Kontrowersje, odkrycia, bohaterowie i łajdacy. Fascynujące opowieści na każdy dzień od najpopularniejszego magazynu o historii w Polsce

Historia wojskowa i militaria

Wojny, bitwy i kampanie od czasów Hammurabiego i spartańskich hoplitów, przez wyprawy Bolesława Chrobrego i zmagania polskiej husarii aż po XX wiek. Historie działań zbrojnych i stojących za nimi ludzi. Niezwykłe bronie, życie codzienne żołnierzy i nigdy niezrealizowane plany strategiczne.

Żołnierz YPG (fot. Kurdishstruggle, lic. CC BY 2.0)

ciekawostka | 22.03.2019 | Autor:

Tak mnie szkolili do walki z islamistami. Wstrząsająca relacja ochotnika

Uzbrojeni po zęby, doskonale wyszkoleni i bezgranicznie zdeterminowani? Jeżeli w Twojej głowie tkwi taki obraz ludzi zwalczających terrorystów to jesteś… w błędzie. Ich szkolenie można nazwać morderczym wyłącznie dlatego, że poziom wiedzy robi z nich co najwyżej mięso...

Zdaniem Lawrence'a Freedmana Blitzkrieg wcale nie był tak skuteczny jak zwykło się uważać.

ciekawostka | 19.03.2019 | Autor:

Blitzkrieg wcale nie był tak skuteczny, jak powszechnie się uważa. Tak twierdzi ten znany angielski historyk

Szybki podbój Polski. Błyskawiczne opanowanie krajów Beneluksu. Druzgocząca klęska Francji i piorunujące postępy operacji „Barbarossa” latem 1941 roku. Wszystko to podaje się jako dowód na morderczą skuteczność Blitzkriegu. Tymczasem profesor Lawrence Freedman ocenia niemiecką strategię zupełnie inaczej.

Czy ofensywę na miasto Hue przygotowały kobiety?

ciekawostka | 18.03.2019 | Autor:

Czy to te kobiety sprawiły, że Amerykanie przegrali wojnę w Wietnamie?

Z całej siły nienawidziły wspieranego przez USA południowowietnamskiego reżimu, dlatego zaangażowały się w działanie komunistycznej partyzantki. Ich wkład w organizację natarcia ze stycznia 1968 roku okazał się bezcenny. Czy to możliwe, że ofensywa zawdzięczała początkowe sukcesy jedenastu dziewczynom?

Czy husarze byli żołnierzami doskonałymi? Na ilustracji fragment okładki książki Radosława Sikory "Husaria".

materiał promocyjny | 16.03.2019 | Autor:

Husaria. Symbol zwycięstwa i duma polskiego oręża

Nie było i pewnie nie będzie tak skutecznej formacji wojskowej. Podziwiali ją wszyscy - Polacy, jak i cudzoziemcy. Stała się symbolem zwycięstwa i potęgi. Polscy husarze to urodzeni żołnierze - taka opinia panowała w całej Europie.

Rząd Władysława Sikorskiego potrzebował kozła ofiarnego. Wywiad wojskowy wydawał się do tego celu idealny (fot. domena publiczna)

ciekawostka | 15.03.2019 | Autor:

Kto był odpowiedzialny za klęskę wrześniową? Rząd na emigracji szybko wskazał winnego

W międzywojniu uchodzili za największych bohaterów polskiego wojska. Przyczynili się do zwycięstwa nad bolszewikami i do uzyskania kluczowego atutu w konfrontacji z III Rzeszą. Dlaczego więc to właśnie ich obciążono winą za przegraną wojnę obronną 1939 roku?

Bitwa o Kobane, Podwójna eksplozja w południowo-zachodniej części miasta w październiku 2014 roku (fot. Karl-Ludwig Poggemann, lic. CC BY 2.0).

artykuł | 13.03.2019 | Autor:

Jedna z najważniejszych bitew XXI wieku, porównywana do powstania warszawskiego. Czy kiedykolwiek o niej słyszałeś?

