Ciekawostki Historyczne
Generic selectors
Tylko dokładne dopasowania
Szukaj w tytułach
Szukaj w treściach
Szukaj w postach
Search in pages

Michał Procner

Michał Procner

dziennikarz, publicysta, autor tekstów popularnonaukowych i beletrystyki. Absolwent Uniwersytetu Przyrodniczego w Poznaniu i Uniwersytetu Wrocławskiego. Pasjonat historii naturalnej.

Najnowsze publikacje:

Konspiracja, harcerskie zabawy i obietnica chwały, a potem morze krwi, cierpienie i śmierć – tak w skrócie można opisać udział dzieci w Powstaniu Warszawskim.

Druga wojna światowa | 22.05.2021

Mali żołnierze. Ile dzieci walczyło w Powstaniu Warszawskim?

Konspiracja, harcerskie zabawy i obietnica chwały, a potem morze krwi, cierpienie i śmierć – tak w skrócie można opisać udział dzieci w Powstaniu Warszawskim. Szacuje się, że do walki z hitlerowcami stanęło ich niemal 9 tysięcy. Wiele zapłaciło...

Ołtarz autorstwa Memlinga znajdował się w Kościele Mariackim w Gdańsku do 1807 roku.

Średniowiecze | 21.04.2021

Zagubiony Sąd Ostateczny, czyli zagmatwana historia bardzo pechowego ołtarza

Ten średniowieczny ołtarz jest wyjątkowy nie tylko ze względu na walory kulturowe. Niewiele dzieł sztuki może się pochwalić tak bujną historią.

Archetyp rycerza budzi bardzo jednoznaczne skojarzenia: dosiadający rumaka mężczyzna w zbroi, dzierżący miecz czy kopię, wiecznie uwikłany w romanse, wojny lub tułaczkę w poszukiwaniu jakiegoś odpowiednika Świętego Graala.

Średniowiecze | 19.03.2021

Archetyp średniowiecznego rycerza. Ile ma wspólnego z prawdą?

Nieokrzesany cham i brutal, romantyk, wojownik, a może polityk i doradca? Co oznaczała przynależność do kasty rycerzy i czym tak naprawdę wyróżniali się oni na tle społeczeństwa?

Opowieści o doniosłych czynach spod znaku miecza i kopii to w większości legendy, ale nie brakuje w nich ziarna prawdy!

Średniowiecze | 27.02.2021

Od zera do bohatera. Wilhelm Marshal był prawdziwym błędnym rycerzem!

Opowieści o doniosłych czynach spod znaku miecza i kopii to w większości legendy, ale nie brakuje w nich ziarna prawdy! Choć w poszukiwaniu heroicznych rycerzy rodem z opowieści arturiańskich trzeba raczej kierować się do świata fantazji, pewne archetypy...

Ludzkość zna dżumę od tysiącleci, jednak dopiero Tatarzy wpadli na to, by wykorzystać ją w charakterze broni biologicznej (na il. „Triumf Śmierci” Petera Breughela Starszego.

Średniowiecze | 29.12.2020

Najprawdopodobniej pierwszy przypadek użycia broni biologicznej w dziejach, czyli oblężenie Kaffy i początek pandemii

Czy czarną śmierć można wykorzystać jako broń biologiczną? Tak! W Kaffie przekonano się o tym wyjątkowo boleśnie. Spadające zwłoki były dla mieszkańców miasta dopiero początkiem nieszczęść. Jak się wkrótce okazało – nie tylko dla nich…

Przypadłość zwaną współcześnie halitozą leczono na najróżniejsze sposoby, czasem skutecznie, a czasem wręcz przeciwnie...

Starożytność | 19.12.2020

Najstarsza miętówka na świecie, czyli tysiące lat walki z nieświeżym oddechem

Zmagania z niewidzialnym wrogiem – brzydkim zapachem z ust – trwają tak długo, jak istnieje ludzka cywilizacja. Przypadłość zwaną współcześnie halitozą leczono na najróżniejsze sposoby, czasem skutecznie, a czasem wręcz przeciwnie…

Kolumb wrócił do Hiszpanii jako triumfator, choć rdzenna ludność Ameryki z pewnością nie podzielała jego entuzjazmu

Nowożytność | 10.12.2020

Niewolnictwo i krwawy podbój w imię Boga, czyli co Kolumb sprowadził do Ameryki

Postać Krzysztofa Kolumba kojarzymy dziś głównie z odkryciem Ameryki. Ale równie istotny jest fakt, że pojawienie się żeglarza u wybrzeży Nowego Świata zapoczątkowało szokująco szybki proces bezlitosnego dziesiątkowania lokalnej ludności.

