Damy - empik

Krwawe walki, hitlerowskie zbrodnie i amerykańska zemsta. Ardeny 1944 na fotografiach

Autor: | 20 lutego 2016 | 14,060 odsłon

Niemiecka ofensywa w Ardenach wspominana była przez amerykańskich żołnierzy jako najzacieklejsza bitwa, jaką przyszło im stoczyć w Europie. Zimowe warunki, liczne zbrodnie i zaciętość walk przywodzą na myśl koszmar frontu wschodniego. Te zdjęcia oddają dramatyzm śmiertelnych zmagań z przełomu 1944 i 1945 roku.

Ofensywa w Ardenach była ostatnią szansą Hitlera, by uchronić terytorium Niemiec przed bezpośrednią inwazją i powstrzymać klęskę. Wiedzieli o tym również dowódcy, przeczuwali nawet karmieni propagandą żołnierze, walczyli więc ze szczególną zaciekłością. Ale nawet nieprzygotowani do oparcia niespodziewanego ataku Amerykanie wykazali się w wielu miejscach wielką determinacją, która pozwoliła spowolnić postępy wojsk III Rzeszy.

Amerykańscy żołnierze w niemieckiej niewoli, 22 grudnia 1944 r. (fot. Bundesarchiv, Bild 183-J28589 / CC-BY-SA 3.0).

Amerykańscy żołnierze w niemieckiej niewoli, 22 grudnia 1944 r. (fot. Bundesarchiv, Bild 183-J28589 / CC-BY-SA 3.0).

Niemiecka ofensywa w Ardenach rozpoczęła się 16 grudnia 1944 roku i była całkowitym zaskoczeniem dla zbyt pewnych siebie zachodnich aliantów, myślących dotąd raczej o własnych planach uderzenia w kierunku III Rzeszy. Niektórzy dowódcy zlekceważyli w pierwszej chwili doniesienia z frontu, choć nad ich głowami latały pociski V-1. Pozbawieni na skutek kiepskiej pogody wsparcia z powietrza, często zmuszeni do obrony zbyt długich odcinków frontu, amerykańscy żołnierze nie byli w stanie powstrzymać natarcia Wehrmachtu. Niemcy wzięli wielu jeńców w pierwszej fazie walk.

Mieszkańcy belgijskiego Schönberga szukający schronienia w jaskini (fot. ze zbiorów United States Army Center of Military History, domena publiczna).

Mieszkańcy belgijskiego Schönberga szukający schronienia w jaskini (fot. ze zbiorów United States Army Center of Military History, domena publiczna).

Niemcy wiedzieli, że amerykańscy żołnierze lubią nocować w domach, stodołach itp., zaczęli więc swoją ofensywę od ostrzału cywilnych zabudowań w pobliżu linii frontu. Nieliczni mieszkańcy, którym pozwolono pozostać w pobliżu nieprzyjacielskich pozycji, mogli się tylko bezradnie przyglądać, gdy płonął dobytek ich życia, a wyrwani ze snu wojacy gorączkowo szukają swojego ekwipunku. Walki w rejonie St. Vith, którego częścią jest dziś Schönberg, trwały od 17 do 23 grudnia i nic dziwnego, że tamtejsza ludność szukała miejsca zapewniającego pewną ochronę przed ostrzałem.

Belgijscy uchodźcy opuszczają miasto Bastogne (fot. ze zbiorów National Archives and Records Administration, domena publiczna).

Belgijscy uchodźcy opuszczają miasto Bastogne (fot. ze zbiorów National Archives and Records Administration, domena publiczna).

Niemiecka ofensywa zaskoczyła również ludność żyjącą nieco dalej od linii frontu, która mogła mieć nadzieję, że koszmar wojny ma już za sobą. Mieszkańcy zagrożonych miejscowości zaczęli masowo uciekać, potęgując chaos na drogach. Często obawiano się zemsty za działalność ruchu oporu, którego członkowie zaledwie kilka miesięcy wcześniej atakowali wycofujące się jednostki Wehrmachtu. Uchodźcy bywali podejrzliwie traktowani przez amerykańskich żołnierzy, którzy podejrzewali uciekinierów o sympatie proniemieckie i obawiali się przebranych dywersantów.

Belgijscy cywile zamordowani przez Niemców (fot. ze zbiorów National Archives and Records Administration, domena publiczna).

Belgijscy cywile zamordowani przez Niemców (fot. ze zbiorów National Archives and Records Administration, domena publiczna).

Okazało się, że uciekający mieszkańcy terenów zagrożonych przez Niemców mieli dobre powody, by obawiać się barbarzyństwa zbliżających się najeźdźców. W czasie walk w Ardenach doszło do wielu zbrodni na ludności cywilnej. 19 grudnia w Stavelot zamordowano ok. 130 osób, głównie kobiet i dzieci. W Wigilię 24 grudnia we wsi Bande rozstrzelano 34 młodych mężczyzn. Na ścianie domu, w którym pochowano zabitych, Niemcy pozostawili napis Zemsta za śmierć naszych niemieckich bohaterów, którzy zginęli z ręki
Belgów.

Ten artykuł ma więcej niż jedną stronę. Wybierz poniżej kolejną, by czytać dalej.

Strony: 1 2 3

Powiedz innym co myślisz:

Roman Sidorski - Historyk, redaktor, współautor książki „Źródła nienawiści”. Nasz człowiek w Poznaniu i specjalista od tematów wschodnich: od Kozaków i Łukaszenki, po Józefa Stalina. Jego przodkowie zabili Henryka Pobożnego pod Legnicą.

Czytasz artykuł z epoki: , . Oznaczyliśmy go kategoriami: Historia obrazkowa.
Okupacja
Komentarze do artykułu (4)
  1. Generalnie G.I. to były proste chłopaki z prostym poczuciem sprawiedliwości. Po tym jak żołnierze 157 pułku piechoty wkroczyli do KL Dachau postawili esesmanów z załogi pod mur i rozstrzelali. W trakcie egzekucji do obozu przyjechał zastępca dowódcy 42. DP gen. Henning Linden i nakazał natychmiastowe przerwanie rozwałki. Zakaz przetrwał do wyjazdu generała dwie godziny później. Novum było tylko takie, że resztę esesów rozstrzelał z ckmu osobiście porucznik Bushyhead. Jak zameldował później ppłk Felixowi Sparksowi : Jak mają kogoś sądzić za rozwalenie tych skur…synów to mnie, a nie resztę chłopaków. Dodatkowo amerykańscy żołnierze zachowywali nie tylko bierność, ale i odnosili się z aprobatą do samosądów dokonywanych na obozowych kapo przez wyzwolonych więźniów. Później postawiono wielu żołnierzy z dowódcą 3 batalionu 157. pp Sparksem na czele przed sądem polowym, ale dowodzący 3. armią generał Patton rozkazał pomimo protestów płk. Charlesa Deckera umorzyć śledztwo i zwolnić zatrzymanych. Następnego dnia po wyzwoleniu Dachau i odnalezieniu transportu z więźniami Buchenwaldu (w ogromnej większości martwymi lub umierającymi) żołnierze 42. i 45. DP z niezwykłą furią atakowali Monachium. Do niewoli dostało się bardzo niewielu obrońców miasta i praktycznie nikt z SS.

  2. Fragment o Niemcach używających zdobycznych elementów uzbrojenia wprowadza w błąd. Niemcy wysłali za amerykańskie „przebierańców” w celu siania zamętu i sabotażu. I udało się to na tyle skutecznie, że wywołali niezłą psychozę (nawet jeden amerykański generał przesiedział parę godzin w anclu, bo wydał się żandarmom podejrzany) Oczywiście pojmanych w amerykańskich mundurach Niemców rozwalano – zgodnie z prawem wojennym, to nie była żadna „zbrodnia”.

  3. Bardzo serdecznie polecam wszystkim zainteresowanym tym tematem lekturę książki Georga Wilsona „Jeśli przeżyjesz…” Naprawdę, jedna z najlepszych książek historycznych jakie udało mi się do tej pory przeczytać. Relacja naocznego świadka tamtych wydarzeń, amerykańskiego kpt. Wilsona. Nie jest literatem, więc ksiązka pisana jest prostym, żołnierskim językiem. Może właśnie dlatego jest wstrzasająca i tak utkwiła mi głęboko w pamięci. Polecam wszystkim i pozdrawiam.

Dodaj swój komentarz:

Dodaj komentarz


Jeśli nie chcesz, nie musisz podawać swojego adresu e-mail, nazwy ani adresu strony www. Możesz komentować całkowicie anonimowo.
Jeśli chcesz zgłosić literówkę lub błąd ortograficzny kliknij TUTAJ.

Nasze wydawnictwo

W mrokach średniowiecza Polską rządziły kobiety. I były piekielnie skuteczne

rycheza

Ich ambicja pozwoliła zbudować imperium. Ich duma unicestwiła królestwo. Bezkompromisowa opowieść przywracająca godność najważniejszym kobietom w dziejach polskiego średniowiecza. Już dzisiaj kup „Damy ze skazą” z autografem autora!

2 listopada 2016 | Czytaj dalej...

Damy ze skazą. Bez nich nie byłoby Polski

zapowiedz2-miniatura

Silne, bezwzględne i żądne władzy. Oto historia kobiet, które nie czekały bezczynnie, co przyniesie los. To właśnie one sprawiły, że początki państwa polskiego wyglądały tak, a nie inaczej. Poznaj „Damy ze skazą”, bohaterki naszej najnowszej książki, którą wydajemy wspólnie ze Znakiem Horyzont.

30 października 2016 | Czytaj dalej...

Epoki

Kategorie

Facebook


Polecamy

Imperium

Czy wiesz że...

Egyptian_chess_players
…starożytni Rzymianie praktykowali kazirodcze małżeństwa? Czy winić można wpływ zdegenerowanego Egiptu? A może było na odwrót i to Rzymianie wepchnęli Egipcjan w objęcia swoich braci i sióstr?

Two_Seapoy_Officers_A_Private_Seapoy
…nie było w dziejach świata imperium większego niż Brytyjskie? W szczytowym okresie obejmowało prawie jedną czwartą lądów i jedną piątą ludności na Ziemi.

Zbrodnie-miniatura
…krwawe stłumienie Powstania Warszawskiego miało stać się przestrogą dla Banditen z innych krajów. Plan zrównania z ziemią dużego europejskiego miasta od zawsze zaprzątał obłąkany umysł Adolfa Hitlera.