Ciekawostki Historyczne
Generic selectors
Tylko dokładne dopasowania
Szukaj w tytułach
Szukaj w treściach
Szukaj w postach
Search in pages

Historia wojskowa i militaria

Wojny, bitwy i kampanie od czasów Hammurabiego i spartańskich hoplitów, przez wyprawy Bolesława Chrobrego i zmagania polskiej husarii aż po XX wiek. Historie działań zbrojnych i stojących za nimi ludzi. Niezwykłe bronie, życie codzienne żołnierzy i nigdy niezrealizowane plany strategiczne.

Więźniowie „ewakuowani” przez nazistów z KL Neuengamme zginęli z rąk alianckich pilotów. Był to jeden z najtragiczniejszych przypadków bratobójczego ognia podczas II wojny światowej
17.06.2021 | Autor:

Najtragiczniejsze pomyłki aliantów podczas II wojny światowej

„Nastąpiła przerwa między bombami zrzuconymi przez czołowe samoloty a tymi, które za nimi podążały. Wstałem, żeby wyjrzeć przez okno. Pociąg stał nieruchomo na torach, kierując się na północ […] Amerykańscy lotnicy właśnie przybyli z misją zniszczenia mostu w...

To jedna z najbardziej kompromitujących kart wojny obronnej 1939 roku. Już w pierwszych dniach września dowódca okrętu podwodnego ORP Orzeł oznajmił, że z powodu nagłej choroby potrzebuje opieki lekarskiej.
15.06.2021 | Autor:

Tchórzliwy jak Orzeł. Wstydliwa historia polskiego okrętu podwodnego we wrześniu 1939 roku

To jedna z najbardziej kompromitujących kart wojny obronnej 1939 roku. Już w pierwszych dniach września dowódca okrętu podwodnego ORP Orzeł oznajmił, że z powodu nagłej choroby potrzebuje opieki lekarskiej. Zamiast do walki z Niemcami, ruszył do estońskiego Tallina....

10.06.2021 | Autor:

Podział, rzeź i upadek. Czy powstanie krakowskie w ogóle mogło się udać?

To miało być powstanie inne niż wszystkie. Zryw, w którym o niepodległość kraju ramię w ramię ze szlachtą walczą chłopi. Insurekcja przerodziła się w tragifarsę, a likwidatorem rebelii okazał się sam lud.

Po raz pierwszy terminu „szok artyleryjski” użył brytyjski psychiatra Charles Myers w 1915 roku, odnosząc go do żołnierzy, którzy mieli potrzebę ucieczki z pola walki pod wpływem ognia nieprzyjaciela.
07.06.2021 | Autor:

Drgawki, kłopoty z sercem, samobójstwa – polscy żołnierze i nerwica okopowa

Po zakończeniu wojny z bolszewikami badania nad syndromem stresu pourazowego w Polsce praktycznie nie istniały. Prowadził je jedynie profesor Jan Piltz. Po jego śmierci nikt nie pochylił się nad zdrowiem psychicznym żołnierzy.

Niemcy nazywali je „nocnymi wiedźmami”. Nie bez powodu...
05.06.2021 | Autor:

Nocne wiedźmy. Radzieckie lotniczki siały postrach wśród nazistów

46. Tamański Pułk Nocnych Bombowców to jedyna jednostka Radzieckich Sił Powietrznych składająca się z samych pań. Była to pierwsza kobieca formacja na świecie. Lotniczki wykonały 23 672 loty bojowe, a Niemcy nadali im przydomek „nocne wiedźmy”. Nie bez...

Czy największym wrogiem Adolfa Hitlera był on sam?
02.06.2021 | Autor:

Największy wróg Hitlera – Adolf Hitler

Atakując 80 lat temu Związek Radziecki, chciał osiągnąć to, co nie udało wcześniej Napoleonowi. Nie osiągnął. Czy jego wojska zostały pokonane przez Armię Czerwoną? A może przez… błędy samego Führera?

„Uporządkowaniem odcinka walki czynnej”, czyli prowadzeniem akcji dywersyjno-sabotażowych zajmowały się w Armii Krajowej również kobiety
01.06.2021 | Autor:

„W imieniu Polski Podziemnej jesteś skazana na karę śmierci za...” – Armia Krajowa rozprawiała się z konfidentami również rękami kobiet

„Uporządkowaniem odcinka walki czynnej”, czyli prowadzeniem akcji dywersyjno-sabotażowych zajmowały się w Armii Krajowej również kobiety – m.in. Wanda Gertz „Lena”, organizatorka i komendantka Oddziału AK „Dysk” (Dywersja i Sabotaż Kobiet). Kedywianki na równi z mężczyznami dzieliły niebezpieczeństwa i...

W 1943 roku naloty bombowe na III Rzeszę stawały się coraz bardziej intensywne, jednak związane z nimi straty były nie do przełknięcia dla aliantów.
24.05.2021 | Autor:

Tajna broń Brytyjczyków w walce z III Rzeszą. Nie uwierzycie, jak oszukiwali niemieckie radary!

