Kontrowersje, odkrycia, bohaterowie i łajdacy. Fascynujące opowieści na każdy dzień od najpopularniejszego magazynu o historii w Polsce

Historia wojskowa i militaria

Wojny, bitwy i kampanie od czasów Hammurabiego i spartańskich hoplitów, przez wyprawy Bolesława Chrobrego i zmagania polskiej husarii aż po XX wiek. Historie działań zbrojnych i stojących za nimi ludzi. Niezwykłe bronie, życie codzienne żołnierzy i nigdy niezrealizowane plany strategiczne.

W trakcie Potopu Szwedzi niemal doszczętnie ograbili Polskę. Na ilustracji fragment obrazu Henryka Pilattiego "Szwedzi".

artykuł | 20.09.2018 | Autor:

Byli gorsi od Niemców i Armii Czerwonej. Jak Szwedzi złupili Polskę podczas Potopu?

Po ataku wojsk Karola Gustawa Rzeczpospolita wyglądała jak po apokalipsie. Szwedzi, zalewający Polskę, w niczym nie ustępowali starożytnym barbarzyńcom. A hitlerowcom i krasnoarmiejcom, którzy wkroczyli do Rzeczpospolitej kilka wieków później, mogliby posłużyć za niechlubny przykład. 

Hanna Reitsch obok szybowca akrobacyjnego; zdjęcie wykonane w 1938 roku (fot. Im Auftrag des Fieseler-Flugzeugbau, Kassel, lic. CCA SA 3.0 G)

ciekawostka | 19.09.2018 | Autor:

„Operacja samobójstwo”. Szwadron niemieckich pilotów kamikadze istniał naprawdę i był pomysłem tej kobiety!

Kazano im podpisywać dokument, w którym potwierdzali, że przygotowują się do samobójstwa. Pomysłodawczyni akcji ubolewała, że nigdy nie dano im takiej szansy. A przecież kierowali się pasją „zrodzoną z gorącego i świętego idealizmu”. Gotowi złożyć życie za tysiącletnią...

historia obrazkowa | 10.09.2018 | Autor:

To każdy Polak musi wiedzieć o bitwie pod Wiedniem. Najważniejsze liczby i fakty

Starcie pod Wiedniem w 1683 roku przesądziło o losach całego kontynentu. Armia Imperium Osmańskiego stanęła u bram habsburskiej stolicy i tylko polska odsiecz mogła uratować miasto i imperium. Co koniecznie powinieneś wiedzieć o starciu i udziel w nim...

Adolf Hitler (fot. Bundesarchiv, Bild 102-12922, lic. CC-BY-SA 3.0)

artykuł | 06.09.2018 | Autor:

 Do dzisiaj wmawiają światu, że byli „neutralni”. Jaka jest prawda o tym zapomnianym sojuszniku Hitlera?

Z polskiej perspektywy Hitler był diabłem wcielonym, jednak w Europie byli tacy, którzy w sojuszu z nim upatrywali szansy na swoje wyzwolenie. I planowali desant Wehrmachtu na własnym podwórku. Tylko czemu wmawiają wszystkim, że byli neutralni?

Dekoracja Tadeusza Kotza brytyjskim Zaszczytnym Krzyżem Lotniczym (fot. materiały prasowe wydawnictwa Bellona)

artykuł | 03.09.2018 | Autor:

Byłem dowódcą Dywizjonu 303. Poruszająca relacja polskiego pilota

Po wybuchu wojny ten chłopak z podlaskiej wsi nie tracił czasu – ruszył do boju, zasiadając za sterami samolotu myśliwskiego. Najpierw walczył z Niemcami nad Polską, a później nad całą Europą. Wreszcie stał się dowódcą najsłynniejszego polskiego dywizjonu...

Mimo że w Wieluniu nie było polskich wojsk Niemcy obrócili miasto w gruzy.

ciekawostka | 01.09.2018 | Autor:

Bestialskie bombardowanie Wielunia. Już w pierwszym dniu wojny niemieccy zbrodniarze pokazali swoje prawdziwe oblicze

Pierwsze niemieckie bomby spadły na Wieluń o godzinie 4:40. Wystarczyło kilka godzin, by nadgraniczne miasto zamieniło się w stertę gruzów. Niemcy przeprowadzili atak, mimo że miasto było celem niebronionym i że nie było w nim żadnych znaczących celów...

Tadeusz Kotz na przedwojenym portrecie.

artykuł | 25.08.2018 | Autor:

Hitlerowcy zestrzelili mnie nad wrogim terytorium. Pilot dywizjonu 303 relacjonuje jak przedarł się przez okupowaną Europę i powrócił do bazy

Latał nocą i w dzień, na łowy i osłaniając bombowce. Nie raz widział, jak giną jego koledzy. Gdy wyruszył na feralną misję, nie spodziewał się, że tym razem to jego samolot trafią kule nieprzyjaciela. Jak udało mu się...

historia obrazkowa | 10.08.2018 | Autor:

Zabójczo skuteczne agentki wywiadu. Cztery kobiety, które odcisnęły głębokie piętno na biegu dziejów

Działały dla osobistych korzyści, z zemsty, a niekiedy – by wesprzeć ojczyznę. Łączyło je jedno: były wyjątkowo skuteczne. Ich urok i spryt prowadziły do obalania rządów, uwalniania więźniów i przechwytywania ściśle tajnych informacji. Czy słyszałeś o nich wszystkich?

