Kontrowersje, odkrycia, bohaterowie i łajdacy. Fascynujące opowieści na każdy dzień od najpopularniejszego magazynu o historii w Polsce

Władcy i przywódcy

historia obrazkowa | 21.01.2019 | Autorzy: i

Krótka historia królobójstwa. Ilu europejskich władców zginęło z ręki mordercy… lub kata?

Przez wieki królobójstwo było uważane za jedną z najgorszych zbrodni. W historii nie brakowało jednak ludzi, którzy podnosili rękę na życie własnego monarchy. Co nimi powodowało? Żądza władzy, zemsty, a może religijny fanatyzm? Dowiecie się dzięki naszej infografice.

Co musisz wiedzieć o ostatnim królu Polski?

historia obrazkowa | 17.01.2019 | Autorzy: i

Czy znasz te fakty z życia ostatniego polskiego króla?

Został zapamiętany jako erudyta, mecenas kultury i sztuki oraz… wyjątkowo kiepski polityk, znajdujący się pod przemożnym wpływem Katarzyny II. Czy rzeczywiście zasługuje na tak surową ocenę? 

Maria Teresa na koniu (fot. domena publiczna)

artykuł | 16.01.2019 | Autor:

Najpotężniejsza Niemka w dziejach i kobieta, która rozerwała Polskę na strzępy

Kiedy dochodziła do władzy wszystko zdawało się pracować przeciwko niej – pokój zawarty niedawno z Turkami był upokarzający, skarbiec świecił pustkami, a zastępy wrogów czyhały na jej tron. Ona się jednak nie poddała, pokonała przeciwników i zbudowała potężne...

Krzyżacy przez kilka wieków stanowili dla Polski spore zagrożenie. Jak pojawili się na wschodzie Europy?

artykuł | 31.12.2018 | Autor:

Sprowadzenie Krzyżaków do Polski. Dlaczego Konrad Mazowiecki podjął jedną z najgorszych decyzji w dziejach kraju?

Plan Konrada Mazowieckiego wydawał się prosty. Wystarczy zaprosić bitnych Krzyżaków, by ci uporali się z krnąbrnymi poganami w Prusach. Książę nie przewidział jednak, że zakonnicy już wkrótce staną się jednym z największym zagrożeń – nie dla jego wrogów,...

Królowie tak jak inni śmiertelnicy biorą udział w tańcu śmierci - przypominali średniowieczni ilustratorzy.

artykuł | 27.12.2018 | Autor:

Najbardziej kuriozalne śmierci władców

Królowanie nigdy nie było bezpiecznym zajęciem. Niektórzy władcy zapomnieli jednak, że czyhają na nich także zupełnie przyziemne niebezpieczeństwa. Jakie na przykład? I kto z nich umarł w najdziwaczniejszy sposób?

Aleksandra Szczerbińska na fotografii z młodości

artykuł | 22.12.2018 | Autor:

Szef robi pracownicy inspekcję i oznajmia, że ją kocha. Tak Piłsudski poznał swoją przyszłą żonę... i nie zrobił na niej zbyt dobrego wrażenia

Aleksandra Szczerbińska nie spodziewała się, że będzie „tą drugą”. Tym bardziej nie spodziewała się, że wpadnie w oko Piłsudskiemu. On w każdym razie w pierwszym momencie wcale jej nie zawrócił w głowie.

Palatyn Sieciech zdobył na dworze książęcym mocną pozycję.

artykuł | 15.12.2018 | Autor:

Czy palatyn Sieciech naprawdę rządził Polską?

Satrapa i intrygant pożądający korony? A może raczej wierny stronnik władcy, dążący do umocnienia książęcej władzy i realizacji planów? Historycy do dzisiaj spierają się o to, kim naprawdę był palatyn Sieciech. Ale jedno nie ulega wątpliwości: jego kariera...

Anna Jagiellonka na obrazie Jana Matejki.

historia obrazkowa | 13.12.2018 | Autorzy: i

Druga kobieta, która została królem Polski. Co musisz wiedzieć o Annie Jagiellonce?

Rodzice niespecjalnie się nią przejmowali, a brat skąpił na jej posag. A jednak to ona w pewnym momencie stała się dla Polaków symbolem całej dynastii. Jak do tego doszło i dlaczego to właśnie Annie możnowładcy Rzeczpospolitej ofiarowali koronę?

Kazimierz IV Jagiellończyk rządził w latach 1447-1492.

artykuł | 10.12.2018 | Autor:

Kazimierz Jagiellończyk. Najlepszy polski władca?