W 1943 roku naloty bombowe na III Rzeszę stawały się coraz bardziej intensywne, jednak związane z nimi straty były nie do przełknięcia dla aliantów. Brytyjscy naukowcy Joan Curran i Robert Cockburn w wielkiej tajemnicy opracowywali banalnie prosty sposób...

23.05.2021 | Autor:

Czym faktycznie był koń trojański? Czy ten słynny konflikt w ogóle się wydarzył? Kontrowersje wokół wojny trojańskiej

Wojna o Troję to jedna najsławniejszych wojen starożytnego świata. Opowieść o pięknej Helenie porwanej przez Parysa, syna króla Priama, znają chyba wszyscy. Przez 10 lat bohaterowie walczyli obok bogów i ginęli w konflikcie wywołanym przez uprowadzenie jednej kobiety....

Konspiracja, harcerskie zabawy i obietnica chwały, a potem morze krwi, cierpienie i śmierć – tak w skrócie można opisać udział dzieci w Powstaniu Warszawskim.
22.05.2021 | Autor:

„Czy to była kula, synku, czy to serce pękło?”. Najmłodsi uczestnicy Powstania Warszawskiego

Konspiracja, harcerskie zabawy i obietnica chwały, a potem morze krwi, cierpienie i śmierć – tak w skrócie można opisać udział dzieci w Powstaniu Warszawskim. Szacuje się, że do walki z hitlerowcami stanęło ich niemal 9 tysięcy. Wiele zapłaciło...

Bitwa pod Mohaczem doprowadziła do upadku Jagiellonów na Węgrzech i w Czechach
21.05.2021 | Autor:

Tak wyglądał koniec Jagiellonów! Co przesądziło o upadku tej potężnej dynastii?

W szczytowym okresie Jagiellonowie byli jedną z najświetniejszych dynastii Europy. Jej przedstawicielom przytrafiały się jednak wpadki, które ostatecznie doprowadziły ten potężny ród do ponurego końca. Czy hołd pruski był jedną z nich?

Na pierwszy rzut oka tworzyli małżeństwo idealne. Jednak prawda o życiu prywatnym Josepha Goebbelsa i jego żony wyglądała zgoła inaczej.
20.05.2021 | Autor:

Joseph i Magda Goebbelsowie: (nie)idealne małżeństwo i (niezbyt) wzorowa rodzina

Ona uważała, że prawdziwą damę można poznać po tym, iż bez mrugnięcia prowadzi konwersację, nawet gdy w kuchni eksploduje kuchenka gazowa. On był – zdaniem Hitlera – „jedynym w swoim rodzaju zjawiskiem w narodowym socjalizmie”. Na pierwszy rzut...

14.05.2021 | Autor:

Najpierw Niemcy, później Sowieci. Grabież stulecia w Poznaniu

Jak słusznie stwierdza w znakomitej książce na temat dziejów Poznania Przemysław Matusik, „najważniejszym adresem w Poznaniu aż do października 1945 roku była najpierw Dolna Wilda 86, a następnie Chełmońskiego 21, gdzie mieściła się siedziba sowieckiej komendantury miasta”.

Dlaczego naziści tuż przed II wojną światową i w jej trakcie interesowali się procesami o czary?
12.05.2021 | Autor:

H-Sonderkommando i kartoteka procesów o czary. Po co naziści zbierali informacje o czarownicach?

W Archiwum Państwowym w Poznaniu znajduje się tzw. Kartoteka procesów o czary. Akta te zostały opracowane przez specjalnie powołaną do tego komórkę SS w latach 1935–1944. Dlaczego naziści tuż przed II wojną światową i w jej trakcie interesowali...

11.05.2021 | Autor:

Wunderwaffe pod Borodino. Czy tajna broń Rosjan mogła przyspieszyć upadek Napoleona?

„Tego dnia, aby się rozerwać, Pierre udał się do wsi Woroncowo obejrzeć wielki balon powietrzny, budowany przez Leppicha dla zadania klęski nieprzyjacielowi, i próbny balon, który miał być wypuszczony nazajutrz. Balon jeszcze nie był gotów; budowano go, jak...

Powszechnie wiadomo, że falanga to grecka formacja wojskowa, która odnosiła niezwykłe sukcesy militarne. Choć tak znana, to nawet same jej początki owiane są tajemnicą i do dziś wywołują dyskusję wśród historyków.
10.05.2021 | Autor:

Starożytny przepis na zwycięstwo. Ta formacja wojskowa nie miała sobie równych – i wcale nie chodzi o legionistów!

Była jedną z najsłynniejszych formacji wojskowych starożytnego świata. Do dziś pobudza nasze umysły, jest inspiracją popkultury. Fascynująca, wymagająca niezwykłej siły i dyscypliny. Falanga – poznajcie jej historię.

