Damy - empik

Oni wiedzieli lepiej. Pora docenić ludzi, którzy jako pierwsi ostrzegali przed Hitlerem

Autor: | 8 lipca 2016 | 47,422 odsłon

Nim doszedł do władzy, wielu pogardzało Hitlerem. Zaledwie garstka przewidywała, do czego jest zdolny... (autor: Artur Szyk, lic.: CC BY-SA 4.0).Przez lata w zimnych oczach Adolfa nikt nie dopatrywał się proroctwa pieców krematoryjnych. Czy „malarzyna pokojowy” może stać się szalonym mordercą narodów? Wielu łudziło się, że to niemożliwe. Ale nie Polacy! Rozgryźliśmy Hitlera dużo wcześniej, niż reszta świata.

Nie, Schicklgruber (nazwisko babki Hitlera – przyp. autor), ty nie zwyciężysz, choćbyś sobie wywrzeszczał duszę z ciała. Ty chcesz zapanować nad Niemcami? Umyśliłeś sobie zostać dyktatorem – z takim nosem? Śmiech mnie bierze. Toż ty przenigdy nie dojdziesz do władzy! – Klaus Mann o Hitlerze, 1932.

Ten cytat doskonale obrazuje, jak bardzo niedoceniane były możliwości polityczne Adolfa Hitlera. Zresztą Klaus Mann nie był odosobniony w swojej opinii. Szczurołap, malarzyna pokojowy, mongolski przybłęda, facet z narządem piwnym, patetycznie niewydarzone cielę, bijąca w oczy miernota, kompletne beztalencie – to tylko niektóre z epitetów, jakimi określano Hitlera.

Z czasem ich autorzy, jak na przykład Carl von Ossietzky, na własnej skórze przekonali się, do czego może być zdolny pogardzany przez nich Austriak. Tym bardziej należy się uznanie tym wszystkim, którzy w Hitlerze widzieli kogoś więcej, niż tylko ministra poczty, który – jak twierdził prezydent Republiki Weimarskiej, Paul von Hindenburg – może mu lizać znaczki.

Kto mógł przypuszczać, że to "patetyczne, niewydarzone cielę" stanie się postrachem Europy? W chwili wykonania tej fotografii (1920 rok) zapewne niewielu... (źródło: domena publiczna).

Kto mógł przypuszczać, że to „patetyczne, niewydarzone cielę” stanie się postrachem Europy? W chwili wykonania tej fotografii (1920 rok) zapewne niewielu… (źródło: domena publiczna).

Strach ma błękitne oczy

Być może źródeł tego pogardliwego tonu należałoby szukać w fizjonomii samego Hitlera. Rzeczywiście, aż trudno uwierzyć, że człowiek o tak nieszczególnej posturze, z włosami zaczesanymi na czoło i przyciętym z geometryczną precyzją wąsem, mógł stać się trybunem ludowym i cesarzem rasy panów.

W tej chodzącej karykaturze polityka jedynym elementem, który rzeczywiście robił wrażenie na rozmówcy, były oczy. August Kubizek, przyjaciel Hitlera z lat młodzieńczych, wspomina komentarz swojej matki: …wieczorem przed pójściem spać rzekła do mnie: „Ależ ten twój przyjaciel ma oczy!”. I bardzo dobrze zapamiętałem, że w jej słowach było więcej przestrachu niż podziwu.

Raczej trudno doszukiwać się w tu proroctwa pieców krematoryjnych, ale jest to jedna z pierwszych opinii, która Hitlera traktuje się poważnie, a nie z pobłażaniem.

Artykuł powstał między innymi na podstawie książki Pawła Maurycego Sobczaka "Polscy pisarze wobec faszyzmu", wydanego przez Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego.

Artykuł powstał między innymi na podstawie książki Pawła Maurycego Sobczaka „Polscy pisarze wobec faszyzmu”, wydanej przez Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego.

On sam pewnie dalej prowadziłby żywot niespełnionego artysty, zarabiającego na życie sprzedażą własnych obrazków, gdyby nie odkrył w sobie niezwykłego talentu oratorskiego. Jego burzliwe przemówienia, w których słowo „Żyd” było wypluwane we wszystkich przypadkach, gromadziły coraz większe tłumy wyznawców.

A jego zdolności manipulowania słuchaczami były na tyle duże, że nawet sam dyrektor więzienia, do którego trafił Hitler po nieudanym puczu monachijskim w 1923 roku, wyrażał się o nim w samych superlatywach. Chyba nawet nie zdajemy sobie do końca sprawy z potęgi hitlerowskich kazań, skoro nawet Żydzi byli skłonni zapisać się do NSDAP…

Hitler niestety okazał się świetnym mówcą, którego gesty i słowa porywały tłumy... Na zdjęciach Adolf ćwiczy pozy do swoich przemówień, 1927 rok (źródło: Bundesarchiv, lic.: CC BY-SA 3.0 de).