Był nieprzeciętnym przywódcą. Wygrał z papieżem i Krzyżakami, dzięki niemu Jagiellonowie rządzili znaczną częścią Europy, a jego państwo rozrosło się do rozmiaru ponad miliona kilometrów kwadratowych! Nie zawsze jednak wszystko szło jak po maśle. Wielokrotnie był tylko o...

Gdyby został przyjęty na akademię, być może II wojny światowej by nie było, a w galeriach sztuki, obok "Słoneczników" van Gogha wisiałyby "Kwiaty" Hitlera!

ciekawostka | 05.12.2018 | Autor:

Czy Adolf Hitler był dobrym malarzem?

Jeśli wierzyć wersji przedstawionej w Mein Kampf, Adolf Hitler postanowił zostać artystą w wieku 12 lat. Rozpieszczany przez uwielbiającą go owdowiałą matkę, był przeświadczony, że zostanie w przyszłości sławnym malarzem.

Kazimierz Odnowiciel w pełni zasłużył na swój przydomek.

artykuł | 04.12.2018 | Autor:

Najbardziej niedoceniany polski władca. Dlaczego o nim nie pamiętamy, mimo że podniósł kraj z ruiny?

W dzieciństwie był świadkiem wielkich triumfów swojego dziadka i ojca, ale potem na własnej skórze odczuł załamanie i krach ich wielkomocarstwowej polityki. To on musiał posprzątać bałagan, przywrócić dynastię do władzy i odbudować państwo prawie od podstaw. I...

O Marii mówiono: "Piękna pani" . Do dzisiaj przetrwały tylko jej pojedyncze fotografie z lat młodzieńczych, gdy ukuto ten przydomek.

artykuł | 02.12.2018 | Autor:

To była jedna z najściślej strzeżonych tajemnic przedwojennej Polski. Piłsudski dla kobiety porzucił Kościół i zmienił wyznanie

Józef starał się przekonywać najbliższych, że wcale się nie zakochał i że żeni się z czysto cynicznych względów. Trudno w to uwierzyć, licząc na jak radykalny ruch zdecydował się dla swojej wybranki.

Aleksander Jagiellończyk na portrecie z roku 1645.

ciekawostka | 29.11.2018 | Autor:

To chyba najbardziej zapomniany Jagiellon – a przecież tyle zrobił dla Polski!

Umocnił nadszarpniętą władzę królewską, dzięki sprytnym reformom zdołał wypełnić opustoszały skarbiec i zabezpieczyć granice atakowanego zewsząd państwa. A mimo to o jego zasługach – a nawet o nim samym – rzadko się wspomina. Dlaczego?

Kiedy tak naprawdę rozpoczęła się historia Polski? Na ilustracji koronacja Piasta.

materiał promocyjny | 26.11.2018 | Autor:

Władcy Polski. Historia na nowo opowiedziana

Anglicy i Francuzi uczynili ze swoich królów towar eksportowy, książki o królowej-dziewicy Elżbiecie czy krwawej Margot czytają miliony. Nasi monarchowie, zasuszeni w obrazach Matejki, wydają się nudni i prowincjonalni, wegetują w rezerwacie szkolnych podręczników. A przecież historia Polski...

Iwan IV Groźny (fot. domena publiczna)

artykuł | 22.11.2018 | Autor:

Iwan Groźny był delikatnym i kochającym mężem. Czy tyranem stał się dopiero, gdy bojarzy zamordowali jego żonę?

Iwan IV Groźny siał postrach wśród poddanych, a do historii przeszedł jako największy tyran swojej epoki. Potwór w ludzkiej skórze jednocześnie był jednak kochającym mężem. Choć kochającym tylko swoją pierwszą żonę, zgładzoną przez zdradzieckich poddanych.

Stanisław Leszczyński na portrecie autorstwa Jeana Girardeta.

ciekawostka | 21.11.2018 | Autor:

Ten król Polski sam chciał przeprowadzić rozbiory i płaszczył się przed Szwedami. Dlaczego wspominamy go tak pozytywnie?

O polski tron walczył przez kilkadziesiąt lat. Zostawił po sobie legendę króla oświeconego, dobrze wykształconego i łaskawego. Jak się okazuje, za tą fasadą krył rozbuchane ego, a za cenę korony gotowy był doprowadzić nawet do podziału Rzeczpospolitej.

Bona na obrazie Jana Matejki "Zawieszenie dzwonu Zygmunta".

historia obrazkowa | 19.11.2018 | Autorzy: i

Królowa Bona w pigułce. Co koniecznie musisz o niej wiedzieć?

Bony Sforzy nie trzeba nikomu przedstawiać. Ambitna Włoszka, która rządziła Rzeczpospolitą u boku Zygmunta I Starego, jest jedną z najbardziej rozpoznawalnych polskich władczyń. Ale czy naprawdę wiesz o niej wszystko? Sprawdź na naszej infografice.