Mordercza konfrontacja zmieniła losy największej wojny bieżącego stulecia. Na Zachodzie porównuje się ją niekiedy do powstańczego zrywu Warszawy w 1944 roku. Czy słusznie?

materiał promocyjny | 05.03.2019 | Autor:

Ta klęska zatrzymała zwycięski pochód rzymskiego imperium. Jak do tego doszło?

Rzymscy legioniści mieli za sobą całą potęgę Wiecznego Miasta. Do Germanii przybyli jako zwycięzcy, chcąc utrwalić swoją władzę w nowej prowincji. Nie wiedzieli jednak, że czai się między nimi zdrajca. I że zastawia na nich śmiertelną pułapkę…

Erich von Manstein był architektem wielu zwycięstw Wehrmachtu. Tutaj na zdjęciu z 1938 roku.

artykuł | 05.03.2019 | Autor:

Najlepszy dowódca Hitlera? To jego plan rzucił na kolana Francję w 1940 roku

Należał do najzdolniejszych niemieckich dowódców czasu II wojny światowej. To on opracował nowatorski plan ataku na Francję, zdobył Krym i skutecznie odbił Charków. Gdyby Hitler pozwolił mu dowodzić na Wschodzie, być może losy wojny potoczyłyby się inaczej…

Warus dał się wciągnąć w pułapkę, w wyniku której zginęło 20 tysięcy legionistów.

artykuł | 27.02.2019 | Autor:

Najgorsi wodzowie starożytnego Rzymu

Niechęć. Rywalizacja. Wygórowane ambicje. A czasem po prostu kompletna bezmyślność. Historie tych rzymskich wodzów dowodzą, że nawet najlepsze wojsko sobie nie poradzi, gdy na jego czele staje nieodpowiedni człowiek. A jeszcze gorzej, gdy są to dwie osoby –...

materiał promocyjny | 27.02.2019 | Autor:

Bitwa o Lwów 1918. Duchowa stolica ziem polskich w ogniu walk

Pierwszego listopada 1918 roku we Lwowie wybucha powstanie zbrojne koordynowane przez tajny Ukraiński Komitet Wojskowy. Skierowane jest bezpośrednio przeciwko upadającym władzom austriacko-węgierskim, jednak nie mniej ważnym celem staje się udaremnienie zajęcia Lwowa przez polskie władze.

Podczas bitwy w Lesie Teutoburskim zginęło około 20 tysięcy rzymskich żołnierzy.

artykuł | 20.02.2019 | Autor:

Najbardziej haniebna porażka starożytnego Rzymu

Na wieść o tej klęsce Oktawian August walił podobno głową o ścianę, wołając: „Kwintyliuszu Warusie, oddaj legiony!”. W Rzymie zapanowała panika. Spodziewano się przecież łatwego zwycięstwa – a tymczasem 20 tysięcy legionistów poległo w męczarniach, wpadłszy w pułapkę,...

Jaką strategię powinno przyjąć polskie dowództwo, aby nasze wojsko dłużej stawiało czoła niemieckiej inwazji?

ciekawostka | 19.02.2019 | Autor:

Jak Polska powinna się bronić przed Niemcami w 1939 roku? Zdaniem tego nazistowskiego feldmarszałka popełniliśmy poważny błąd

Wyczerpujące nocne odwroty. Ciągłe zagrożenie okrążeniem i niemieckie zagony pancerne pojawiające się w najmniej spodziewanym momencie. Tak dla wielu polskich żołnierzy wyglądał wrzesień 1939 roku. Czy można było temu zapobiec?

materiał promocyjny | 04.02.2019 | Autor:

Kampania wrześniowa dzień po dniu. Jak walczyli nasi żołnierze?

We wrześniu 1939 roku Polska miała przeciwko sobie przeważające siły wroga. Jej sojusznicy zawiedli, więc do walki na śmierć i życie stanęła samotnie. Zacięty opór stawiany przez naszych żołnierzy pogrzebał nadzieje hitlerowców na łatwe, szybkie zwycięstwo. Ale czy...

