Kontrowersje, odkrycia, bohaterowie i łajdacy. Fascynujące opowieści na każdy dzień od najpopularniejszego magazynu o historii w Polsce

Generic selectors
Tylko dokładne dopasowania
Szukaj w tytułach
Szukaj w treściach
Szukaj w postach
Search in pages

„Końcem każdej formacji społeczno-ekonomicznej jest jej komedia”*. Waldemar Fydrych śmiechem zwalczał komunizm

PRECZ Z (U)PAŁAMI -happening Pomarańczowej Alternatywy, Wrocław lipiec 1988,
Literki: Ł – Adam Lipiński, M – Waldemar Fydrych

fot.Piotr Lewiński – http://pomaranczowa-alternatywa.republika.pl/ (CC BY-SA 2.5) PRECZ Z (U)PAŁAMI -happening Pomarańczowej Alternatywy, Wrocław lipiec 1988,
Literki: Ł – Adam Lipiński, M – Waldemar Fydrych (CC BY-SA 2.5)

Krasnoludki, happeningi i kpiny z władzy – to była jego metoda na walkę z system komunistycznym. Sam przyznał, że „Gdyby nie komuniści i prowadzona przez nich gospodarka planowa, świat, sztuka i Major nie istnieliby na takim poziomie”. Kim jest Waldemar „Major” Fydrych?

Komendant Twierdzy Wrocław

Lata osiemdziesiąte w Polsce to czas strajków i protestów, Solidarności, kolejnego załamania gospodarczego kraju i – ostatecznie – obrad Okrągłego Stołu. Nie próżnowała wówczas i młodzież, która urządzała zarówno „zadymy”, jak i tworzyła opozycyjne ruchy alternatywne. Jednym z najsłynniejszych stała się Pomarańczowa Alternatywa, czyli studencki ruch happeningowy, wyrastający z wrocławskiego Ruchu Nowej Kultury, a następnie rozwijający się w innych dużych miastach Polski. Liderem ruchu był student historii, Waldemar „Major” Fydrych, postać barwna i kontrowersyjna. Bardzo wcześnie zaczął posługiwać się metodą żartu jako formą oporu. Znana jest anegdota mówiąca o tym, że kiedy wezwano go przed komisję wojskową – pojawił się przed nią ubrany w mundur majora i udawał tak gorący entuzjazm związany z odbyciem służby, że potraktowano go jak osobę niepoczytalną i ostatecznie nie dopuszczono do wojska. Szybko też ochrzcił się Komendantem Twierdzy Wrocław. Wszystkie kolejne akcje Pomarańczowej Alternatywy cechowała równie wielka fantazja i humor.

Bo czy chcecie, czy nie chcecie, krasnoludki są na świecie

Jedną z najbardziej znanych akcji Majora i jego ruchu w czasie stanu wojennego było malowanie postaci krasnoludków na murach w miejscach, w których milicja zamalowywała napisy antykomunistyczne. Pojawiające się coraz częściej krasnoludki wzbudziły wśród mieszkańców wiele domysłów i emocji, szybko stały się swego rodzaju kodem, a następnie symbolem Pomarańczowej Alternatywy. Za malowanie krasnoludków Major został dwukrotnie aresztowany. W czasie jednego z aresztowań wygłosił manifest, w którym nazwał swoją sztukę malarstwem dialektycznym: „Tezą jest napis, antytezą – plama, syntezą krasnoludek”. Ogłosił się również największym spadkobiercą Marksa i Hegla. Fydrych liczył jednak na większe zaangażowanie społeczeństwa oraz mobilizację do podejmowania analogicznych działań. „Załamany” sytuacją, w której społeczeństwo nie ruszyło spontanicznie w jego ślady, złożył w biurze paszportowym podanie o zgodę na wyjazd na… Jamajkę. Nigdy nie uzyskał odpowiedzi.

Krasnal na ścianie kamienicy przy Smoluchowskiego 22 we Wrocławiu prawdopodobnie namalowany przez Waldemara „Majora” Frydrycha.

fot.Pnapora (CC BY-SA 3.0) Krasnal na ścianie kamienicy przy Smoluchowskiego 22 we Wrocławiu prawdopodobnie namalowany przez Waldemara „Majora” Frydrycha. (CC BY-SA 3.0)

Czy wiesz, że ...

...szpiegowskie gadżety mogły przybierać najbardziej niezwykłe formy? Posługujący się kodem Morse’a radionadajnik, który  informował żołnierzy U.S. Army o ruchach Wietkongu, miał kształt... psiej kupy!

...jedna z najsłynniejszych egzekucji mafijnych w historii Polski została wykonana w warszawskiej restauracji Gama? Odpowiadał za nią zbuntowany członek grupy wołomińskiej – Karol S. Jego ofiarami byli między innymi dwaj jego byli przełożeni – Ludwik Adamski „Lutek” oraz Marian Klepacki „Maniek”.

...w strukturach amerykańskiej armii jest jednostka, do której nie można się zgłosić. To jej przedstawiciele wyszukują najlepszych z najlepszych we wszystkich siłach zbrojnych, po to by stali się częścią supertajnego oddziału, którego najważniejszym zadaniem jest bezwzględne zwalczanie terrorystów.

...w czasie operacji "Rolling Thunder" amerykańskie lotnictwo zrzuciło 864 tysiecy ton bomb na terytorium Wietnamu Północnego, a 1,6 miliona ton – na terytorium całego kraju? Naloty pozbawiły życia około 90 tysięcy Wietnamczyków.

Komentarze (3)

  1. Charlie Odpowiedz

    nie do końca ówczesne społeczeństwo rozumiało Majora ale trzeba przyznać że władze PRL miały zagwozdkę :)
    J…ać komunę aż do zwycięstwa .

Dodaj komentarz

Jeśli nie chcesz, nie musisz podawać swojego adresu email, nazwy ani adresu strony www. Możesz komentować całkowicie anonimowo.

Jeśli chcesz zgłosić literówkę lub błąd ortograficzny kliknij TUTAJ.