Kontrowersje, odkrycia, bohaterowie i łajdacy. Fascynujące opowieści na każdy dzień od najpopularniejszego magazynu o historii w Polsce

Powstanie warszawskie (1944)

historia obrazkowa | 02.10.2018 | Autorzy: i

Krwawa ofiara stolicy. Powstanie Warszawskie w liczbach

W nocy z 2 na 3 października podpisano honorowy akt o kapitulacji Powstania Warszawskiego. Przez 63 dni żołnierze polskiego podziemia toczyli zacięty bój z niemieckim okupantem. Te liczby pokazują heroizm powstańców oraz ogrom niemieckiego bestialstwa.

artykuł | 01.08.2018 | Autor:

Jedyny kapelan w Powstaniu Warszawskim z bronią w ręku. Dlaczego zdecydował się walczyć?

Mimo że przysługiwał mu stopień oficerski, z własnej woli służył jako szeregowiec. Sam zdobył dla siebie broń. Sprawdzał się tak dobrze, że powierzono mu zastępstwo w dowodzeniu całym oddziałem. Dlaczego, zamiast ograniczyć się do niesienia duchowej pociechy innym, zdecydował się...

Dla nas są bohaterami, ale co tak naprawdę o powstańcach warszawskich sądzili Niemcy?

artykuł | 07.08.2017 | Autor:

„Bandyci w Warszawie walczą fanatycznie i zaciekle”. Co Niemcy sądzili o powstańcach warszawskich?

Ginęli w zasypanych piwnicach, na osnutych dymem barykadach i w śmierdzących kanałach. Dla Polaków są bohaterami. Co jednak o pokoleniu Kolumbów sądzili ich przeciwnicy? Jakie zdanie Niemcy mieli o powstańcach warszawskich?

Niemiecki żołnierz wzięty do niewoli przez powstańców 20 sierpnia 1944 roku.

artykuł | 31.07.2017 | Autor:

Ilu Niemców naprawdę zginęło w Powstaniu Warszawskim?

Dwanaście, siedemnaście, a może zaledwie dwa tysiące? Ilu właściwie Niemców zabili akowcy podczas walk o stolicę? Czy jest prawdą, że zabijali cywilów i jeńców?

Oddział Osłonowy WZW, autor wspomnień trzeci z lewej.

ciekawostka | 02.07.2017 | Autor:

Tak karaliśmy Polki sypiające z Niemcami. Poruszająca relacja powstańca warszawskiego

„Panna miała reputację puszczalskiej, ale tylko z Herrenvolkiem” – stwierdził wprost szeregowy powstaniec. Wybuch narodowego zrywu dał okazję, by wywrzeć pomstę na zdrajcach, kolaborantach, ale też – na kobietach, które oddawały się Niemcom. Często po to, by przetrwać...

Podczas Powstania lekarze, pielęgniarki, sanitariuszki wykazali się ogromnym heroizmem. Dyżurowali przy łóżkach szpitalnych po 48 godzin bez przerwy. Na zdjęciu szpital w gmachu PKO przy ulicy Świętokrzyskej.

artykuł | 22.06.2017 | Autor:

Szpitale śmierci. Bolesna prawda o służbie zdrowia w Powstaniu Warszawskim

Operacje wykonywane w piwnicznych salach, które trzęsły się od wybuchających dookoła bomb. Zabiegi chirurgiczne bez znieczulenia. Chorzy leżący pokotem na podłodze. Czy trafiwszy do powstańczego szpitala, można było wyjść z niego z życiem?

Przedłużające się powstanie było gehenną dla setek tysięcy mieszkańców Warszawy. Na zdjęciu ofiary bombardowania "Adrii".

artykuł | 14.06.2017 | Autor:

Dlaczego warszawiacy nienawidzili powstańców? Oblicze 1944 roku, o którym wciąż się milczy

Powstanie Warszawskie stworzyło piekło na ziemi. Za wojenną codzienność, brutalność Niemców, cynizm Rosjan, bezradność aliantów i za porażkę dostało się powstańcom. Bo Warszawa za swoje bohaterstwo zapłaciła życiem, zdrowiem i majątkiem jej mieszkańców.

Powstańcy warszawscy z batalionu "Kiliński" (źródło: domena publiczna).

artykuł | 15.08.2016 | Autor:

Dlaczego 15 sierpnia był najważniejszym dniem Powstania Warszawskiego?