Na Hel nacierały między innymi pancerniki "Schlesien" i "Schleswig-Holstein". Zdjęcie z ok. 1930 roku.

artykuł | 02.02.2019 | Autor:

Bohaterscy obrońcy Helu. Wytrwali wiele razy dłużej niż Westerplatte, ale dzisiaj niemal się o nich nie mówi

Hel znajdował się pod niemieckim ostrzałem od początku września. Początkowo działania nie toczyły się zbyt intensywnie. Niemcy, po doświadczeniach z Westerplatte i Oksywia, unikali zaangażowania załogi twierdzy w bezpośrednie walki. Wszystko zmieniło się, gdy półwysep został sam na...

materiał promocyjny | 02.02.2019 | Autor:

Oblężenie Leningradu. 900 dni piekła

Wrzesień 1941 roku. Wehrmacht staje u bram Leningradu. Odcięte od świata miasto czeka 29 miesięcy walki o przetrwanie. Przegra ją prawie milion cywilnych mieszkańców.

konkurs | 30.01.2019 | Autor:

Najlepsza polska jazda. W czym tkwił fenomen husarii?

Jaka naprawdę była polska husaria? W czym tkwił fenomen jej zabójczej skuteczności? Jak wyglądali husarze? Jak walczyli i co robili, gdy przeciwnika nie było w pobliżu? Czemu ich czas bezpowrotnie minął? O tym wszystkim pisze Radosław Sikora w...

Wśród mieszkańców średniowiecznej Europy łupiący co popadnie wikingowie budzili grozę.

artykuł | 26.01.2019 | Autor:

Największe zbrodnie wikingów. Czym zasłużyli sobie na opinię najokrutniejszych wojowników Europy?

Wyłaniali się z morza niczym demony, niszczyli, rabowali i mordowali, a potem znikali z łupami, zostawiając za sobą zgliszcza. „Od furii ludzi Północy zachowaj nas, Panie” – błagano z trwogą. Ale Bóg nie zawsze słuchał modlitw…

Wybitna kryptoanalityczna Elizebeth Smith Friedman (fot. domena publiczna)

artykuł | 25.01.2019 | Autor:

Amerykanie już dawno udowodnili, że kobiety są zdolniejsze od mężczyzn. Czy to one pozwoliły skrócić II wojnę światową o dwa lata?

Mówi się, że praca kryptologów pozwoliła skrócić II wojnę światową nawet o dwa lata i ocaliła tysiące ludzkich istnień. Wywiad radiowy armii i marynarki był podobno jedną z najlepszych tego typu służb w amerykańskiej historii. Tylko dlaczego nie pamiętamy,...

Sztandar Krwi (na zdjęciu) miał w III Rzeszy status najświętszej relikwii.

ciekawostka | 22.01.2019 | Autor:

Jedna z najdziwniejszych zagadek III Rzeszy. Gdzie podziewa się hitlerowski Sztandar Krwi?

Jeśli uznać nazizm za religię polityczną, to Blutfahne, czyli Sztandar Krwi, był jedną z jej najważniejszych relikwii. Ale jak to się stało, że kawałek materiału ze swastyką „awansował” do rangi największej świętości?

Pod Chojnicami Krzyżacy wzięli krwawy odwet za Grunwald. Na ilustracji obraz Fritza Grotemeyera "Bitwa pod Chojnicami 1454".

artykuł | 21.01.2019 | Autor:

Krzyżacki odwet za Grunwald. Dlaczego kilkadziesiąt lat po historycznym zwycięstwie ponieśliśmy tak upokarzającą klęskę?

Zwycięstwo pod Grunwaldem nie złamało potęgi krzyżackiej. Już w 1454 roku wybuchła kolejna wojna. Polacy spodziewali się łatwego zwycięstwa, ale srodze się zawiedli. Już na samym początku konfliktu ponieśli upokarzającą porażkę.

Twardzi, żądni krwi i łupów wojownicy w hełmach z rogami, a może potulni jak baranki, ciekawi świata odkrywcy? Jacy naprawdę byli wikingowie?

artykuł | 19.01.2019 | Autor:

Bzdurne mity o wikingach. Czy również w nie wierzysz?