Jan Olbracht. Na obrazach przedstawiano go dość niewinnie, jednak źródła malują zupełnie inny wizerunek króla (fot. domena publiczna)

artykuł | 10.11.2018 | Autor:

Jan Olbracht. Alkoholik, chory na syfilis erotoman… i najbardziej wyuzdany król Polski!

Nie żałował sobie jedzenia, alkoholu ani uciech cielesnych. Przez jego łoże przewinęło się ocean kobiet – nic dziwnego, że od jednej w końcu zaraził się kiłą. A przecież był takim miłym i posłusznym chłopcem… Jak to się stało,...

Marszałek Śmigły-Rydz, Generalny Inspektor Sił Zbrojnych. Pocztówka z ok. 1935 roku.

ciekawostka | 08.11.2018 | Autor:

Triumfator, wyzwoliciel, wódz narodu. Jakimi bajkami o marszałku Śmigłym-Rydzu karmiono mieszkańców II Rzeczpospolitej?

Równy był królom, grzał się w glorii chwały, a Polskę wprowadził na szlak potęgi. Z nim każdy mógł czuć się bezpieczny. Bo przecież: „Nikt nam nie ruszy nic, nikt nam nie zrobi nic, gdy z nami Śmigły-Rydz”…

Król Zygmunt w pracowni złotniczej (fot. domena publiczna)Król Zygmunt w pracowni złotniczej (fot. domena publiczna)

artykuł | 03.11.2018 | Autor:

Zygmunt III Waza. Najbardziej schorowany i zniedołężniały król Polski?

Ten polski władca już od chwili narodzin miał pod górkę. Przyszedł na świat w niewoli, podczas gdy jego szalony wuj trzymał pod kluczem jego rodziców. Gdy zjawił się w Polsce by objąć tron nazywano go niemym diabłem. A...

Ten polski książę został pozbawiony swojego dziedzictwa - i wymazany z historii Polski.

artykuł | 31.10.2018 | Autor:

Polski władca, którego wymazano z historii. Rządził krajem, ale nie znajdziesz go w pocztach królów i książąt

Wychowywano go na następcę tronu, a jego prawo do rządzenia zostało oficjalnie potwierdzone. Jeszcze za życia ojca otrzymał własną dzielnicę. Po śmierci poprzednika oficjalnie zajął jego miejsce. Dlaczego w takim razie nie ma go na liście polskich królów...

Odlewy mózgu Józefa Piłsudskiego. Ilustracje z wydanego pośmiertnie albumu Maksymiliana Rose.

ciekawostka | 27.10.2018 | Autor:

Dlaczego po śmierci Piłsudskiego jego mózg odesłano do szpitala psychiatrycznego?

Decyzja wyszła od samego Komendanta. Piłsudski wyraźnie życzył sobie, by jego mózg wyjęto, zatopiono w formalinie i… udowodniono to, co powtarzał do znudzenia od piętnastu lat.

Władysław Jagiełło na nieukończonym szkicu Jana Matejki.

artykuł | 21.10.2018 | Autor:

Prawda o unii w Krewie. Czy Władysław Jagiełło oszukał Litwinów i zdradziecko zaprzedał swoje państwo Polakom?

Polscy historycy nadal utrzymują, że w 1386 roku państwo litewskie zniknęło z mapy Europy. Litwini mówią o fałszerstwie, wielkim ludobójstwie i polskich kłamstwach. Co naprawdę nastąpiło w Krewie? I jak rozumieć dokument stojący u podstaw unii polsko-litewskiej?

Joanna Grudzińska, ukochana następcy rosyjskiego tronu (fot. domena publiczna)

artykuł | 20.10.2018 | Autor:

Dla tej Polki przyszły car zrezygnował z korony. Dlaczego nigdy o niej nie słyszałeś?

Wielki książę Konstanty miał wszelkie widoki na to by zostać rosyjskim carem. Jego brat Aleksander nie miał męskiego potomka, a jego córki umarły we wczesnym dzieciństwie. Przyszły władca wolał jednak porzucić tron dla pięknej Polki, która zawładnęła jego...

Spartakus poprowadził największe powstanie niewolników w dziejach starożytnego Rzymu.

konkurs | 18.10.2018 | Autor:

Dwaj legendarni wrogowie Rzymu. Czy ich przegrana w starciu z imperium była przesądzona?

Żyli w czasach, w których potęga Rzymu dopiero się kształtowała. Jak doszło do tego, że wystąpili przeciwko Wiecznemu Miastu? Jak przebiegały ich wojny? Dowiecie się tego, sięgając po książki Bena Kane’a  „Spartakus. Gladiator” oraz „Hannibal. Pola krwi”, które...