Hitler niestety okazał się świetnym mówcą, którego gesty i słowa porywały tłumy… Na zdjęciach Adolf ćwiczy pozy do swoich przemówień, 1927 rok (źródło: Bundesarchiv, lic.: CC BY-SA 3.0 de).

Widmo wojny krąży nad Europą

Oczywiście na polskim podwórku żywo interesowano się wydarzeniami u zachodnich sąsiadów. Do pisarzy, którzy jako pierwsi dostrzegali niebezpieczeństwo ze strony nazistów, należał autor polskiego przekładu „Przygód dobrego wojaka Szwejka”, Paweł Hulka-Laskowski. W 1933 roku pisał w „Wiadomościach Literackich”:

Niemcy to kraj, który w ciągu dziejów swoich nie zdołał ustalić granic państwowych i narodowych (…). Tymczasem oczy niemieckie rozglądają się dokoła i szukają co, gdzie i komu można wydrzeć. Jest to, wyrażając się słowy Curtiusa, „ucieczka od kultury”. Ucieczka w wojnę.

Ten artykuł ma więcej niż jedną stronę. Wybierz poniżej kolejną, by czytać dalej.

Strony: 1 2 3

Powiedz innym co myślisz:

Krystian Fred - Łebianin z pochodzenia, filolog rosyjski z wykształcenia. Większość życia zawodowego spędził w Anglii jako emigrant zarobkowy. Wszystkie oszczędności jednak przepuścił na podróże po Azji. Osiadłszy w Poznaniu, ima się tzw. copywritingu.

Okupacja
Komentarze do artykułu (19)
    • Szanowny Panie Czytaczu,
      W zdaniu „Do jednych z najbardziej zaciekłych wrogów Hitlera i jego zauszników należał Słonimski” panu Krystianowi chodziło o to, że rzeczony Słonimski był krytykiem zauszników Hitlera, nie o to, że sam był jednocześnie krytykiem i zausznikiem. Natomiast rozumiem Pańską pomyłkę, gdyż zdanie to faktycznie można było zrozumieć opacznie. Dlatego usunęliśmy źródło pomyłki, czyli nieszczęsnych zauszników.
      Z poważaniem
      Katarzyna Barczyk

      • Dziękuję Pani Katarzyno. Zdanie powinno być jednoznaczne. jako czytelnik mogłem wnioskować, że Słonimski był przeciwnikiem i jednocześnie zausznikiem. Moim zdaniem ewidentny błąd logiczny.

        • Zdanie autora jest jak najbardziej logiczne! Gdyby Słonimski był wrogiem Hitlera i jednocześnie jego zausznikiem, autor zapewne użyłby właśnie takiego określenia (jednocześnie, równocześnie, czy jakiś inny synonim). Czytając wspomniane zdanie (nie tylko na głos, ale też w myślach) należy odpowiednio rozłożyć akcent na poszczególne jego części: „Do jednych z najbardziej zaciekłych wrogów Hitlera i jego zauszników” – króciutka przerwa – „należał Słonimski.” Ale jak się ma słowotok, to ciężko zrozumieć innych, a i oni ćiężko mają ze zrozumieniem kogoś takiego. I tyle w temacie. Sprostowanie było w ogóle niepotrzebne.

    • Podzielam w pełni artykuł. Coraz więcej ludzi zadaje bardzo niespodziewane i niewygodne pytania, ze aż się najbardziej renomowanym historykom pali pod tyłkiem i chowają głowę do piachu. Jeden z wysokich generałów BRD i NATO udowodnił, że niektóre oryginalne protokoły z tajnych posiedzeń Hitlera na podstawie których oskarżano jego elitę w Norymberdze były z fingowane i pisane na papierze z wybielaczem używanym dopiero po wojnie tylko przez pewną poza niemiecką firmę. Po 60 latach wojenny papier pożółkł a ten podsunięty był nadal biały. Teraz na nowo zamykają archiwa albo niszczą dokumenty. Np. ostatnio pojawiły się kopie papierów R. Hessa, które miał przy wylądowaniu w Anglii.
      Prawda wyjdzie i tak na jaw, ktoś skopiuje i pchnie do Internetu. Pażywiom uwidim

      • Ten dokument miał zastępca Hitlera, Rudolf Hess, w teczce dyplomatycznej jak wylądował na spadochronie w Anglii 10 maja 1941 roku. Była to 42 propozycja pokojowa skierowana do W. Brytanii.