Emilia Plater na czele kosynierów w 1831 roku
09.05.2021 | Autor:

Prawda ciekawsza niż legenda. Emilia Plater – kim była i co osiągnęła?

Pięć lat po upadku powstania listopadowego Adam Mickiewicz napisał wiersz „Śmierć pułkownika” o Emilii Plater, bohaterskiej kobiecie dowodzącej oddziałem powstańczym. Prawdziwa Emilia nie była pułkownikiem i nie zmarła z powodu odniesionych ran w leśnej chacie. Faktycznie jednak brała...

Cyryl Ratajski przekazał zwierzchność nad miastem Niemcom. Ogłoszono przejęcie miasta w imieniu Adolfa Hitlera oraz „wyzwolenie Niemców z polskiej niewoli”.
08.05.2021 | Autor:

„My, Niemcy, przyszliśmy jako panowie, a Polacy mają być odtąd naszymi sługami”

1 września 1939 roku o godzinie 4:40 rozpoczęła się niemiecka inwazja na Polskę. O 5:30 rodziny poznańskich oficerów i żołnierzy zawodowych zostały poinformowane o ewakuacji, która miała nastąpić tego samego dnia po południu. O 6:30 komunikat o wojnie...

Leonidas pod Termopilami
07.05.2021 | Autor:

„Wyrzynali ich setkami i tysiącami, wyrzucali trupy do morza”. Krwawa ofiara Leonidasa pod Termopilami

Bitwa pod Termopilami jest jednym z najsłynniejszych starć starożytnego świata. W wąskim przesmyku wojowniczy Spartanie stawili zaciekły opór Persom, choć wiedzieli, że ich walka jest z góry skazana na porażkę. Zapłacili za to najwyższą cenę. Ich krwawą ofiarę...

05.05.2021 | Autor:

„Sam diabeł byłby dobry, a co dopiero Polacy”. Polscy piloci w bitwie o Anglię

Po wrześniowej klęsce i przegranej pod niebem Francji polscy lotnicy zdobyli okazję do rewanżu na Niemcach, broniąc Anglii. 15 września 1940 r. – w apogeum bitwy o Anglię – uznani zostali za jednych z najlepszych i najskuteczniejszych myśliwców...

04.05.2021 | Autor:

Generał o trudnym nazwisku. Ten Polak zrobił zawrotną karierę w Stanach Zjednoczonych. Ale czy na pewno?

Barmani często mają dobre historie do opowiedzenia. W 1874 roku właściciel pewnej tawerny w San Francisco twierdził, że amerykański Senat nie zatwierdził jego nominacji na generała brygady, bo nikt nie potrafił wymówić jego nazwiska. Nazywał się Włodzimierz Krzyżanowski.

Żołnierze 5 Wileńskiej Brygady AK
01.05.2021 | Autor:

Zupy z pasty do zębów i wszy pod pachami – tak żyli Żołnierze Wyklęci

„Oświęcim to była igraszka” – mówił o więzieniu komunistycznym Witold Pilecki. Rotmistrz, podobnie do tysięcy skatowanych i zamordowanych przez Sowietów, na własnej skórze poznał terror i okrucieństwo nowego okupanta. Tuż po wojnie podziemie niepodległościowe w Polsce znalazło się...

Bitwa pod Orszą 1514 – zapomniany triumf Polaków
30.04.2021 | Autor:

Dlaczego nikt nie pamięta o tym wielkim triumfie Polaków? „Zderzenie moskiewskiego średniowiecza z jagiellońskim renesansem”

Gdy w lutym 1552 roku Michaił Bułhakow-Golica oraz Iwan Sielechowski przekraczali granice państwa moskiewskiego, car wysłał po nich powitalny orszak. Iwan IV Groźny zaszczycił swoich kniaziów także monarszym podarunkiem oraz pytaniem o zdrowie. Nie był to jednak triumfalny...

27.04.2021 | Autor:

Nie tylko getto warszawskie. Zapomniane żydowskie powstanie w Treblince

Losy ludności żydowskiej w czasie II wojny światowej były wyjątkowo tragiczne. Cały naród został skazany na zagładę. W zbiorowej pamięci utrwalił się obraz narodu pogodzonego ze swym straszliwym losem. Był jednak błędny. Świadczy o tym nie tylko powstanie...

Gestapo na ślubie – największa „wsypa” Armii Krajowej (zdj. poglądowe).
24.04.2021 | Autor:

Gestapo na ślubie – największa „wsypa” Armii Krajowej. Kto zdradził żołnierzy podziemia?

Ten błąd wstrząsnął Polskim Państwem Podziemnym. 5 czerwca 1943 roku w samo południe kilkudziesięciu żołnierzy doborowej KOSY – oddziału AK do zadań specjalnych – wybrało się na ślub kolegi do kościoła św. Aleksandra w centrum Warszawy. Dla Niemców...