Inspirację do napisania artykułu stanowi serial "Samochody, które zmieniły świat" Emisja w poniedziałki o 21:00 od 30 listopada na HISTORY

Dwudziestolecie międzywojenne | 29.11.2020

Czy najsłynniejszy samochód w historii jest… plagiatem? Nieznana historia Garbusa

Najdłużej i najliczniej produkowany samochód w historii znają nawet osoby zupełnie niezainteresowane motoryzacją. Charakterystyczne nadwozie Garbusa wzbudza sympatię od pierwszego wejrzenia, ale… czy jego projektant korzystał z własnego pomysłu?

James Graham przeszedł do historii jako konstruktor „niebiańskiego łoża”, które miało gwarantować poczęcie za pomocą... elektryczności.

Nowożytność | 28.11.2020

Elektryzująca noc w łożu Jamesa Grahama. Kuriozalna metoda wspomagania płodności sprzed 250 lat

Gwarantowane poczęcie w optymalnej pozycji i ekstaza nieosiągalna w innych warunkach – tak pewien brytyjski lekarz reklamował swoją metodę wspomagania płodności, w której kluczowym elementem miało być… elektryczne łóżko!

Z dolegliwościami „czerwonej stajni pełnej białych koni” usiłowano walczyć od zarania dziejów.

Starożytność | 04.11.2020

Zębowe robaki, nadmiar współżycia i czarny omen, czyli trudne początki stomatologii

Zęby bolą ludzi od zawsze i od zawsze ludzie starają się ten ból zwalczać. Pytanie tylko, czy stosowana metoda zadziała, czy jedynie zwiększy cierpienie, a nawet… uśmierci pacjenta?

Tortury to nieodłączny element współczesnej wizji średniowiecza.

Średniowiecze | 10.10.2020

Jak katować, a potem… leczyć? Średniowieczna rehabilitacja po wizycie w sali tortur

Tortury to nieodłączny element współczesnej wizji średniowiecza. Niezbyt często wspomina się jednak, że po męczarniach przychodził czas na leczenie, a bólem – przed lekarzami – zaczęli zajmować się prawnicy…

Hindenburg w płomieniach

Dwudziestolecie międzywojenne | 09.10.2020

Najbardziej spektakularna katastrofa lotnicza w dziejach. Upadek Hindenburga

Reporterzy nie potrafili znaleźć słów, kiedy potężny Hindenburg niespodziewanie stanął w płomieniach podczas lądowania. Po tej katastrofie na długie lata zaprzestano używania sterowców… Jak doszło do tego tragicznego wypadku?

Najeźdźcy z Północy nie znali świętości w rozumieniu europejskim – bez wahania plądrowali klasztory.

Średniowiecze | 08.10.2020

Śmierć, gwałt i grabież. Co czekało ofiary najazdu wikingów?

Na temat wikingów powstało i przetrwało do naszych czasów mnóstwo legend. Większość mówi o brutalnych najazdach, torturowaniu wrogów i wręcz demonicznych cechach najeźdźców z Północy. Jedno jest pewne: w okresie ich wypraw łupieżczych nie chcielibyście mieszkać blisko wybrzeża…

Przed opracowaniem metod balsamowania pogrzeby – nawet pogrzeby królów – odbywały się w pewnym pośpiechu. Istotne było, by nie pokazywać szerszej publiczności ciała, które zaczyna się rozkładać

Średniowiecze | 06.10.2020

Król w przyprawach, czyli dziwaczne sposoby na balsamowanie władców Francji

Techniki pozwalające na zachowanie ciała zmarłej osoby we (względnie) nienaruszonym stanie doskonalono już w starożytności – zresztą z doskonałymi efektami. Ale balsamowanie królów Francji odbywało się w nieco innym celu. I innymi metodami…

Rekonstrukcja pojedynku rewolwerowców na Dzikim Zachodzie

XIX wiek | 20.09.2020

Poszukiwany żywy lub martwy. Zagadka śmierci Jesse’ego Jamesa

Legendarna postać najsłynniejszego rewolwerowca na Dzikim Zachodzie stała się pożywką dla wyobraźni autorów książek i filmów. Oliwy do ognia dodała tajemnicza relacja Calamity Jane – czyżby Jesse James przeżył zdradę, a w grobie pochowano kogoś innego?

Phineas Gage pozuje z prętem, który przebił mu czaszkę

XIX wiek | 11.09.2020

Phineas Gage – mężczyzna z czaszką przebitą przez pręt zrewolucjonizował naukę o mózgu

Makabryczny wypadek, nieprawdopodobne zrządzenie losu i zwyczajny pech – niekiedy naukowcy zdobywają wiedzę na temat funkcjonowania ludzkiego organizmu w bardzo niekonwencjonalny sposób. Tak było w przypadku Phineasa Gage’a, który wraz z fragmentem mózgu stracił część osobowości…

Przez długi czas spekulowano, że nazwa cesarskiego cięcia związana była z narodzinami Cezara

Nowożytność | 25.08.2020

Wyjątkowo twarda matka, czyli jak świat przekonał się do cesarskiego cięcia

Cesarskie cięcia przeprowadzano już w starożytności, ale bezpieczne stały się dopiero niedawno… W czym bardzo pomogła pewna niezwykle wytrzymała mieszkanka Holsztyna.

Jak naprawdę wyglądała kwestia pobożności Kazimierza Jagiellończyka?

Średniowiecze | 06.08.2020

Przenośny ołtarz, konflikt z papieżem i kolekcja modlitewników – jak wyglądała kwestia wiary w rodzinie Kazimierza IV Jagiellończyka?

Pobożność Jagiellonów jest często wymieniana jako jedna z głównych cech rodowych. Wiemy, że Władysław Jagiełło i królowa Sonka poświęcali kwestiom duchowym wiele uwagi, a dzieci wychowywali w kulcie przodków – obrońców chrześcijaństwa. Nie czynili tego bez powodu!

Odbieranie porodów przez mężczyzn przez długi czas rodziło wiele kontrowersji

Nowożytność | 03.08.2020

Położne kontra chirurdzy, czyli wojna o porodówkę

Od początku cywilizacji, aż do niedawna położnictwo było domeną kobiet. Sytuacja uległa zmianie dopiero w połowie XVIII wieku, i to nie bez poważnej awantury…

W dawnym prawodawstwie pojęcie sodomii było krzywdząco szerokie

Nowożytność | 27.07.2020

Polscy homoseksualiści spaleni na stosie?

Do niedawna powszechnie uważano, że homoseksualistów w dawnej Polsce nie było. Ten pogląd trzeba jednak zweryfikować: zachowały się źródła mówiące nawet o przypadkach stawiania sodomitów przed sądem i karaniu ich śmiercią. Pytanie tylko: co dokładnie rozumiano pod pojęciem...

Śmierć Barbary Radziwiłłówny (fot. domena publiczna)

Nowożytność | 23.07.2020

Śmierć Barbary Radziwiłłówny – przykra choroba, zamach czy… klątwa?

Słynna druga żona Zygmunta II Augusta jest bez wątpienia postacią budzącą kontrowersje. Czy naprawdę była tak piękna, jak się o niej mówi? Czy była rozwiązła i czy jej związek z Zygmuntem był efektem prawdziwej miłości? I wreszcie: dlaczego...

Fronton z Ole Worm w książce Muzeum Wormianum od 1655 roku

Nowożytność | 20.07.2020

Smoki, ludzkie zwłoki i perpetuum mobile – jak wyglądały renesansowe gabinety osobliwości?

Od ponad 20 lat wystawa Body Works bije rekordy popularności. Okazuje się jednak, że pomysł na ekspozycję nie jest niczym nowym…

Karol II umierał w agonii przez 4 dni...

Nowożytność | 13.07.2020

Zmasakrowany przez lekarzy, czyli śmierć Karola II

Kiedy król Karol II obudził się ze złym samopoczuciem, nie spodziewał się, że wkrótce zginie… z rąk nadwornych medyków! Oto, dlaczego nie tylko w średniowieczu nie należało ufać lekarzowi!

Kazimierz Jagiellończyk i Elżbieta Rakuszanka doczekali się kilkunastu dzieci

Nowożytność | 11.07.2020

Najpłodniejsi królowie, czyli liczne potomstwo wybranych władców Polski

Królewskie małżeństwa miały najczęściej charakter polityczny i parom nie zawsze udawało się osiągnąć sukces na polu miłości czy pożycia. Liczyły się efekty, czyli potomstwo…

Stefan Batory i Anna Jagiellonka tworzyli bardzo nieudane małżeństwo

Nowożytność | 09.07.2020

Batory – najgorsze małżeństwo na tronie Polski?

Uznany za jednego z najwybitniejszych królów elekcyjnych, Stefan Batory zdecydowanie nie mógł poszczycić się udanym pożyciem. Jak wyglądało małżeństwo władcy?