Piloci Dywizjonu 303 na zdjęciu wykonanym jesienią 1940 roku. Drugi od lewej Jan Zumbach.

artykuł | 06.08.2018 | Autor:

Bitwa o Anglię. Jak ostatni bastion wolnego świata oparł się Hitlerowi?

Była to jedna z tych batalii, które przesądziły o losach świata. Wydawało się, że Hitler ma zwycięstwo niemal w kieszeni i tylko krok dzieli go od panowania nad Wyspami Brytyjskimi. Na szczęście udało się go odeprzeć. A Polacy...

Konkwistadorzy hiszpańscy.

artykuł | 03.08.2018 | Autor:

Obalamy mity. Jak NAPRAWDĘ byli uzbrojeni konkwistadorzy?

21 kwietnia 1519 roku Hiszpanie wylądowali na terenach należących do Azteków. Dwa lata później imperium tych ostatnich już nie istniało. Jak to możliwe, że niecałe 600 żołnierzy pokonało wielomilionowe mocarstwo? Czy to wszystko zasługa koni, muszkietów i stalowych...

artykuł | 01.08.2018 | Autor:

Jedyny kapelan w Powstaniu Warszawskim z bronią w ręku. Dlaczego zdecydował się walczyć?

Mimo że przysługiwał mu stopień oficerski, z własnej woli służył jako szeregowiec. Sam zdobył dla siebie broń. Sprawdzał się tak dobrze, że powierzono mu zastępstwo w dowodzeniu całym oddziałem. Dlaczego, zamiast ograniczyć się do niesienia duchowej pociechy innym, zdecydował się...

artykuł | 22.07.2018 | Autor:

Ilu polskich księży wzięło udział w kampanii wrześniowej?

Przed II wojną światową wojsko mogło wezwać na służbę około 250 kapłanów. We wrześniu 1939 roku, dzięki napływowi ochotników, pojawiło się ich jednak na froncie znacznie więcej. Ilu dokładnie i jakie były ich losy?

Do walki w wojnie polsko-bolszewickiej wzywały Polaków liczne plakaty propagandowe.

artykuł | 09.07.2018 | Autor:

Bitwa pod Komarowem. Największe starcie polskiej kawalerii w XX wieku

Mimo zwycięstwa nad bolszewikami, odniesionego w bitwie warszawskiej, na froncie południowym walka wciąż trwała. Moment zwrotny naszedł 31 sierpnia 1920 roku, kiedy pod Komarowem starło się około ośmiu tysięcy kawalerzystów. Jak garstce Polaków udało się pokonać siejącą postrach...

Amerykańscy lekarze również prowadzili eksperymenty na ludziach. Nie zawsze za ich zgodą. Tak było na przykład w Tuskegee.

artykuł | 22.06.2018 | Autor:

Amerykańscy doktorzy Mengele? Stany Zjednoczone przez dziesiątki lat przeprowadzały nieetyczne eksperymenty na ludziach

Celowe zarażanie ludzi malarią. Masowe infekowanie kiłą. Testy, od których pękały kości i naczynka w oczach. Brzmi, jak eksperymenty wyjątkowych szaleńców? Tak wyglądały programy badawcze armii amerykańskiej w XX wieku.

materiał promocyjny | 14.06.2018 | Autor:

Anioły zemsty z karabinami. Kim były radzieckie snajperki?

Każda z nich straciła kogoś w wojnie – ojca, brata, siostrę, przyjaciela, sympatię. Te kobiety nie tylko opłakiwały bliskich, one chciały ich pomścić, a służba w Armii Czerwonej dawała im ku temu  sposobność. Gdy dostały do ręki karabiny...

konkurs | 12.06.2018 | Autor:

Mordercze kobiety czy ofiary wojny? Jak wyglądało życie radzieckich snajperek?

Godziny wyczekiwania w napięciu, bezlitosne zabijanie wrogów oraz patrzenie na śmierć towarzyszek broni. O życiu tych kobiet, które ze zwykłych dziewcząt stały się maszynami do zabijania opowiada książka „Snajperki. Dziewczyny z Armii Czerwonej”, będąca nagrodą w naszym konkursie.

Snajperki Masza Poliwanowa i Natasza Kowszowa. Obie zginęły na froncie (fot. materiały prasowe wydawnictwa Znak Horyzont)

artykuł | 10.06.2018 | Autor:

Jak stworzyć maszynę do zabijania? Tak szkolono kobiety, które miały za zadanie uśmiercać wrogów bez mrugnięcia okiem

Gdy te młode, kilkunastoletnie dziewczęta po raz pierwszy trafiały do szkoły snajperów, nie były pewne, czy w ogóle będą w stanie pociągnąć za spust. Ciężki trening, zarówno psychiczny, jak i fizyczny zmieniał je jednak w istoty wyzute z...

Ta rewolucja przez wielu uważana była za wzorcową... Ale czy słusznie?

ciekawostka | 01.06.2018 | Autor:

Najgorzej zorganizowany przewrót w dziejach. Jak bolszewikom udało się wygrać rewolucję październikową?

Rewolucja październikowa stała się wzorem dla kolejnych pokoleń buntowników. Próbowano powtórzyć ją w najróżniejszych częściach globu. Według niektórych jej  organizacja pozostawiała jednak wiele do życzenia. Dlaczego więc zakończyła się sukcesem?

Hannibal był jednym z nielicznych wrogów Rzymu, któremu udało się prawie rzucić Wieczne Miasto na kolana.

konkurs | 28.05.2018 | Autor:

Starożytna wojna między imperiami. Czy jej wynik mógł być inny?

W III wieku przed naszą erą rosnący w potęgę Rzym musiał zmierzyć się z geniuszem kartagińskiego dowódcy, Hannibala. Wieczne Miasto znalazło się na krawędzi upadku. O tym, jak wojna wpłynęła na losy wciągniętych w nią ludzi, przeczytacie w...

Radzieckie snajperki w chwili wytchnienia. W środku Roza Szanina (fot. materiały prasowe wydawnictwa Znak Horyzont)

artykuł | 21.05.2018 | Autor:

Najbardziej mordercze kobiety II wojny światowej. Żołnierki, które kładły trupem dziesiątki i setki wrogów

Gdy armia z każdym dniem traciła tysiące żołnierzy, a szanse na zwycięstwo bladły, nadszedł czas na kroki prawdziwie desperackie. Dla  dowódców jednym z nich było dopuszczenie do bezpośredniej walki kobiet. Te nie tylko doskonale sprawdziły się w nowej...

Wielka Wojna, która z założenia miała potrwać kilka miesięcy, pochłonęła miliony ofiar.

artykuł | 19.05.2018 | Autor:

Takiego ogromu śmierci świat jeszcze nie widział. Ilu ludzi zginęło w pierwszej wojnie światowej?

To był jeden z najkrwawszych konfliktów w dziejach. Wojna pozycyjna, zabójcza nowoczesna technologia i taktyczne eksperymenty, na które decydowali się zdesperowani oficerowie, okazały się wyjątkowo kosztowne. Przebywających w piekle okopów żołnierzy dziesiątkowały też choroby. Ile było ofiar I...

Najsprawniejsi i najodważniejsi gladiatorzy zdobywali sławę w całym Imperium.

artykuł | 18.05.2018 | Autor:

Najbardziej przerażające zmagania gladiatorów. Z kim kazano im walczyć?

Pojawienie się gladiatora na arenie zawsze zapowiadało ekstremalne emocje. Poddani morderczemu treningowi wojownicy musieli stawić czoła każdemu wrogowi, którego przed nimi postawiono. Przegrana oznaczała śmierć, ale za zwycięstwo żądny krwi lud rzymski odpłacał się gorącym uwielbieniem. 

Ludmiła Pawliczenko uważana jest za najskuteczniejszą snajperkę w historii. Ile w tym prawdy?

ciekawostka | 16.05.2018 | Autor:

Zmyślona bohaterka. Czy Ludmiła Pawliczenko naprawdę była najskuteczniejszą snajperką w historii?

Setki zabitych wrogów. Najwyższe sowieckie odznaczenia. Tournée po Anglii, Kanadzie i USA oraz miano najskuteczniejszej snajperki w historii. Ludmiła Pawliczenko była prawdziwą gwiazdą Armii Czerwonej. Wiele jednak wskazuje, że wszystko co wiemy o jej dokonaniach, to tak naprawdę...

konkurs | 14.05.2018 | Autor:

Rzeczpospolita odrodzona. Co zdecydowało o tym, że Polska odzyskała w 1918 roku niepodległość?

W 1918 roku Polska odzyskała niepodległość. Dzięki niezwykłemu wysiłkowi całego pokolenia Polaków i sprzyjającej koniunkturze udało się ją obronić i zachować. Setna rocznica powrotu Rzeczpospolitej na mapę świata to doskonała okazja do zmierzenia z mitem założycielskim współczesnej Polski.

Ten pierwszy nowoczesny konflikt o zasięgu światowym próbowano rozstrzygnąć za pomocą strategii z minionej epoki. Skutki były katastrofalne.

artykuł | 12.05.2018 | Autor:

Wybuch pierwszej wojny światowej. Największa pomyłka w historii wojen

W momencie jej wybuchu nikt nie brał pod uwagę, że wojna ta może trwać dłużej niż kilka miesięcy. Każda ze stron wierzyła w szybkie zwycięstwo. I niewiele myśląc, zaangażowała się w wieloletni, wyniszczający konflikt. Jak można było aż...