Kontrowersje, odkrycia, bohaterowie i łajdacy. Fascynujące opowieści na każdy dzień od najpopularniejszego magazynu o historii w Polsce

Król, który wolał panów. Czy romans z pięknym rycerzem doprowadził go do upadku?

Koronacja Edwarda II na króla Anglii, czyli władca i jego luby (źródło: domena publiczna).Wystarczyło, aby ta zniewieściała niedojda pojawiła się w koronie, a z hukiem padał cały prestiż monarszego majestatu. Angielski król Edward II dla kochanka poruszyłby niebo i ziemię, ale dla kraju – już niekoniecznie. Nic dziwnego, że ta historia miłosna nie miała happy endu.

Przyszły Edward II przyszedł na świat w 1284 roku jako ostatni syn króla Edwarda I Długonogiego i Eleonory Kastylijskiej. Po śmierci swojego starszego brata, Alfonsa, mając ledwie rok, został następcą tronu.

Jak się miało bardzo szybko okazać, nie dorósł do oczekiwań swojego wielkiego ojca. Nie dość, że brakowało mu talentów wojennych, to jeszcze nawiązywał zbyt silne i podejrzane przyjaźnie. Najwięcej problemów miał przynieść gaskoński rycerz Piers Gaveston, który przyczynił się do tragicznego końca swojego władcy.

Ojciec Edwarda II, Edward I Długonogi, był władcą silnym i zdecydowanym. Nie odniósł jednak spodziewanego sukcesu w dobieraniu synowi towarzysza... (źródło: domena publiczna).

Ojciec Edwarda II, Edward I Długonogi, był władcą silnym i zdecydowanym. Nie odniósł jednak spodziewanego sukcesu w dobieraniu synowi towarzysza… (źródło: domena publiczna).

Miał być druh, a był gach

W 1297 roku Gaveston brał udział w zorganizowanej przez Edwarda I wyprawie wojennej do Flandrii i to prawdopodobnie sam król wprowadził go – jak na ironię – na dwór syna. Kilka lat starszy od księcia, przystojny i dobrze zbudowany, wydawał się doskonałym towarzyszem dla następcy tronu.

Inspirację do napisania tego artykułu stanowił drugi tom powieściowego cyklu Maurice'a Druona "Królowie przeklęci" (Wyd. Otwarte 2015).

Inspirację do napisania tego artykułu stanowił drugi tom powieściowego cyklu Maurice’a Druona „Królowie przeklęci” (Wyd. Otwarte 2015).

Jeśli wierzyć zapisom „Kroniki wojen domowych Edwarda II”, książę zakochał się w Piersie od pierwszego wejrzenia, po czym „związał się z nim na przekór całemu światu nierozerwalnymi więzami miłości”. I choć nie ma właściwie dowodów, że książę wszedł w głębszą relację z Gaskończykiem przed 1305 rokiem, to z pewnością poważnie pokłócił się o niego z ojcem, za co król nie tylko odciął syna od pieniędzy, ale również usunął z jego otoczenia kilku dworzan, w tym Gavestona.

Pewnym pocieszeniem dla Edwarda I mógł być fakt, że przyszły władca został już wówczas ojcem przynajmniej jednego bękarta – syna o imieniu Adam. Mogło to upewnić Długonogiego, że nawet jeśli w plotkach była jakaś prawda, to dynastia nie będzie zagrożona. Następca tronu miał wkrótce poślubić Izabelę Francuską i zająć się płodzeniem prawowitych potomków. Tymczasem wolał umacniać pozycję swojego faworyta.

Król kocha „ponad miarę”, ale nie królową

6 sierpnia 1308 roku Gaveston został hrabią Kornwalii, a 1 listopada Edward II, od roku król Anglii, ożenił go z Małgorzatą de Clare, siostrą hrabiego Gloucester, i urządził parze wystawny ślub. Nowożeńcy zostali obsypani podarkami, ale nobilowie byli wściekli. Rosnąca pozycja Piersa odbiła się na popularności króla i zaowocowała podziałami między nim a możnowładcami.