        Koncesje III Rzeszy, które rząd A. Hitler był gotowy dać bez stawiania warunków.
        1. Norwegia, Dania, Holandia, Belgia i Francja staną się niezawisłymi państwami ze swoimi konstytucjami i rządami.
        2. Niemcy wypłacą tym krają odszkodowanie pomimo tego, że niektóre wypowiedziały Niemcom wojnę.
        3. Broń inwazyjna powinna zastać zniszczona a siły zbrojne wrócić do rozmiarów odpowiednich gospodarce i strategicznym potrzebą danych państw.
        4. Niemcy żądają swoich starych koloni za wyjątkiem Południowej Afryki z powrotem i odszkodu-ją właścicieli w większości brytyjskich, gdy zechcą je opuścić.
        5. Państwo Polskie zostanie odbudowane w swoich etnicznych granicach, to zobowiązanie dotyczy właściwie części zajętej przez Niemcy.
        6. Czechy zostaną dalej pod protektoratem przy Niemczech, ale ich język i narodowy charakter mogą dalej pielęgnować.
        7. Dla powojennej Europy powinien zostać rozważony pewien rodzaj Solidarności dotyczącej rozwiązywania pytań gospodarczych, przy czym możliwie szeroko umowy europejskie będą do wglądu.

  1. Powiem krótko :w czasach tak chaotycznych nie majac wsadzić nic do garnka on jedyny dawał nadzieję na sytosc-ludzie od zawsze wybierają dla siebie jak najlepiej -po upływie czasu ludzie zaczynają budzić się ze snu,jest już za późno, chociaż co nie którzy tkwili nim do samego końca !!!

  2. Ciekawi mnie, w jaki sposób ów „antyintelektualny” reżim dokonał postępu technicznego, który pchnął cały świat w zupełnie nową erę. Magnetofon, TV, rakiety, zdalne sterowanie, itd. I to wszystko zrobili rzekomo „antyintelektualni” faszyści. Hmm, jakkolwiek nie chciałbym wyjść na obrońcę hitlerowców, to jednak porównanie współczesnych nam polityków z takim np. złośliwym erudytą Goebbelsem, czy zimnym, wyrafinowanym intelektualistą Speerem nie daje powodów do optymizmu. Owszem, hitleryzm jako nacjonalistyczna forma komunizmu był egalitarny, więc obok siebie siedzieli hrabiowie i chamy, tępa propaganda dla ludu wzorowana na sowieckiej mogła też wprowadzić w błąd, ale nawet gestapowcy z Szucha grali Mozarta na fortepianach i dyskutowali o filozofii.

    • Polecam porównanie zagęszczenia ludności w Niemczech czy Francji z naszym . To może tłumaczy „Drang nach Osten” . Reszta to już problem kasy i otwarcie na „azylantów” w tamtych czasach. Postęp techniczny ? A z ilu to wynalazków „militarnych” korzystamy w życiu codziennym ? Adolf postawił na roboty publiczne i militaryzację kosztem bankructwa Rzeszy .
      Roboty publiczne zostały okrzyknięte sukcesem . Ale później już nikomu się nie udały – znamienne , bo nikt nie zakładał później wywołania wojny .
      Czy ktoś zna powiedzenie : przyjdzie wojna i wszystkie długi wyrówna ?
      Dzisiaj wszyscy są zadłużeni . Logika godna prostaków – nawet tych co byli wielbicielami Mozarta .

      • masz racje, nie tylko roboty publiczne, piszę o latach 1933 – 1938, uwolnienie rolników z długów, inwestycje na budowę opłacalnych mieszkań, likwidacja korupcji, likwidacja przestępstw gospodarczych i prawa pracy. zlikwidował tytuły i przywileje szlacheckie, zlikwidował apanaże i przywileje w administracji państwowej, przemysłowej i w armii, zreformował służbę zdrowia i opieki społecznej, związki zawodowe, renty i emerytury, itd.,itp. Z tego powodu był nienienawidzony przez imperialistów i kapitalistów rożnego koloru. I dlatego tez był uwielbiany a czasami do dzisiaj choć później doprowadzony wojną do ostateczności dopuścił siebie i zmusił własny naród do zbrodni.

      • cd 3
        Trybunał nie będzie rozpatrywał. Żaden członek rządu i parlamentu Niemiec nie ma prawa prowadzić negocjacji na ten temat. Niewiedza nie chroni przed karą. Kto (politycy) działa na arenie politycznej w kraju i zagranicą ma za darmo w aparacie państwowym doradców wszelkiego rodzaju. Kto tego nie wie i bredzi tego olewają i pukają się w czoło. Ostatnio spotkałem tu takiego, zdaje się Świrski.
        Napisałem za darmo, albo po daremnie może nadaremno.

  3. O zmarłych nie należny mówić źle. O Hitlerze mówili źle za jego życia tylko ci, którym udowodnił w swoich mowach, ze są przyczyna biedy i choroby narodu, korupcji i wysprzedaży państwa a także parazytami. Nie ukrywał nic i wyraźnie ich ostrzegał co ich czeka jak obejmie władzę. Już wszystkie rządy przed Hitlerem uznały zgodnie, ze Wersal to niesprawiedliwość i będą go zwalczać. Żydzi całego świata wiedzieli o tym najlepiej i pomimo tego prowokowali go do konca. Dzisiaj nawet w Niemczech jest modnie i pomocne w karierze źle mówić o Hitlerze jako likwidatora bezrobocia, korupcji i poprawcy prawa socjalnego. A dlaczego? Bo sami nie są wstanie pomimo cudu gospodarczego osiągnąć tego co on osiągnął z mniejszymi długami. Churchill sam uważał Hitlera za pomocnika w opanowaniu Europy i wyszedł jak Zawadzki na mydle. Co do mordów i ludobójstwa fakt leży na dłoni i to żywa prawda. Z tego nieszczęścia nikt (Polacy i Polska tez) nie wyciągnął nauki do dzisiaj. Nadzieja tylko w młodzieży.

  4. OK, nie tylko roboty publiczne, piszę o latach 1933 – 1938, uwolnienie rolników z długów, inwestycje na budowę opłacalnych mieszkań, likwidacja korupcji, likwidacja przestępstw gospodarczych i prawa pracy. zlikwidował tytuły i przywileje szlacheckie, zlikwidował apanaże i przywileje w administracji państwowej, przemysłowej i w armii, zreformował służbę zdrowia i opieki społecznej, związki zawodowe, renty i emerytury, itd., itp. Z tego powodu był nienienawidzony przez imperialistów i kapitalistów rożnego koloru. I dlatego tez był uwielbiany a czasami do dzisiaj choć później doprowadzony wojną do ostateczności dopuścił siebie i zmusił własny naród do zbrodni. O pozytywnych rozwiązaniach nie wolno mówić do dzisiaj. O propozycjach pokojowych Niemiec też. Ci historycy (w Polsce, Rosji i Zachodzie) co próbowali pisać i zadawać pytania są dzisiaj bezrobotni. Ostatnią ratę długów za 1 WŚ zapłacili Niemcy10 10 2010 roku. Ostatnie odszkodowanie za 2 WŚ (daty nie pamiętam, ok. 2000r.) ok. 10 miliardów € Trybunał międzynarodowy ogłosił w wyroku, ze dalszych żądań i oskarżeń przeciwko RFN

Dodaj swój komentarz:

Dodaj komentarz


Jeśli nie chcesz, nie musisz podawać swojego adresu e-mail, nazwy ani adresu strony www. Możesz komentować całkowicie anonimowo.
Jeśli chcesz zgłosić literówkę lub błąd ortograficzny kliknij TUTAJ.

Nasze wydawnictwo

W mrokach średniowiecza Polską rządziły kobiety. I były piekielnie skuteczne

rycheza

Ich ambicja pozwoliła zbudować imperium. Ich duma unicestwiła królestwo. Bezkompromisowa opowieść przywracająca godność najważniejszym kobietom w dziejach polskiego średniowiecza. Już dzisiaj kup „Damy ze skazą” z autografem autora!

2 listopada 2016 | Czytaj dalej...

Damy ze skazą. Bez nich nie byłoby Polski

zapowiedz2-miniatura

Silne, bezwzględne i żądne władzy. Oto historia kobiet, które nie czekały bezczynnie, co przyniesie los. To właśnie one sprawiły, że początki państwa polskiego wyglądały tak, a nie inaczej. Poznaj „Damy ze skazą”, bohaterki naszej najnowszej książki, którą wydajemy wspólnie ze Znakiem Horyzont.

30 października 2016 | Czytaj dalej...

Epoki

Kategorie

Facebook


Polecamy

Imperium

Czy wiesz że...

Panna-mloda
na ślubie pewnego księcia z różnych przyczyn zginęło aż sześć osób? Korowód nieszczęśliwych wypadków zawierał między innymi hrabiego, który zginął pod kołami powozu nowożeńców.

minia
…na początku okupacji hitlerowskiej przeciętnemu szmalcownikowi wystarczyło zaszantażować jednego Żyda, by zapewnić sobie miesięczne utrzymanie?

Czlonek-fransuskiego-ruchu-oporu-koloryzacja-miniatura
…francuski ruch oporu działał też w… gastronomii? Stołującym się u nich nazistom restauratorzy zamiast szampana i trufli podawali tanie wino musujące i pieczarki.