Powstańcy warszawscy żyli nadzieją, że 15 sierpnia 1944 roku doczekają się drugiego Cudu nad Wisłą. Stało się zupełnie inaczej. Dokładnie tego dnia losy powstania zostały ostatecznie przesądzone.

artykuł | 11.08.2016 | Autor:

Zapomniany kat Powstania. Miał na sumieniu nawet 100 tysięcy Polek i Polaków

To on odpowiadał za rzeź Woli. Pod jego rozkazami byli zwyrodnialcy, którzy zmasakrowali Ochotę. Jego siepacze zabijali masowo mężczyzn, kobiety i dzieci na warszawskich ulicach, podwórzach, w powstańczych szpitalach. Jego zbrodnie są znane, lecz kary nigdy nie doczekał. 

Polscy Powstańcy pomordowani przez Niemców (żródło: domena publiczna; koloryzacja: Rafał Kuzak).

artykuł | 06.08.2016 | Autor:

To była krwawa rzeź bezbronnych ludzi. Ilu Polaków zamordowali Niemcy w Powstaniu Warszawskim?

Mordowani na ulicach, we własnych domach, szpitalnych łóżkach, kościołach. Tak przerażającego okrucieństwa Niemców, jak w Warszawie podczas Powstania w 1944 roku, nie doświadczyli mieszkańcy żadnego europejskiego miasta!

artykuł | 01.08.2016 | Autor:

Największe zbrodnie Niemców w Powstaniu Warszawskim [18+]

W gorące dni sierpnia i września 1944 roku nikt w Warszawie nie mógł czuć się bezpiecznie. Wypuszczona sfora niemieckich sadystów i ich kolaborantów dostała jeden rozkaz: zniszczyć wszystko i wszystkich. Polska stolica utonęła w morzu krwi i ognia.

Pomnik Małego Powstańca (autor: Cezary p, licencja: CC BY-SA 4.0).:

artykuł | 31.07.2016 | Autor:

Dziesięciolatki z karabinami? Dlaczego wykorzystywaliśmy dzieci w Powstaniu?

Wizerunek Małego Powstańca wzrusza Cię do łez? Czemu w takim razie, gdy widzisz czarnoskórego kilkulatka z bronią, mówisz: barbarzyństwo?

artykuł | 22.06.2016 | Autor:

„Myśmy miały miesiączki, to była makabra”. Jak Polki dbały o higienę podczas wojny?

Wszy, pot, odór niemytych ciał… Dla niejednej Polki wojenny brud był kwintesencją upodlenia. A walka o własną godność i o zachowanie przynajmniej pozorów higieny przyjmowała niezwykle dramatyczny obrót.

Już uczestnicy Powstania Warszawskiego prowadzili między sobą gorące dyskusje na temat jego zasadności. Na ilustracji fragment obrazu Stanisława Żółtowskiego pt. "Ulica Długa" (lic. CC ASA 3.0)

artykuł | 12.08.2015 | Autor:

Bohaterowie mimo woli. Czy uczestnicy Powstania Warszawskiego wierzyli w sukces?

Dzisiejsze spory o Powstanie Warszawskie jedynie pozornie mają wysoką temperaturę. Prawdziwie gorące dyskusje toczyły się w sierpniu 1944 roku. W przerwach między walkami szukano ich sensu. I nawet w pierwszych dniach walk wielu żołnierzy nie było w stanie tego...

ciekawostka | 01.08.2015 | Autor:

Tadeusz Bór-Komorowski zjadł kota w śmietanie. I nawet o tym nie wiedział…

Z każdym kolejnym dniem powstania warszawskiego w stolicy było coraz trudniej o żywność, a w oczy wielu osób zaglądał głód. Kto chciał przeżyć, musiał przełamywać swoje opory i zjadać nawet niedawnych pupili. Przekonał się o tym również sam...

Czy to Stanisław Mikołajczyk odpowiada bezpośrednio za wybuch Powstania Warszawskiego, które kosztowało życie ponad 200 tys. ludzi? (źródło: domena publiczna; koloryzacja RK).

artykuł | 10.07.2015 | Autor:

Kto NAPRAWDĘ odpowiada za wybuch Powstania Warszawskiego?

Bohaterstwo uczestników powstania nie ulega wątpliwości. Sama decyzja o zbrojnym zrywie wciąż jednak nie została rozliczona. Czy odpowiedzialnością należy nadal obarczać generała Tadeusza „Bora” Komorowskiego? A może jednak o rozpoczęciu walk zdecydowały intrygi zupełnie innego człowieka – i...

Kiedy wybuchły walki, niemowlęta nie zniknęły cudownym sposobem z Warszawy. Na zdjęciu Elżbieta Wojciechowska w wieku 6 miesięcy. Zdjęcie to wykonał w połowie sierpnia 1944 roku jej ojciec, Edward Wojciechowski, który fotografował powstanie z perspektywy cywila.

artykuł | 21.12.2014 | Autor:

Poród pod ostrzałem. Przemilczane losy najmłodszych uczestników powstania

1 sierpnia 1944 roku o godzinie pierwszej popołudniu Halina urodziła Stasia. Jej mąż pobiegł do powstania. Ona – potwornie obolała i wycieńczona – została sama. Z siedemdziesięcioletnim ojcem i niemowlęciem pod opieką. Kiedy wokół świat walił się w gruzy, miała...

artykuł | 21.09.2014 | Autor:

Rozwalamy folksdojczów! Los niemieckich jeńców w Powstaniu Warszawskim

Podziemna Warszawa przez niemal całą okupację szukała okazji do zemsty, przeprowadzając zamachy na pojedynczych funkcjonariuszy aparatu terroru czy nawet całe ich grupy. Jednak szansa prawdziwego odwetu za ofiary Szucha i Pawiaka nadeszła dopiero z początkiem Powstania Warszawskiego.

Latająca forteca na rysunku podpułkownika Charles Ross Greening (domena publiczna).

artykuł | 31.08.2014 | Autor:

Niezręczny epizod powstania warszawskiego. Prawda o tym, jak Amerykanie pomogli nazistom

Był 18 września 1944 r. Około godz. 14.00 niebo nad ogarniętą powstaniem stolicą wypełniło się rykiem setek potężnych silników lotniczych. Nadciągała wielka wyprawa amerykańskich bombowców. Jej zadaniem był zrzut broni i zaopatrzenia dla powstańców. Pierwsza, i niestety jedyna,...

artykuł | 31.07.2014 | Autor:

Kiedy naprawdę wybuchło Powstanie Warszawskie?

Wybuch powstania miał być dla Niemców zupełnym zaskoczeniem. Misterny plan wziął jednak w łeb. Wbrew powszechnemu przekonaniu walki wcale nie rozpoczęły się 1 sierpnia 1944 roku o 17:00.

Kanały okazały się dla wielu powstańców ostatnią deską ratunku. Czyhało tam jednak na nich wiele niebezpieczeństw. Na zdjęciu kadr z filmu Andrzeja Wajdy "Kanał".

artykuł | 03.06.2014 | Autor:

Ciemność i strach. Kanały w powstaniu warszawskim

Powstańcy warszawscy, którzy w trakcie walk trafili do kanałów, wspominają je dzisiaj jako jedno ze swoich najgorszych przeżyć. Brudne, ciemne i śmierdzące niejednemu uratowały jednak życie.

Żołnierka ze zgrupowania "Radosław"

artykuł | 26.05.2014 | Autor:

Czy było coś takiego jak powstańcza moda?

Czy w powstaniu warszawskim mogło funkcjonować coś takiego jak moda? Czy istniały trendy w ubiorze? Najwyższa pora sprawdzić jak dziewczęta stroiły się na godzinę „W”. I czy naprawdę szły „w sukienkach na barykady”.

artykuł | 16.05.2014 | Autor:

Chodziliśmy głodni jak psy. Co jedli powstańcy warszawscy?

Bez jedzenia karabinu udźwignąć się nie da. Doskonale wiedzieli o tym powstańcy warszawscy. Zupa-pluj, kasza z robakami, konie pociągowe na talerzu. Walka z głodem była w sierpniu 1944 roku niewiele prostsza od walki z okupantem.

Podczas powstania warszawskiego kanały były przeważnie ostatnią drogą ucieczki. Jednak przynajmniej raz posłużyły do ataku na hitlerowców. Na zdjęciu żołnierz schwytany przez Niemców (źródło: Bundesarchiv, Bild 146-1994-054-30, CC-BY-SA 3.0).

artykuł | 18.03.2014 | Autor:

Waszym przeznaczeniem jest zginąć! Zapomniany epizod powstania ’44

Kanały w powstaniu warszawskim nie powinny kojarzyć się tylko z ewakuacją okrążonych dzielnic. Były też narzędziem bohaterskiego oporu i pozwoliły wyprowadzić potajemne uderzenie na tyły wroga. Najwyższa pora o tym przypomnieć!