Kontrowersje, odkrycia, bohaterowie i łajdacy. Fascynujące opowieści na każdy dzień od najpopularniejszego magazynu o historii w Polsce

Artykuł

artykuł | 29.03.2017 | Autor:

Ilu Żydów uratowali Polacy w czasie II wojny światowej?

Na terenach okupowanych przez Niemców udzielanie pomocy Żydom wiązało się ze śmiertelnym niebezpieczeństwem. Ci, którzy mimo wszystko się na to odważyli, mówili o tym mało i na pewno nie prowadzili dokumentacji. Ale czy naprawdę jesteśmy skazani na niekończące się...

Czy gdyby nie postawa Władysława Andersa to Izrael w ogóle by powstał? Na zdjęciu generał w okresie międzywojennym (źródło: domena publiczna).

artykuł | 28.03.2017 | Autor:

Czy dowódcy armii Andersa… byli ojcami założycielami państwa Izrael?

Broń, pieniądze, a nade wszystko wyszkoleni ochotnicy. Polacy zaczęli wspierać żydowskie organizacje niepodległościowe już przed wojną. Najwięcej późniejsze wojsko izraelskie zawdzięcza jednak Armii Andersa. Jak duży był udział polskich generałów w powstaniu państwa żydowskiego?

Widok skrajnej biedy na ulicach międzywojennej Warszawy był codziennością (źródło: domena publiczna).

artykuł | 27.03.2017 | Autor:

Morderstwa, bezdomność, deprawacja. Jak żyły dzieci w przedwojennej Warszawie?

Paryż północy? Na pewno nie. Nawet nie Praga. Polska stolica była uznawana, na równi z Londynem i Neapolem, za najbardziej zabłocone miasto Europy. Poza reprezentacyjnym centrum żyło się ciężko. Patologia biedakolonii degenerowała wszystkich. Ale najwięcej przegrały, jak zwykle,...

artykuł | 25.03.2017 | Autor:

Ile osób zamordowała włoska mafia?

Lekką ręką wydają wyroki śmierci na niewygodnych dla siebie ludzi. Egzekucja jest karą za nieposłuszeństwo, zdradę i nielojalność. Lub… nieodpowiedni ton w rozmowie. Pojedynczy bossowie mają na sumieniu dziesiątki ofiar. Czy możemy policzyć je wszystkie, jeśli oni sami stracili...

O Maryjczykach mówi się, że są ostatnimi "autentycznymi" poganami w Europie. Co nie znaczy, że w Europie poganie są na wymarciu... Ilustracja przedstawia maryjski symbol religijny (źródło: domena publiczna).

artykuł | 24.03.2017 | Autor:

Ostatni poganie Europy. W tej krainie wyznawcy tradycyjnych kultów przetrwali tysiąclecia, aż do dzisiaj

Rodzimowierstwo przeżywa bezprecedensowy renesans. Niewiele jest jednak miejsc, w których wiara przodków przetrwała. A nie tylko – została po czasie, w wątpliwy zresztą sposób, zrekonstruowana. Zdaniem wielu specjalistów ta społeczność to ostatni taki przykład.

artykuł | 23.03.2017 | Autor:

Najgorsze dzielnice przedwojennej Warszawy. Czy dzisiaj też bałbyś się pojechać tam po zmroku?

Dawna stolica to nie tylko brylowanie na salonach i przestępstwa w białych rękawiczkach. Prawdziwe zbrodnie rodziły się z nędzy, w dzielnicach, do których nawet za dnia strach było się zapuszczać. Nie można tam było ufać nawet dzieciom, wychowywanym przez...

artykuł | 22.03.2017 | Autor:

Krucjaty jako biznes. Ile zarobili na nich krzyżowcy?

Gdy papież nawoływał do zorganizowania pierwszej wyprawy krzyżowej, w płomiennej mowie zapewniał pielgrzymów, że… obłowią się skarbami wrogów. Dobrze wyczuł zapotrzebowanie. Wielu rycerzy ruszało do Ziemi Świętej tylko po to, by zbić prywatną fortunę. Ale czy rzeczywiście im...

Uciekinierzy z Polski Ludowej posuwali się często do desperackich kroków (źródło: domena publiczna).

artykuł | 21.03.2017 | Autor:

Jak uciec z kraju, w którym wprowadzono dyktaturę? Poradnik, który jeszcze może się przydać

Przez kilkadziesiąt lat istnienia Polski Ludowej na Zachód uciekły miliony Polaków. Śmiałkowie przekraczali granicę mimo nieustannej czujności władz. I udowadniali, że ludzka pomysłowość nie zna granic. Jakie były ich wypróbowane sposoby?

Czy Sowicie deportowali na wschód naprawdę ponad półtora miliona Polaków? Na ilustracji włoski plakat propagandowy (źródło: domena publiczna).

artykuł | 20.03.2017 | Autor:

Stalin wcale nie wywiózł na Sybir milionów Polaków. Jakie są prawdziwe liczby i dlaczego trzeba o nich mówić?

Wykreślenie z prac historycznych nieistniejących ofiar nie zdoła wymazać z naszej pamięci gehenny zesłańców. O historii trzeba jednak pisać uczciwie. Nawet wtedy, gdy dokumenty przeczą polskiej tradycji i twierdzeniom, powtarzanym z pokolenia na pokolenie.

Czy dzisiejsza mafia działa podobnie, jak ta przedstawiona w "Ojcu chrzestnym"? (źródło: kadr z filmu Francisa Forda Coppoli "Ojciec chrzestny").

artykuł | 18.03.2017 | Autor:

Ile prawdy jest w „Ojcu chrzestnym”?

Zarówno bestsellerowa powieść Mario Puzo „Ojciec chrzestny”, jak i nakręcony na jej podstawie film w reżyserii Francisa Forda Coppoli zyskały kultowy status. To one wykreowały nasze wyobrażenia o włoskiej mafii i jej działaniu. Ale czy współcześni mafiosi naprawdę...

To, że zdarzały się jednostki szukające szczęścia w ZSRR, jest w głównej mierze zasługą świetnie działającej radzieckiej propagandy (źródło: domena publiczna).

artykuł | 17.03.2017 | Autor:

Ucieczki z ZSRR to nic zaskakującego… ale dlaczego setki osób uciekały DO Związku Radzieckiego?!

W czasach zimnej wojny normą były masowe ucieczki mieszkańców bloku wschodniego do krajów kapitalistycznych. Zabiedzeni desperaci potwierdzali przewagę zachodu nad wschodem. Ale zdarzali się też tacy, którzy porzucali kapitalistyczny raj dla ojczyzny światowego proletariatu. Co nimi kierowało?

Egzekucja Ludwika XVI na na rysunku Georga Heinricha Sievekinga (źródło: domena publiczna). Ile takich egzekucji naprawdę przeprowadzono w czasie rewolucji?

artykuł | 16.03.2017 | Autor:

Ile osób naprawdę zgilotynowano w czasie rewolucji francuskiej?

Wolność, równość, braterstwo… i gilotyna. Nowoczesna maszyna do dekapitacji początkowo była symbolem postępu. Szybko zamieniła się w narzędzie terroru, równie bezwzględnie ścinające głowy królewskie, co mieszczańskie. Aż w końcu zwróciła się przeciw dzieciom rewolucji. Ile dokładnie osób padło...

artykuł | 15.03.2017 | Autor:

Ile jest prawdy w mitach o templariuszach?

Co stało się z legendarnym zakonnym skarbem? Czy rycerze w białych płaszczach byli heretykami i bluźniercami? A może strzegli – lub strzegą nadal – tajemnicy świętego Graala? Otaczające Zakon Świątyni zagadki wciąż rozpalają wyobraźnię historyków… i nie tylko....

Po ucieczce z Polski Marek Hłasko nigdy już nie wrócił do kraju. Nie był on jedyną osobą publiczną, która zdecydowała się na tak radykalny krok. Zdjęcie pochodzi z książki „Zwiać za wszelką cenę. Słynni uciekinierzy i emigranci z PRL” (Bellona 2017). Koloryzacja Rafał Kuzak.

artykuł | 14.03.2017 | Autor:

Najbardziej spektakularne ucieczki z PRL-u

Artyści, sportowcy, a nawet… dygnitarz z bezpieki! Lepszego życia na emigracji szukali ci, którzy nie mieli nic do stracenia. Ale też ludzie, którzy w ludowym reżimie żyli jak pączki w maśle. Do wyjazdu szykowali się miesiącami. O tym,...

artykuł | 13.03.2017 | Autor:

Gdzie w Europie walczą dżihadyści?

Święta wojna toczy się nie tylko w Syrii, Iraku czy Libii. Coraz śmielej zagląda także do Europy. Islamscy ekstremiści uderzają w wielkie metropolie i biorą udział w europejskich wojnach. Zdominowane przez nich bataliony walczą tuż poza granicami Polski.

Odcięta głowa spalonego napalmem żołnierza japońskiego zatknięta poniżej działa dobytego japońskiego czołgu. Zdjęcie i podpis z książki "Historia świata przez ścięte głowy opisana" (Bellona 2017).

artykuł | 10.03.2017 | Autor:

Najbardziej makabryczne trofea żołnierzy II wojny światowej [18+]

Nie łudźmy się. Pamiątki z ludzkich kości i skóry, a nawet oczu czy uszu zbierali w czasie II wojny światowej nie tylko hitlerowcy i ich sojusznicy. Także wracający z frontu alianci przywozili do domów koszmarne trofea.  A nożyk...

Niewinnie zaczynająca się kiła prowadziła do wyniszczenia organizmu. Ramon Casas i Carbó, na plakacie reklamującym kuracje dla syfilityków, przedstawił chorobę jako czającego się za plecami węża (źródło: domena publiczna).

artykuł | 09.03.2017 | Autor:

Czy chciałbyś zachorować na syfilis? Oni o tym marzyli… i podobno mieli dobre powody!

Ta wyniszczająca choroba czyni w organizmie straszliwe spustoszenie. Prowadzi do zapalenia opon mózgowych, zmian osobowości, choroby psychicznej lub zapalenia tętnic. Na skórze tworzą się przez nią ohydne owrzodzenia. Zapada się chrząstka w nosie. Ale nie wszystkich to zraża....

artykuł | 08.03.2017 | Autor:

Tatuś już ci nie pomoże. Najbrutalniejsze śmierci dyktatorskich dzieci [18+]

W młodości żyli jak królowie. Mieli floty luksusowych samochodów, a na ich prywatnych koncertach występowały największe gwiazdy. Ale szczęśliwe dzieciństwo synów i córek dyktatorów trwało tylko tak długo, jak władza ich ojców. I kończyło się równie tragicznie.

U schyłku XIX wieku niezwykle popularnym środkiem odurzającym by absynt. Na ilustracji fragment obrazu Alberta Maignana "Zielona Muza" (źródło: domena publiczna).

artykuł | 03.03.2017 | Autor:

Czym szprycowali się nasi pradziadkowie?

Eter, morfina, wino zmieszane z kokainą… Substancje psychotropowe cieszyły się na przełomie XIX i XX wieku ogromną popularnością. W ich użyciu przodowali artyści, twierdząc, że rozszerzają percepcję i wspomagają wyobraźnię. Ale to nie znaczy, że nie sięgali po nie...

artykuł | 02.03.2017 | Autor:

Skąd biorą się islamscy bojownicy?

Gdy wstąpią w szeregi Państwa Islamskiego, nie ma już dla nich odwrotu. Dla dżihadu, świętej wojny z niewiernymi, muszą być gotowi na każde poświęcenie. Na szalę rzucają rodzinę, karierę, a nade wszystko – własne życie. Jak ISIS udaje...

artykuł | 01.03.2017 | Autor:

Jaki kraj, taki książę z bajki. Ten romans mógł się zdarzyć tylko w ZSRR

Ciągły strach, upokorzenia i nieustające pasmo katastrof. Młodość tej radzieckiej dziedziczki wcale nie przypominała bajki. W końcu jednak i ona poznała swojego księcia… Tyle tylko, że na drodze do szczęśliwego zakończenia stanął bezwzględny komunistyczny system.

artykuł | 27.02.2017 | Autor:

Dlaczego husaria nie obroniła nas przed szwedzkim potopem?

Jeszcze na początku XVII stulecia za jej sprawa gromiliśmy Szwedów. Pół wieku później husaria na nic nam się jednak nie przydała. Kraj padł łupem wroga, a król był zmuszony salwować się ucieczką. Dlaczego skrzydlaci rycerze nas nie ochronili?

artykuł | 26.02.2017 | Autor:

Jakim ojcem był Stalin?

Miał na rękach krew milionów. Wszyscy bali się przy nim o życie. A jak traktował własne dzieci? Był tyranem czy kochającym tatusiem? Wspierał swoich potomków, a może… rzucał im kłody pod nogi? Jedno jest pewne: o normalnym dzieciństwie...

Podboje Alessandra pochłonęły trudną do zliczenia liczbę istnień ludzkich. Na ilustracji obraz Nicolaesa Pietersza Berchema przedstawiający bitwę nad Hydaspes (źródło: domena puliczna).

artykuł | 25.02.2017 | Autor:

Wielkie podboje czy wielkie zbrodnie? Czterech najbardziej krwiożerczych wodzów starożytności

Marzyli o tym, by świat legł u ich stóp. I nie cofali się przed niczym, by osiągnąć zamierzony cel. Gdyby żyli dzisiaj, jak nic oskarżono by ich ludobójstwo. O kim konkretnie mowa?

Anastazja Potocka, a tak naprawdę Marzena Domaros. To ona była bohaterką najgłośniejszego seksskandalu III RP (źródło: materiały prasowe wydawnictwa Znak Horyzont).

artykuł | 24.02.2017 | Autor:

Największe seksskandale polityczne III RP

Młoda demokracja lat 90. zapewniała wymarzone warunki dla błyskawicznej kariery w polityce. Równie łatwo było jednak upaść i już się nie podnieść. Skandale, zwłaszcza seksualne, były natychmiast podchwytywane przez media. Kolejne afery udowadniały, że nie ma polityków niezatapialnych…...

  • Wybierz epokę:

  • Wybierz miejsce akcji:

  • Wybierz temat: