Kontrowersje, odkrycia, bohaterowie i łajdacy. Fascynujące opowieści na każdy dzień od najpopularniejszego magazynu o historii w Polsce

XIX wiek

Iwan IV - pierwszy car Rosji.

materiał promocyjny | 21.03.2019 | Autor:

Kiedy Rosja stała się światowym graczem? Kulisy historii naszego wielowiekowego sąsiada

Swoją historię wywodzi od księstewka zależnego od Złotej Ordy. Przez wieki pozostawała na uboczu Europy. Dzisiaj jest jednym z najważniejszych graczy na arenie międzynarodowej. Jak Rosja zbudowała swoją potęgę i czy potrafi ją utrzymać?

Percy Shelley był wybitnym poetą... i naprawdę złym mężem.

ciekawostka | 16.03.2019 | Autor:

Popełniła samobójstwo, a on i tak ciągał ją po sądach. Czy to był najgorszy mąż XIX wieku?

Uciekła dla niego z domu. Urodziła mu dwójkę dzieci. Gdy ją porzucał, błagała go o jeszcze jedną szansę. Kilka lat później popełniła samobójstwo – a on nie przepuścił żadnej okazji, by nawet po śmierci zszargać jej reputację. Jak...

Ostatnie słowa skazańców nie zawsze były wzniosłe...

ciekawostka | 11.03.2019 | Autor:

Najbardziej kuriozalne ostatnie słowa w historii

Prośba o przebaczenie, a może garść obelg wobec sędziego? Nie każdy skazaniec  potrafił się zdobyć na podniosłe, godne upamiętnienia, okrągłe zdania. Oto kilka przykładów naprawdę DZIWACZNYCH ostatnich słów wypowiedzianych tuż przed egzekucją. 

Eksperymenty na ludziach od zawsze były kołem zamachowym postępu w medycynie. Ale czy na pewno zawsze były konieczne? (zdjęcie poglądowe)

artykuł | 08.03.2019 | Autor:

Najbardziej kontrowersyjne eksperymenty medyczne w dziejach

Po pierwsze nie szkodzić? Hipokratejska zasada nie zawsze przyświecała lekarzom. Pionierzy medycyny, genialni naukowcy i sadystyczni zwyrodnialcy nieraz odkładali etykę na bok, gdy przychodziło do eksperymentowania na ludziach. Ostatecznie czy nie taka jest cena postępu?

W dobie rozbiorów wielu Polaków marzyło o odtworzeniu ojczyzny w odległym zakątku globu, Ilustracja poglądowa.

artykuł | 07.03.2019 | Autor:

Czy Australia mogła stać się polską kolonią?

W dobie zaborów wielu Polaków dawało się uwieść marzeniom o założeniu „Nowej Polski” w odległych zakątkach globu. Pojawiały się projekty tworzenia narodowej reprezentacji w Afryce, Oceanii i Brazylii. Pewien śmiałek forsował też pomysł, by zasiedlić niezamieszkałe tereny Australii...

Poszukiwacze złota zabierali na wyprawy najniezwyklejsze rzeczy - ale czy wszystkie były potrzebne?

ciekawostka | 01.03.2019 | Autor:

XIX-wieczny poradnik dla poszukiwaczy złota… napisany przez Polaka. Zobacz, co w nim zalecano

Gdzie szukać cennego kruszcu? Co zabrać ze sobą? Jak zadbać o zdrowie? Autor „Przewodnika po krainie złota” twierdził, że zna odpowiedzi na każde pytanie. I choć sam nie dorobił się na złotej gorączce, jego książka stała się wyrocznią...

Dopiero w XIX wieku lekarze odważyli się na operowanie serca. Zdjęcie poglądowe.

ciekawostka | 28.02.2019 | Autor:

„Palec ześlizgiwał się i krew buchała na nowo”. To oni jako pierwsi przełamali największe tabu w medycynie

Starożytni chirurdzy mogli poszczycić się wieloma osiągnięciami. Przeprowadzali z powodzeniem trepanacje czaszek. Zdejmowali zaćmę. Potrafili nawet zatrzymać krwawienie, podwiązując naczynia krwionośne. Serca jednak nie dotykali. Kto pierwszy się na to odważył?

konkurs | 12.02.2019 | Autor:

Piękna i niezależna cesarzowa czy osamotniona niewolnica własnej urody? Jaka naprawdę była Sisi?

Dokąd uciec ze złotej klatki cesarskiego pałacu? Nieszczęśliwa Sisi z trudem znosiła ciężar korony. Gdy tylko mogła, opuszczała Wiedeń – azyl znajdowała między innymi w Tyrolu. O jej barwnym życiu przeczytacie w powieści historycznej Jeannine Meighörner „Sisi w Tyrolu”, ...

Matylda Krzesińska słusznie była nazywana jedną z najpiękniejszych kobiet XIX wieku. Swoją urodę wykorzystała, by zrobić oszałamiającą karierę. Zapłaciła za to jednak szczęściem osobistym.

artykuł | 11.02.2019 | Autor:

Najpiękniejsze kobiety XIX wieku. Ich uroda przeszła do legendy, ale dla nich samych była przekleństwem

Istnieje niemal tyle list najpiękniejszych kobiet XIX wieku, ile pań na nich zamieszczonych. Tytułem tym hojnie obdarzano aktorki, tancerki i szlachcianki. Zwykle jednak była to złudna nobilitacja, a „wyróżnione” piękności traktowano jak przedmioty. Oto trzy z nich, które...

Nazywano ją najpiękniejszą – i najbardziej nieszczęśliwą – cesarzową w dziejach.

artykuł | 03.02.2019 | Autor:

Niezrozumiana i niekochana anorektyczka. To była prawdopodobnie najbardziej nieszczęśliwa cesarzowa w dziejach

Miała wieść życie jak z bajki, ale nie umiała odnaleźć się w rolach żony i matki. Znienawidzona przez teściową, zdradzana przez męża, opanowana obsesją piękna, pogrążyła się w depresji i anoreksji. Prawdziwa historia Sisi niewiele ma wspólnego z...

Kiedy pierścionek z diamentem stał się nieodłącznym towarzyszem zaręczyn? Na zdjęciu Lionel Logue oraz Myrtle Gruenert, 1906 rok.

artykuł | 29.01.2019 | Autor:

Jeden z największych przekrętów na świecie. Czy też się na niego nabrałeś? Kompromitująca prawda o pierścionkach z diamentem

Diament to najlepszy przyjaciel kobiety? Bynajmniej. Jeszcze kilkadziesiąt lat temu tej „odwiecznej” prawdy nikt nie znał, a panie wcale nie kojarzyły błyszczących kamieni z zaręczynami. 

Karol II Habsburg, najbardziej znana ofiara polityki dynastycznej jego rodziny (fot. domena publiczna)

artykuł | 24.01.2019 | Autor:

Zdrady, oszustwa i kazirodztwo. Mroczne sekrety Habsburgów

Koronowane głowy od zawsze miały niejedno na sumieniu, ale chyba żadna dynastia nie pobłądziła tak bardzo, jak Habsburgowie. Grzechy i grzeszki tych trzęsących Europą władców do dziś stawiają ich w niechlubnej czołówce zdegenerowanych arystokratycznych rodów. Co takiego wyprawiali?

Koh-I-Noor obecnie zdobi brytyjską koronę. Na zdjęciu replika słynnego klejnotu.

artykuł | 15.01.2019 | Autor:

Mroczne dzieje najcenniejszego i najsłynniejszego diamentu świata

Temat nieskończonych legend, plotek i najdziwniejszych opowieści. Właściciele tego diamentu popadali w obłęd, zapadali na niezrozumiałe choroby, byli podtruwani i mordowani. Czy to Koh-i-noor przynosił im same nieszczęścia?

Irena Kosmowska. Jedyna kobieta w gabinecie rządowym w całej historii II RP.

ciekawostka | 11.01.2019 | Autor:

ŻADNA kobieta w przedwojennej Polsce nie zrobiła takiej kariery w polityce

Zaszła najwyżej z wszystkich Polek. Po niej żadna inna kobieta tej epoki nie piastowała stanowiska w rządzie. Jej kariera trwała jednak tylko kilka dni. Kim była Irena Kosmowska i co zdążyła osiągnąć?

Zamach na carskiego urzędnika w wykonaniu kobiety. Rysunek Nowości Illustrowanych z 1906 roku, relacjonujących wydarzenia rozgrywające się w Warszawie

artykuł | 01.01.2019 | Autor:

Prawdziwe początki polskiego feminizmu. Czy pierwsze bojowniczki o równouprawnienie były terrorystkami?

Pomagały konstruować bomby, organizowały zamachy, kierowały magazynami broni. A jednocześnie: domagały się równouprawnienia w każdym obszarze życia. Zdaniem badaczy – to od nich zaczął się polski feminizm.

Aleksandra Szczerbińska na fotografii z młodości

artykuł | 22.12.2018 | Autor:

Szef robi pracownicy inspekcję i oznajmia, że ją kocha. Tak Piłsudski poznał swoją przyszłą żonę... i nie zrobił na niej zbyt dobrego wrażenia

Aleksandra Szczerbińska nie spodziewała się, że będzie „tą drugą”. Tym bardziej nie spodziewała się, że wpadnie w oko Piłsudskiemu. On w każdym razie w pierwszym momencie wcale jej nie zawrócił w głowie.

Piłsudski wyzna Oli miłość podczas przygotowań do napadu na bank w Kijowie (na zdjęciu). Swoim wyznaniem wywoła u niej... nieziemskie zdziwienie.

ciekawostka | 16.12.2018 | Autor:

Piłsudski planował napad na bank. W tym skoku WSZYSTKO poszło nie tak, jak powinno

Akcja pod Bezdanami, gdzie grupa bojowców z Piłsudskim na czele napadła na pociąg wiozący setki tysięcy rubli, przeszła do historii. To było jednak przedsięwzięcie awaryjne. Wcześniej planowano coś znacznie grubszego.

Aleksandra Szczerbińska na fotografii policyjnej wykonanej po jej aresztowaniu

artykuł | 09.12.2018 | Autor:

Jak carska Ochrana przesłuchiwała polskie kobiety?

– „Przecież pani nie jest dzieckiem…. Dlaczego pani udaje, że mnie pani nie rozumie?” – niecierpliwie dopytywał komisarz rosyjskiej policji. Olka uparcie milczała, choć zza ścian dobiegały ją krzyki torturowanych.

konkurs | 04.12.2018 | Autor:

Marynarz, poszukiwacz przygód i… genialny pisarz. Jakie było źródło jego sukcesu?

Mimo upływu lat popularność książek Josepha Conrada nie słabnie. Jak to możliwe, że do dzisiaj wydają się aktualne? Właśnie o tym pisze Maya Jasanoff w książce „Joseph Conrad i narodziny globalnego świata”, którą możecie wygrać w naszym konkursie.

O Marii mówiono: "Piękna pani" . Do dzisiaj przetrwały tylko jej pojedyncze fotografie z lat młodzieńczych, gdy ukuto ten przydomek.

artykuł | 02.12.2018 | Autor:

To była jedna z najściślej strzeżonych tajemnic przedwojennej Polski. Piłsudski dla kobiety porzucił Kościół i zmienił wyznanie

Józef starał się przekonywać najbliższych, że wcale się nie zakochał i że żeni się z czysto cynicznych względów. Trudno w to uwierzyć, licząc na jak radykalny ruch zdecydował się dla swojej wybranki.

Ich zawód był pogardzany i wyśmiewany. Ale czy bez nich Wielka Brytania mogłaby stać się światową potęgą?

artykuł | 30.11.2018 | Autor:

Jaki był najbardziej pogardzany zawód dwieście lat temu? W Wielkiej Brytanii chyba… marynarze

Mówiono o nich, że są pijakami, analfabetami i syfilitykami. Ich zajęcie było otoczone niemal powszechną pogardą. Płacono im marnie i źle ich traktowano – a jednak wciąż znajdowali się nowi chętni. I to oni zbudowali potęgę Wielkiej Brytanii.

Lucyna Ćwierczakiewiczowa (fot. domena publiczna, koloryzacja Aleksandra Zaprutko-Janicka)

artykuł | 25.11.2018 | Autor:

Prus i Mickiewicz nie mogli nawet marzyć o takim sukcesie. Jaka była najpopularniejsza polska książka XIX wieku?

Ciężko uznać ją za literaturę najwyższych lotów, jednak stała się kamieniem milowym polskiej codzienności XIX stulecia. To na niej uczyły się całe pokolenia kobiet, a nowoczesne podejście do tematu uratowało niejednego od miażdżycy i zawału. Czy na pewno...

materiał promocyjny | 25.11.2018 | Autor:

Joseph Conrad. Świadek brutalnej epoki kolonializmu i… narodzin globalnego świata

Zanim zaczął pisać, przez dwadzieścia lat pływał po morzach i oceanach. Zapuścił się w najbardziej zapomniane zakamarki globu. Widział początki epoki globalizacji i ze zgrozą obserwował nadużycia belgijskich urzędników w Kongu. Książki, które powstały na kanwie tych doświadczeń,...

Dziewiętnastowieczna kuchnia na norweskiej ilustracji (fot. domena publiczna)

artykuł | 18.11.2018 | Autor:

Lucyna Ćwierczakiewiczowa. Kobieta, która nauczyła Polki gotować

Nie było wówczas telewizji, ani radia, a paniom nie wypadało nawet samodzielnie jadać na mieście. Niełatwo było zdobyć sławę i status bestsellerowego pisarza. Lucyna Ćwierczakiewiczowa zdołała jednak zostać najprawdziwszą gwiazdą, wyprzedzającą o kilka długości nawet takich autorów jak...

Leonarda Lewandowska na jedynej znanej fotografii

artykuł | 15.11.2018 | Autor:

Piłsudski potrafił być bydlakiem i sadystą. Czy to on popchnął do samobójstwa Leonardę Lewandowską?

Ranienie najbliższych przychodziło Piłsudskiemu z łatwością i chyba nawet przynosiło mu niezdrową satysfakcję, tak jakby lubił pompować sobie ego kosztem cudzych uczuć. Wielokrotnie dawał temu dowód podczas młodzieńczego pobytu na Syberii. I boleśnie przekonała się o tym Leonarda...

Informujemy, że nasza strona może dostosowywać treści reklamowe do Twoich zainteresowań i preferencji. Aby to robić, potrzebujemy Twojej zgody na przechowywanie plików cookies oraz podobnych technologii w Twoim urządzeniu końcowym oraz na przetwarzanie danych w celach personalizacji treści marketingowych.

Klikając przycisk "Przejdź do serwisu" lub zamykając to okno za pomocą przycisku "x" wyrażasz zgodę na przetwarzanie, w tym poprzez profilowanie przez Społeczny Instytut Wydawniczy ZNAK Sp. z o.o. oraz naszych zaufanych partnerów, Twoich danych osobowych zapisanych w plikach cookies i innych podobnych technologiach stosowanych w serwisie przez Społeczny Instytut Wydawniczy ZNAK i zaufanych partnerów w celu marketingowym, obejmującym w szczególności wyświetlanie spersonalizowanych reklam w tym serwisie oraz w Internecie.

Pamiętaj, możesz w każdej chwili nie wyrazić zgody lub cofnąć zgodę na przetwarzanie Twoich danych osobowych. Szczegóły dotyczące wycofania i niewyrażenia zgody znajdziesz w ustawieniach.

Informujemy także, że poprzez korzystanie z serwisu bez zmiany ustawień prywatności w Twojej przeglądarce wyrażasz zgodę na przechowywanie w Twoim urządzeniu końcowym plików cookies i innych podobnych technologii służących do dopasowywania treści marketingowych i reklam.

Więcej informacji na temat zasad przetwarzania danych osobowych, w tym o Twoich uprawnieniach, znajdziesz w naszej Polityce Prywatności.