Kontrowersje, odkrycia, bohaterowie i łajdacy. Fascynujące opowieści na każdy dzień od najpopularniejszego magazynu o historii w Polsce

Artykuł

artykuł | 23.02.2018 | Autor:

Płowa bestia. Wszystkie zbrodnie Reinharda Heydricha

Adolf Hitler mawiał o nim, że był jednym z najlepszych narodowych socjalistów. Pod względem człowieczeństwa był jednak najgorszym z najgorszych. Fanatyczny nazista i bezwzględny karierowicz. Taki był Reinhard Heydrich – architekt ludobójstwa i organizator Holokaustu. 

Królewicz Zygmunt August na niepublikowanym szkicu Jana Matejki

artykuł | 22.02.2018 | Autor:

Lalusiowaty maminsynek. Jak wyglądało dzieciństwo Zygmunta Augusta?

„Król nasz młody wychowany został przez niewiasty i Włochów trwożliwszych od kobiet” – pisał jeden z wysoko postawionych dworzan. I wcale nie tak bardzo mijał się z prawdą.

Winston Churchill na zdjęciu wykonanym w 1895 roku.

artykuł | 21.02.2018 | Autor:

Chodzące skrzyżowanie Rambo i Indiany Jonesa. Trudno uwierzyć kim w młodości był ten z pozoru nudny polityk

Korespondent wojenny, gotowy ryzykować życie za pięć funtów. Żołnierz, żałujący, że tak mało toczy się wojen i chwalący się każdym położonym trupem. Ofiara porwania, która wręcz cieszyła się, że wpadła w ręce wroga. A na koniec: jeden z...

Historyczny obraz Prusów to do dziś zbiór półprawd, faktów i mitów, relacji, ale i manipulacji. Czy był to prosty pogański lud czy agresywni i prymitywni barbarzyńcy?

artykuł | 18.02.2018 | Autor:

Czy pogańscy Prusowie naprawdę byli barbarzyńcami i prymitywami?

Mordowali kapłanów, gwałcili zakonnice, niszczyli kościoły. Ale nie tylko. Ponoć wbijali na pal niewinne kobiety, a nawet niemowlęta. Brutalni i prymitywni nie oszczędzali nikogo. Ale czy ta czarna legenda odpowiada historycznej prawdzie?

Dwaj zakochani w sobie mężczyźni, którzy z żądzy zemsty za upokorzenie i zazdrości postanowili obalić ateńskiego tyrana. Na ilustracji fragment tzw. "Grupy Tyranobójców" (przedstawiająca słynną parę) uważanej za pierwszy pomnik historyczny w Atenach i symbol demokracji.

artykuł | 17.02.2018 | Autor:

Czy powstanie demokracji zawdzięczamy parze homoseksualistów?

Wszystko działo się w Atenach ponad dwa i pół tysiąca lat temu i początkowo wyglądało wyłącznie na dramat pewnej młodej panny. W rzeczywistości chodziło o homoseksualną zemstę, która zmieniła losy starożytnego świata…

Drahomira zleca zamordowanie Ludmiły. Ilustracja z XIV-wiecznej Kroniki Dalimila

artykuł | 16.02.2018 | Autor:

Zabiła własną teściową, by zagarnąć pełnię władzy. Krwiożercza babka księżnej Dobrawy

Bezwzględna, podejrzliwa, nienawistna. Dla żony Mieszka I to ona była wzorem władczyni. Babka z piekła rodem.

Nocny bój pod Rafajłową, stoczony przez legionowy 3 Pułk Piechoty.

artykuł | 14.02.2018 | Autor:

Wszystko dla wolnej Polski. Najbardziej krwawe bitwy Legionów podczas I wojny światowej

Polscy legioniści wyruszali na wojnę wierząc, że konflikt między zaborcami pomoże wskrzesić niepodległą Polskę. Walczyli dzielnie, ale koszt bohaterstwa okazał się olbrzymi. Lista poległych, rannych, zaginionych i wziętych do niewoli rosła. Które potyczki przyniosły największe straty?

Pański ucisk, chłopska krzywda - tak widzi się przede wszystkim relacje między polską szlachta a chłopstwem. Jednak i uciskani potrafili pokazać, że są belitośni. Na ilustracji fragment XIX-wiecznego francuskiego stalorytu przedstawiającego rzeź galicyjską.

artykuł | 12.02.2018 | Autor:

Bestialskie morderstwo na Wołyniu. Tak 250 lat temu chłopi rozprawiali się z polską szlachtą

Chociaż mogło to wyglądać na początek chłopskiej rewolucji, chodziło o osobisty interes. XVIII-wieczne chłopstwo było nie mniej bezlitosne niż polska szlachta. Za poniżenie kara była jedna: śmierć.

