Kontrowersje, odkrycia, bohaterowie i łajdacy. Fascynujące opowieści na każdy dzień od najpopularniejszego magazynu o historii w Polsce

Edith Wilson. Pierwsza kobieta, która rządziła Stanami Zjednoczonymi

Niejedna Pierwsza Dama miała ogromny wpływ na swojego męża. Ta kobieta, gdy mąż leżał złożony chorobą, podejmowała samodzielnie najważniejsze decyzje w państwie.

fot.nieznany/domena publiczna Niejedna Pierwsza Dama miała ogromny wpływ na swojego męża. Edith Wilson, gdy mąż leżał złożony chorobą, podejmowała samodzielnie najważniejsze decyzje w państwie.

Wojna już się skończyła, ale w Białym Domu tylko pozornie zapanował spokój. Schorowany i częściowo sparaliżowany prezydent nie był w stanie podejmować nawet najprostszych decyzji. Bezkrólewie skrzętnie tuszowano. Tak jak fakt, że przez szereg tygodni państwem rządziła Pierwsza Dama – Edith Wilson.

Edith Wilson, druga żona Woodrowa Wilsona, zawsze interesowała się pracą męża. Jeszcze zanim się pobrali, prezydent wysyłał jej często ważne dokumenty państwowe, wyjaśniając podejmowane przez siebie decyzje. Po ślubie, który wzięli w 1915 roku, państwo Wilson stali się praktycznie nierozłączni. Dzięki zaufaniu, którym obdarzał ją małżonek, Edith stała się wkrótce jedną z najważniejszych osób w Białym Domu.

Wpływ Pierwszej Damy był tak znaczny, że gdy pod koniec 1919 roku prezydent nagle zachorował i przestał pojawiać się publicznie, podejrzewano, że w istocie to ona trzyma stery państwa. Nie dowierzano uspokajającym komunikatom lekarza, że Wilson ma się dobrze i wkrótce wróci do zdrowia. „Nie mamy już prezydenta. Mamy kobiece rządy” – powiedział w końcu jeden z senatorów. Czy rzeczywiście tak było?

Utajniony kryzys

Zaniepokojeni senatorowie rzeczywiście mieli rację sądząc, że stan Wilsona jest poważny. Jego zdrowie zaczęło gwałtownie się pogarszać już latem 1919 roku. Prezydent, który nigdy nie cieszył się szczególną kondycją, w tym okresie pracował ponad swoje siły. Po powrocie z Europy, gdzie wraz z innymi przywódcami państw negocjował układ pokojowy kończący I wojnę światową, udał się w wyczerpującą podróż po Stanach Zjednoczonych. Chciał przekonać nieco sceptycznych Amerykanów do ratyfikacji podpisanego w Wersalu traktatu.

Edith była powiernicą męża, towarzyszyła mu podczas wielu oficjalnych okazji. Na zdjęciu para prezydencja jeszcze przed chorobą Wilsona, w 1917 roku.

fot.Woodrow Wilson Presidential Library Archives/domena publiczna Edith była powiernicą męża, towarzyszyła mu podczas wielu oficjalnych okazji. Na zdjęciu para prezydencka jeszcze przed chorobą Wilsona, w 1917 roku.

Kampania została jednak gwałtownie przerwana. Prezydent, który coraz gorzej znosił wielogodzinną jazdę pociągami i ciągłe przemówienia, 25 września był już tak zmęczony, że po wystąpieniu upadł. Po tym incydencie wrócił do Białego Domu, ale formy już nie odzyskał. 2 października miał wylew, po którym lewa część jego ciała została sparaliżowana. Tak jego stan opisuje A. Scott Berg, autor najnowszej, właśnie wydanej w Polsce biografii Wilsona:

Po kilku dniach zagrożenie minęło, ale prezydent znalazł się w strefie mroku: stanie fizycznego wyczerpania, zamętu emocjonalnego i niepokoju umysłowego. Edith wyjaśniała potem w pamiętnikach: „Stało się palącą kwestią, jak pan Wilson może najlepiej służyć krajowi, zachować życie i w miarę możności wyzdrowieć”.

Czy wiesz, że ...

...Goebbels, kiedy przemawiał, z eleganckiego mężczyzny zmieniał się w "szalejącego karła". Potrafił jednak poderwać tłumy. Gdy po klęsce Niemców pod Salingradem na spotkaniu w Sportpalast wykrzykiwał "Czy chcecie wojny totalnej?", odpowiedział mu dziki ryk zwolenników nazizmu.

...królowa Afganistanu od 1926 roku Soraja założyła pierwsze kobiece czasopismo w tym kraju i była ministrem edukacji? Z kolei jej szwagierka, Kobra, dała początek Organizacji Ochrony Kobiet, otwarcie zwalczającej stare zwyczaje, uprzedzenia, akty dyskryminacji.

...na początku XX wieku kobiety musiały być bardzo pomysłowe, by dostać się na studia? Przykładowo utalentowana ilustratorka, Zofia Stryjeńska, przez rok studiowała na niemieckiej uczelni, posługując się dokumentami swojego brata.

...jednym ze sposobów na przeżycie w gułagu było samookaleczanie? W ten sposób można było uniknąć pracy ponad siły. Można było symulować chorobę przez wsypywanie do oczu pyłku z ołówka albo wstrzykiwanie ropy naftowej pod skórę, a pewna kobieta przebiła sobie palec u nogi na wylot wielkim gwoździem.

Komentarze

brak komentarzy

Dodaj komentarz

Jeśli nie chcesz, nie musisz podawać swojego adresu email, nazwy ani adresu strony www. Możesz komentować całkowicie anonimowo.

Jeśli chcesz zgłosić literówkę lub błąd ortograficzny kliknij TUTAJ.



Informujemy, że nasza strona może dostosowywać treści reklamowe do Twoich zainteresowań i preferencji. Aby to robić, potrzebujemy Twojej zgody na przechowywanie plików cookies oraz podobnych technologii w Twoim urządzeniu końcowym oraz na przetwarzanie danych w celach personalizacji treści marketingowych.

Klikając przycisk "Przejdź do serwisu" lub zamykając to okno za pomocą przycisku "x" wyrażasz zgodę na przetwarzanie, w tym poprzez profilowanie przez Lubimyczytać.pl sp. z o.o. oraz naszych zaufanych partnerów, Twoich danych osobowych zapisanych w plikach cookies i innych podobnych technologiach stosowanych w serwisie przez Lubimyczytać.pl sp. z o.o. i zaufanych partnerów w celu marketingowym, obejmującym w szczególności wyświetlanie spersonalizowanych reklam w tym serwisie oraz w Internecie.

Pamiętaj, możesz w każdej chwili nie wyrazić zgody lub cofnąć zgodę na przetwarzanie Twoich danych osobowych. Szczegóły dotyczące wycofania i niewyrażenia zgody znajdziesz w ustawieniach.

Informujemy także, że poprzez korzystanie z serwisu bez zmiany ustawień prywatności w Twojej przeglądarce wyrażasz zgodę na przechowywanie w Twoim urządzeniu końcowym plików cookies i innych podobnych technologii służących do dopasowywania treści marketingowych i reklam.

Więcej informacji na temat zasad przetwarzania danych osobowych, w tym o Twoich uprawnieniach, znajdziesz w naszej Polityce Prywatności.