Król, nie zważając na nieprzychylne spojrzenia dworzan, spędzał miło czas ze swoim ukochanym (obraz Marcusa Stone'a "Edward II i jego faworyt, Piers Gaveston", domena publiczna).

Król, nie zważając na nieprzychylne spojrzenia dworzan, spędzał miło czas ze swoim ukochanym (obraz Marcusa Stone’a „Edward II i jego faworyt, Piers Gaveston”, domena publiczna).

Atmosfera była napięta już na początku roku, kiedy król poślubił 12-letnią Izabelę Francuską, ukochaną córką Filipa IV Pięknego. Edward miał 23 lata i był bez wątpienia przystojnym mężczyzną – dobrze zbudowanym, szczupłym, energicznym. Niestety, jeśli młodziutka Izabela liczyła na romantyczną miłość, to miała się wkrótce rozczarować. Po przybyciu do nowej ojczyzny uzyskała jedynie poślednią pozycję w sercu swojego małżonka.

W swojej powieści „Królowie przeklęci” Maurice Druon wkłada w usta nieszczęśliwej królowej takie słowa:

Królowa wiedzie najnędzniejszy żywot ze wszystkich poddanych swojego królestwa, jeśli jej własny mąż przestał ją kochać. Wystarczyło, aby zapewniła ciągłość dynastii, potem jej los stał się królowi obojętny. […] Ostatnia praczka królestwa cieszy się większymi prawami niż ja, może bowiem przyjść i u mnie szukać oparcia.

Dla kontrastu kronikarze wielokrotnie opisywali miłość Edwarda do Gavestona, używając takich słów, jak ponad miarę i rozsądek, niepohamowana, nieumiarkowana i nadmierna. Autor „Żywota Edwarda II” pisał: W rzeczy samej nie pamiętam, abym słyszał kiedykolwiek, by jeden mąż tak drugiego miłował… Król nasz niezdolny był do umiarkowanego afektu.

Ten artykuł ma więcej niż jedną stronę. Wybierz poniżej kolejną, by czytać dalej.

Czy wiesz, że ...

...jedno z pruskich plemion mordowało nowo narodzone dziewczynki? Galindzi byli bowiem przekonani, że nie opłaca się ich żywić. A matkom, które się temu sprzeciwiały - kazano obcinać piersi.

...podczas wyboru Karola V na króla niemieckiego w 1519 roku opór elektorów trzeba było pokonać… łapówką, zwaną eufemistycznie „namaszczeniem ręki”? Młody Habsburg wydał na ten cel astronomiczną kwotę ponad 850 tysięcy guldenów.

...Jan Długosz uważał, że dawni Polacy musieli wierzyć w… to samo, co starożytni Grecy czy Rzymianie? Opisując panteon słowiańskich  bóstw uznał, że nasi przodkowie jedynie nadali bogom inne, rodzime imiona.

...w angielskich średniowiecznych klasztorach stosowano praktykę emerytalnego kontraktu, polegającego na dożywotnich dostawach porcji chleba i alkoholu? Zazwyczaj były to dwa bochenki oraz siedem i pół litra piwa dziennie na głowę jednego mnicha!

Komentarze (8)

  1. arkan Odpowiedz

    Polemizowałbym z tą śmiercią. Rozżarzony pręt został wymyślony 50 lat po śmierci Edwarda, samego króla najpewniej uduszono poduszką.

    • Nasz publicysta |Agnieszka Wolnicka Odpowiedz

      I o tym właśnie, że współcześni nie wspominali o rozżarzonym pręcie, napisała autorka artykułu: „Najbardziej znaną i najczęściej powtarzaną wersją wydarzeń jest ta spisana pokolenie później”. Niestety dziś już trudno ustalić faktyczną przyczynę śmierci Edwarda II, również uduszenie poduszką ciężko byłoby udowodnić. Nie jest nawet pewne, czy został zamordowany.

  2. Nasz publicysta |Redakcja Odpowiedz

    Wybrane komentarze do artykułu z naszego facebookowego profilu, które mogą Was zainteresować
    https://www.facebook.com/ciekawostkihistoryczne/posts/1145711178790873

    Krzysztof M.:
    A ja słyszałem, jakoby Edek zwiał z lochu, i się ukrywał. ponoć są wzmianki z 1352 chyba, albo 1354 roku, o jakoby odnalezionym królu, ale nie ma na to faktycznych dowodów, podobnie jak na sposób uśmiercenia króla za pomocą rozżarzonego pręta w 4 literach.

    Marek K.:
    Skonał zacną śmiercią

    Katarzyna S.:
    Ojciec rajfur, brat alfons – co za patologia! Dobrze chociaż ze matka nie Akwitańska

  3. Anna Kijak Odpowiedz

    Szkoda, że matka nie Akwitańska, pani Katarzyno. Może wtedy lepiej by się to skończyło. Natomiast imię Alfons absolutnie nie znaczyło tego, z czym kojarzy się dziś.

  4. Nightgale Odpowiedz

    Dziwny artykuł. Autorka rozwodzi się nad Gavestonem , a ani słowa a ważniejszym nawet Despencer. A napewno groźniejszym.

  5. bombacjusz Odpowiedz

    Uduszenie poduszką czy rozżarzony pręt…W każdym razie nie można było Edwarda II po prostu zarżnąć. W Anglii bardzo żywa była celtycki dogmat o jedności króla i kraju i jeśli zostanie rozlana krew prawowitego króla kraj będzie przeklęty. No to nie zarżnięto, zwraca uwagę niezwykły pragmatyzm średniowiecznych :) A jeśli chodzi o plotki, to dużo bardziej krwista niż o pręcie jest ta o technice spłodzenia królewskiego potomka. Mianowicie Jego Królewska Mość obsługiwał Jej Królewską Mość, a w tym czasie kochanek Jego Królewskiej Mości dbał, by królewskie podniecenie nie opadło. Ludzie mają nader paskudną wyobraźnię.

    • Nasz publicysta |Agnieszka Wolnicka Odpowiedz

      Oj tak, wyobraźnia ludzka jest nader paskudna… Dość podobne historie dotyczyły m.in. Henryka Bezsilnego, króla Kastylii, oraz pewnej rurki…

  6. Rola Odpowiedz

    Czy znane sa przypadki potraktowania w odbyt rozrzazonym pretem jakiegos prezydenta miasta, np. na Pomorzu Srodkowym?

Dodaj komentarz

Jeśli nie chcesz, nie musisz podawać swojego adresu email, nazwy ani adresu strony www. Możesz komentować całkowicie anonimowo.

Jeśli chcesz zgłosić literówkę lub błąd ortograficzny kliknij TUTAJ.



Informujemy, że nasza strona może dostosowywać treści reklamowe do Twoich zainteresowań i preferencji. Aby to robić, potrzebujemy Twojej zgody na przechowywanie plików cookies oraz podobnych technologii w Twoim urządzeniu końcowym oraz na przetwarzanie danych w celach personalizacji treści marketingowych.

Klikając przycisk "Przejdź do serwisu" lub zamykając to okno za pomocą przycisku "x" wyrażasz zgodę na przetwarzanie, w tym poprzez profilowanie przez Lubimyczytać.pl sp. z o.o. oraz naszych zaufanych partnerów, Twoich danych osobowych zapisanych w plikach cookies i innych podobnych technologiach stosowanych w serwisie przez Lubimyczytać.pl sp. z o.o. i zaufanych partnerów w celu marketingowym, obejmującym w szczególności wyświetlanie spersonalizowanych reklam w tym serwisie oraz w Internecie.

Pamiętaj, możesz w każdej chwili nie wyrazić zgody lub cofnąć zgodę na przetwarzanie Twoich danych osobowych. Szczegóły dotyczące wycofania i niewyrażenia zgody znajdziesz w ustawieniach.

Informujemy także, że poprzez korzystanie z serwisu bez zmiany ustawień prywatności w Twojej przeglądarce wyrażasz zgodę na przechowywanie w Twoim urządzeniu końcowym plików cookies i innych podobnych technologii służących do dopasowywania treści marketingowych i reklam.

Więcej informacji na temat zasad przetwarzania danych osobowych, w tym o Twoich uprawnieniach, znajdziesz w naszej Polityce Prywatności.