Dziewczęta żegnają się z rodzinami przed wyjazdem na roboty do Rzeszy. Już za moment wyruszą w nieznane, gdzie czeka je ciężki los (fot. Bundesarchiv, Bild 183-B19867, lic. CC-BY-SA 3.0)

artykuł | 11.02.2018 | Autor:

Wojna zawsze najsilniej uderza w kobiety. 4 poruszające historie z II wojny światowej, które udowodnią Ci, że Polka potrafi znieść wszystko

To, z czym zmuszone były się zmagać, zniszczyłoby niejednego człowieka. One jednak stawiły czoła przeciwnościom. Nie myślały o sobie, ale o ludziach, dla których żyły – mężach, dzieciach, najbliższych. Warto przypomnieć ich heroiczne zmagania.

Pancernik "Dunkierka" ostrzeliwany przez angielskie okręty podczas operacji "Catapult".

artykuł | 09.02.2018 | Autor:

„Anglicy oszaleli…”. Dlaczego Winston Churchill rozkazał zniszczyć sojuszniczą flotę?

Premier brytyjski uznał to za „najbardziej przykrą i bolesną” ze swoich decyzji. Ale nie wahał się długo przed jej podjęciem. W 1940 roku, kiedy wojska Hitlera święciły triumfy w Europie, angielscy admirałowie zostali wysłani, by zdobywać… okręty swojego...

Wbrew obiegowej opinii Piłsudski wcale nie był twórcą Legionów. Ba ,nie był nawet ich dowódcą.

artykuł | 08.02.2018 | Autor:

Legiony Piłsudskiego to bujda. Józef Piłsudski nie był wcale ich dowódcą, twórcą ani nawet pomysłodawcą

Jeśli w czymś Piłsudski okazał się prawdziwym mistrzem, to w sztuce propagandy. Jego akolici skutecznie wmówili Polakom, że w pojedynkę odzyskał dla Polski niepodległość. Nie mogło być inaczej, bo przecież to Piłsudski stworzył słynne Legiony Polskie. Przynajmniej w...

Życie XVIII-wiecznego rekruta było prawdziwym koszmarem. Na ilustracji bitwa pod Malplaquet.

artykuł | 07.02.2018 | Autor:

Szkoleni tylko po to, by dać się prowadzić na rzeź. Odrażająca prawda o losie rekrutów 300 lat temu

Prześladowania. Upokarzające kary za najdrobniejsze przewinienia. Chłosta do utraty przytomności. I bitwy, które przeżyć można tylko cudem. Może i to stulecie było wiekiem oświecenia, ale na pewno nie dla szeregowych żołnierzy. 

Fragment pomnika upamiętniającego pomordowanych Żydów z Jedwabnego. Czy w tej sprawie wciąż można mieć jakiekolwiek wątpliwości?

artykuł | 07.02.2018 | Autor:

Kto był sprawcą zbrodni w Jedwabnem?

Po latach od odkrycia zbrodni w Jedwabnem, wciąż podnoszone są wątpliwości, co do jej sprawców. Pojawiają się wezwania, aby IPN wznowił śledztwo. Ale czy w tej sprawie jest jeszcze coś do odkrycia? Czy rzeczywiście wciąż nie wiemy kto...

Chociaż wydaje się, że starożytność to czasy beztroskiej rozwiązłości, antyczni Grecy i Rzymianie mieli świadomość, do czego seks prowadzi. I starali się temu zapobiegać.

artykuł | 06.02.2018 | Autor:

Sterylizacja… uszu! Tak starożytni zabezpieczali się przed niechcianą ciążą

Roślinne preparaty, pra-kondomy z owczych jelit, przekłuwanie członków, klamry na narządy płciowe, a w końcu nacięcia uszu. Już starożytni borykali się z problemem niechcianej ciąży. Czy udało im się znaleźć najskuteczniejszy środek antykoncepcji?

Janina Lewandowska była jedyną kobietą, która z grupą polskich oficerów trafiła do obozu w Kozielsku.

artykuł | 05.02.2018 | Autor:

Kim była jedyna kobieta, która zginęła w Katyniu?

Wzmianki o niej pojawiają się w zapiskach i wspomnieniach współwięźniów z Kozielska. Przebywała tam od grudnia 1939 roku i podzieliła los tysięcy innych ofiar zbrodni katyńskiej. Jak trafiła do obozu dla oficerów, nie mając nawet wojskowego stopnia? Dlaczego...

Umierająca z wycieńczenia rodzina w czasie klęski głodu na początku lat dwudziestych (fot. domena publiczna)

artykuł | 04.02.2018 | Autor:

„Pogląd, że można jeść ludzkie mięso, z dnia na dzień się umacnia”. Kanibalizm w Związku Radzieckim [18+]

Polska placówka wywiadowcza „B. 18” działająca na Ukrainie donosiła 2 czerwca 1933 roku: „Ludzie zabiedzeni i wychudzeni. Najgorzej wyglądają dzieci. Śmierć z głodu jest powszechnym zjawiskiem. Ludożerstwo – na porządku dziennym”. Bolszewicki „raj” okazał się najprawdziwszym piekłem, w...

artykuł | 02.02.2018 | Autor:

Zgromadził swój niewyobrażalny majątek, doprowadzając Rzeczpospolitą do upadku. Kim był jeden z największych zdrajców w historii Polski?

