Kontrowersje, odkrycia, bohaterowie i łajdacy. Fascynujące opowieści na każdy dzień od najpopularniejszego magazynu o historii w Polsce

Borys I Michał. Pierwszy chrześcijański władca Bułgarii

Car Borys I Michał jest najważniejszą postacią w bułgarskiej historii. Na ilustracji kadr z filmu "Borys I".

Borys I Michał jest najważniejszą postacią bułgarskiej historii. Na ilustracji kadr z filmu „Borys I”.

W historii Bułgarii to postać zdecydowanie najważniejsza. Był jej pierwszym chrześcijańskim władcą, a Kościół prawosławny uznał go za świętego. On sam zamierzał dokonać żywota za murami klasztoru. Przez długi czas nie dane mu było jednak zaznać spokoju – może zmiana wiary wcale nie była najlepszą decyzją?

Być może Borys, chan Bułgarii, nie dokonałby wielkich czynów, gdyby nie Metody, bizantyński malarz kościelny, pracujący na jego dworze. Pewnego dnia władca zlecił mu namalowanie sceny polowania z psami. Szybko jednak zmienił zdanie. „Zrób cokolwiek, byle by budziło grozę” – oświadczył. Metody namalował Sąd Ostateczny. Jego dzieło wywarło wielki wpływ na Borysa, który jeszcze tej samej nocy potajemnie przyjął chrzest.

Historycy z dystansem podchodzą do tej opowieści, tym bardziej, że to nie jedyna relacja na temat konwersji chana. Według innej do zmiany wyznania namawiał go grecki mnich Teodor Kufaras (Theodoros Koupharas), przebywający w bułgarskiej niewoli.

Borys nie dał się przekonać, ale jakiś czas potem misjonarza zastąpiła… misjonarka. Kufaras odzyskał wolność, wymieniony na siostrę władcy, która była zakładniczką w Konstantynopolu. Okazało się jednak, że bułgarska księżniczka w czasie pobytu w stolicy Cesarstwa Bizantyńskiego przeszła na chrześcijaństwo. Po powrocie do ojczyzny nawrócenie brata postawiła sobie za punkt honoru.

Ten początkowo pozostawał głuchy na jej namowy. Dopiero, kiedy Bułgarię nawiedziła klęska głodu, a modlitwy wznoszone do pogańskich bogów nie przynosiły żadnych rezultatów, postanowił zwrócić się ku Bogu swojej siostry i byłego niewolnika. Był wówczas rok 863.

Borys długo nie chciał zdecydować się na chrzest.

fot.domena publiczna Borys długo nie chciał zdecydować się na chrzest.

Ród Kruma

Decyzja o chrzcie w wykonaniu średniowiecznego władcy zawsze jest aktem politycznym. Gdyby jednak porównać dokonania Borysa i jego poprzedników na bułgarskim tronie, to rzeczywiście można stwierdzić, że bogowie wyjątkowo mu nie sprzyjali.

Pradziadek Borysa, Krum, wyprowadził Bułgarię z chaosu wojen domowych. Pokonał w bitwie samego cesarza bizantyńskiego Nicefora I, a z jego czaszki zrobił sobie puchar. Jednocześnie stał się prekursorem prohibicji. Walcząc z pijaństwem wśród swoich poddanych, kazał wyciąć wszystkie winorośle z korzeniami. Historia dopisała do tych wysiłków ironiczne zakończenie. Jak relacjonuje Magdalena Genow w książce „Bułgaria. Złoto i rakija”:

Chan Krum (…) znany jest turystom odwiedzającym bułgarskie wybrzeże. Jego postać często przywołują przewodniki, a cytat „Będę pił wino z twojego czerepu” powtarzany jest jak mantra. (…) Winiarnia „Chan Krum” ma w swojej ofercie szeroką gamę trunków wyprodukowanych w Dolinie Dunajskiej. Chan – który nie chciał, by jego lud się alkoholizował – stał się twarzą marki win.

Czy wiesz, że ...

...Bizantyńczycy przez cały okres istnienia swojego imperium nazywali się „Rzymianami”? Uważali, że po upadku Wiecznego Miasta centrum cesarstwa przeniosło się do Konstantynopola. Nie we wszystkich aspektach dorastali jednak do poziomu swoich poprzedników - zwłaszcza, jeśli chodzi o armię.

...Zawisza Czarny sporą część kariery wojskowej spędził pod obcymi sztandarami? Zaczynał w oddziałach margrabiego Prokopa Luksemburskiego, a potem zaciągnął się na służbę u węgierskiego króla Zygmunta Luksemburskiego.

... gdy angielski król Jakub I Stuart zaniemógł w 1616 roku, jego nadworny lekarz zaordynował mu specyfik, którego głównym składnikiem była sproszkowana, niepogrzebana ludzka czaszka, pomieszana z białym winem. Nie był to jedyny władca spożywający „dla zdrowia” kanibalistyczne lekarstwa.

...za konstrukcję wodociągu między podnóżem Wawelu a zamkiem odpowiadał Jan z Dobruszki? Określano go w źródłach mianem ”magister cannalium” czy „rurmistrzem”. Do jego obowiązków należało również utrzymanie wszystkich instalacji kanalizacyjnych w dobrym stanie.

Komentarze

brak komentarzy

Dodaj komentarz

Jeśli nie chcesz, nie musisz podawać swojego adresu email, nazwy ani adresu strony www. Możesz komentować całkowicie anonimowo.

Jeśli chcesz zgłosić literówkę lub błąd ortograficzny kliknij TUTAJ.



Informujemy, że nasza strona może dostosowywać treści reklamowe do Twoich zainteresowań i preferencji. Aby to robić, potrzebujemy Twojej zgody na przechowywanie plików cookies oraz podobnych technologii w Twoim urządzeniu końcowym oraz na przetwarzanie danych w celach personalizacji treści marketingowych.

Klikając przycisk "Przejdź do serwisu" lub zamykając to okno za pomocą przycisku "x" wyrażasz zgodę na przetwarzanie, w tym poprzez profilowanie przez Lubimyczytać.pl sp. z o.o. oraz naszych zaufanych partnerów, Twoich danych osobowych zapisanych w plikach cookies i innych podobnych technologiach stosowanych w serwisie przez Lubimyczytać.pl sp. z o.o. i zaufanych partnerów w celu marketingowym, obejmującym w szczególności wyświetlanie spersonalizowanych reklam w tym serwisie oraz w Internecie.

Pamiętaj, możesz w każdej chwili nie wyrazić zgody lub cofnąć zgodę na przetwarzanie Twoich danych osobowych. Szczegóły dotyczące wycofania i niewyrażenia zgody znajdziesz w ustawieniach.

Informujemy także, że poprzez korzystanie z serwisu bez zmiany ustawień prywatności w Twojej przeglądarce wyrażasz zgodę na przechowywanie w Twoim urządzeniu końcowym plików cookies i innych podobnych technologii służących do dopasowywania treści marketingowych i reklam.

Więcej informacji na temat zasad przetwarzania danych osobowych, w tym o Twoich uprawnieniach, znajdziesz w naszej Polityce Prywatności.