Jasnowłosy, niebieskooki mięśniak, który wraz z kompanami w zwierzęcych skórach i charakterystycznych hełmach regularnie łupi osady na wybrzeżach Anglii oraz Francji, gwałcąc i mordując kogo popadnie – oto obraz wikinga znany z filmów czy powieści. Ale czy tkwi...

Fragment maszyny Purple pozyskany w ambasadzie Japonii w Berlinie w 1945 roku (fot. Daderot, lic. CC0)

artykuł | 18.01.2019 | Autor:

Japońska enigma. Zapomniana maszyna szyfrująca, która zmieniła losy II wojny światowej

O sławnej Enigmie na pewno słyszałeś. Ale czy wiesz także o jej japońskim odpowiedniku? Choć Amerykanie złamali jego kod, nie uchroniło ich to przed najgorszym. Ale depesze „purpurowe” i tak stały się dla nich jednym z najcenniejszych źródeł...

historia obrazkowa | 17.01.2019 | Autor:

Ciekawostki na temat husarii, o których nie uczyli Cię w szkole

Husaria przez 200 lat broniła Rzeczpospolitej. To jej mordercza skuteczność decydowała o najwspanialszych polskich zwycięstwach. Wrogowie się jej panicznie bali, sojusznicy podziwiali. Wiele razy stawiała czoła nawet kilkunastokrotnie liczniejszemu przeciwnikowi. A czy wiedzieliście, że…

James Bond miał zawsze do dyspozycji szereg pomocnych gadżetów. A czym posługiwali się i posługują prawdziwi agenci?

artykuł | 14.01.2019 | Autor:

Najbardziej zaskakujące i najdziwniejsze gadżety, których używali PRAWDZIWI szpiedzy

Prawdziwi szpiedzy mieli i mają do dyspozycji cała gamę „zabawek”, o których James Bond mógłby co najwyżej pomarzyć. Czym naprawdę posługiwali się agenci wywiadu? Niektóre pozycje nas zupełnie zaskoczyły. A inne były po prostu… odstręczające.

Co doprowadziło do upadku znaczenia husarii?

artykuł | 12.01.2019 | Autor:

Upadek husarii. Co sprawiło, że najlepsza jazda Europy stała się bezużyteczna?

W czasach świetności husarzy podziwiała cała Europa. W pewnym momencie ich bojowy czar zaczął się jednak wyczerpywać. Jak doszło do tego, że z wzbudzających lęk jeźdźców stali się „żołnierzami pogrzebowymi”?

Informujemy, że nasza strona może dostosowywać treści reklamowe do Twoich zainteresowań i preferencji. Aby to robić, potrzebujemy Twojej zgody na przechowywanie plików cookies oraz podobnych technologii w Twoim urządzeniu końcowym oraz na przetwarzanie danych w celach personalizacji treści marketingowych.

Klikając przycisk "Przejdź do serwisu" lub zamykając to okno za pomocą przycisku "x" wyrażasz zgodę na przetwarzanie, w tym poprzez profilowanie przez Społeczny Instytut Wydawniczy ZNAK Sp. z o.o. oraz naszych zaufanych partnerów, Twoich danych osobowych zapisanych w plikach cookies i innych podobnych technologiach stosowanych w serwisie przez Społeczny Instytut Wydawniczy ZNAK i zaufanych partnerów w celu marketingowym, obejmującym w szczególności wyświetlanie spersonalizowanych reklam w tym serwisie oraz w Internecie.

Pamiętaj, możesz w każdej chwili nie wyrazić zgody lub cofnąć zgodę na przetwarzanie Twoich danych osobowych. Szczegóły dotyczące wycofania i niewyrażenia zgody znajdziesz w ustawieniach.

Informujemy także, że poprzez korzystanie z serwisu bez zmiany ustawień prywatności w Twojej przeglądarce wyrażasz zgodę na przechowywanie w Twoim urządzeniu końcowym plików cookies i innych podobnych technologii służących do dopasowywania treści marketingowych i reklam.

Więcej informacji na temat zasad przetwarzania danych osobowych, w tym o Twoich uprawnieniach, znajdziesz w naszej Polityce Prywatności.