Gdy Rzeczpospolitą wymazywano z map Europy, on brylował na dworze pruskiego króla, a jego żona plotkowała z carycą Katarzyną II, niczym najlepszą przyjaciółką. Ten sybaryta i zdrajca nie wahał się poświęcić ojczyzny, aby móc zakupić kolejne drzewko figowe…

James FitzJames na portrecie pędzla Pierre'a Mignarda.

artykuł | 01.02.2018 | Autor:

Bękart angielskiego króla, hiszpański książę i francuski marszałek w jednej osobie. Niezwykłe życie legendarnego psa wojny

Walczył na Węgrzech, w Irlandii, Holandii, Hiszpanii i Francji. Został generałem, zanim skończył 18 lat. Europejscy władcy uwielbiali go i obsypywali go tytułami i majątkami. Jak to możliwe, że nieślubny syn upadłego króla zrobił aż taką karierę?

Śmierć Bronisława Mansperla w bitwie pod Kuklami.

artykuł | 31.01.2018 | Autor:

Żydzi w Legionach Piłsudskiego. Ilu ich było i czy naprawdę walczyli za Polskę?

Prawicowi przeciwnicy twierdzili, że była ich garstka i siedzieli na tyłach „przelewając” atrament, a nie krew. Prawda wyglądała zupełnie inaczej. Najwyższa pora przypomnieć o żydowskich bohaterach walk o polską niepodległość.

KL Lublin, czyli obóz koncentracyjny w Majdanku (fot. domena publiczna)

artykuł | 30.01.2018 | Autor:

Prawdziwa polska bohaterka. Uratowała na Majdanku tysiące kobiet, ale dzisiaj nikt już nie pamięta o jej heroizmie

W czasie pierwszej wojny była w POW i studiowała medycynę. Gdy w 1939 roku Niemcy znów wtargnęli do Polski, w Brześciu nad Bugiem sama zorganizowała szpital dla uchodźców i była w nim jedynym lekarzem. Gdy została aresztowana i wywieziona do Majdanka od razu zakasała rękawy i na przekór Niemcom zaczęła ratować ludzi.

Amerykański sen dla wielu dziewcząt w XIX wieku okazywał się koszmarem. Zamiast zdobyć dobrą pracę i polepszyć swój los zostawały służącymi traktowanymi jak przedmioty... Na ilustracji fragment obrazu Georga Dunlopa Leslie'go "Jej pierwsze miejsce".

artykuł | 29.01.2018 | Autor:

Nawet psy traktowali lepiej od nich. Amerykanie innych uczyli „demokracji” i „postępu”, a sami widzieli w kobietach niewolnice i zwierzęta

Młode dziewczęta wyruszały do USA, krainy snów i marzeń o wielkiej karierze, w nadziei na lepszą przyszłość. Kończyły jako pokojówki-„niewolnice”, traktowane gorzej niż zwierzęta…

artykuł | 27.01.2018 | Autor:

Byli najpotężniejszym rodem w dziejach Rzeczypospolitej. Ich apetyt na władzę nie znał granic, a jednak nigdy nie zdobyli korony

Aby dodać sobie powagi, sfałszowali swój rodowód. Aby zarobić, nie wahali się zdradzić. Byli wśród nich wybitni wodzowie i wielcy politycy, ale i zwykli utracjusze, skandaliści i dziwacy. Przeklęty ród, którego marzenia o koronie nigdy się nie spełniły.

Ludwik XIV na portrecie Charlesa le Bruna.

artykuł | 25.01.2018 | Autor:

Tego króla znają wszyscy. Ale dlaczego wychwalające go podręczniki milczą o ohydnych zbrodniach, którymi skrwawił sobie ręce?

Bezwzględne bombardowania miast, bez zważania na los cywilów. Wysyłanie wojsk, by zarzynały jego własnych poddanych. Nieludzkie kary dla tych, którzy ośmieli się inaczej wierzyć w Boga. Ten monarcha nie cofał się przed niczym. To dlatego zdobył sobie przydomek,...

Przyzwyczailiśmy się do myślenia, że zakazanym owocem było jabłko. Tę tezę wspiera malarstwo... i niewiele więcej.

artykuł | 24.01.2018 | Autor:

To nie było jabłko. Jaki owoc skusił Ewę w rajskim ogrodzie?

Jabłko, a może raczej figa albo cytryna? Stary Testament nie precyzuje, jaki owoc skusił Adama i Ewę. Nic dziwnego, że pojawiło się wiele spekulacji. Niektórzy uznali nawet, że nie było żadnego owocu. To co było przyczyną pierwszego grzechu?

artykuł | 23.01.2018 | Autor:

Czego dzieci uczyły się w szkole w czasach Bolesława Chrobrego?

Nie było wtedy podstawówek, a i istnienia szkół katedralnych nie sposób potwierdzić. Władcy tworzyli jednak własne, prywatne szkoły: na dworze, ściśle na potrzeby swoich córek i synów. Czego można się było w nich nauczyć?

  • Wybierz: