Kontrowersje, odkrycia, bohaterowie i łajdacy. Fascynujące opowieści na każdy dzień od najpopularniejszego magazynu o historii w Polsce

Co robił po wojnie Adolf Eichmann? Zabił miliony Żydów, a potem zajął się…

Eichmanna schwytano dopiero po kilkunastu latach od zakończenia wojny.

fot.Gov. Press Office (Israel)/CC BY-SA 3.0 Eichmanna schwytano dopiero po kilkunastu latach od zakończenia wojny.

Wielu nazistowskich zbrodniarzy po wojnie uciekło przed sprawiedliwością. Adolf Eichmann też znalazł kryjówkę za granicą, ale wcześniej spędził kilka lat niedaleko od miejsca kaźni swoich ofiar. Fakt, że go nie rozpoznano, może dziwić – ale największe zdumienie budzi jego zajęcie. Co takiego robił?

Kiedy rozpoczęły się procesy norymberskie, Adolf Eichmann przebywał pod zmienionym nazwiskiem w amerykańskim obozie jenieckim. Choć do tej pory udawało mu się ukryć swoją prawdziwą tożsamość, wiedział, że w każdej chwili może zostać rozpoznany. A ponieważ świadkowie Holokaustu coraz częściej wspominali o nim w zeznaniach i świat z przerażeniem odkrywał jego rolę w niemieckiej machinie Zagłady, odnalezienie go wydawało się już tylko kwestią czasu.

Nic dziwnego, że na początku 1946 roku Eichmann skoncentrował cały swój wysiłek na ucieczce. Udało mu się to dzięki pomocy współwięźniów. Rozpuścił przy tym plotkę, że zamierza odwiedzić sojusznika na Bliskim Wschodzie. Był to jedynie fałszywy trop – w rzeczywistości zamierzał udać się na północ Niemiec, do Dolnej Saksonii, gdzie mieszkał brat jednego z jego obozowych towarzyszy.

Kariera Otto Heningera

I tak 20 marca 1946 roku w saksońskim miasteczku Eversen na Lüneburskiej Pustaci zarejestrował się nowy obywatel – Otto Heninger. Nazwisko to posłużyło zbiegłemu naziście przez kolejne kilka lat. Wkrótce wysłano go – wraz z około dwudziestoma żołnierzami przybyłymi z okupowanych przez Sowietów wschodnich Niemiec – do leśnictwa w wiosce Kohlenbach. Znaleźli zatrudnienie jako drwale w firmie Burmann & Co.

Czy któryś z nowych współpracowników Eichmanna miał choćby cień podejrzeń, że dzieli barak z jednym z największych zbrodniarzy wszech czasów? Zupełnie nie. „Był tym, co nazwałbyś «prawdziwym kumplem»” – opowiadał później jeden z nich dziennikarzowi. „Najbardziej lubiliśmy w nim jego szczery zmysł sprawiedliwości. Zawsze zwracał uwagę na to, by racje żywieniowe były sprawiedliwie rozdzielone”.

Eichmann na cztery lata zaszył się w Dolnej Saksonii.

fot.Tönjes/CC BY-SA 3.0 Eichmann na cztery lata zaszył się w Dolnej Saksonii.

Z czasem uciekinier poczuł się bezpiecznie w nowym przebraniu. W 1947 roku zdecydował się nawet pójść na wesele kolegi z pracy. I wcale nie unikał zdjęć. „Proces norymberski trwa, a Eichmann ciągle jest niewidoczny” – podsumował polski agent Bruno Kowalsky, który analizował ucieczkę Eichmanna w książce „Ile oni wiedzą o Tobie? Szpiedzy i podsłuchy w Polsce”.

Drwalska kariera nazistowskiego dygnitarza potrwała do 1948 roku, kiedy jego pracodawca zbankrutował. Heninger upodobał sobie jednak zieloną okolicę. Wydzierżawił więc od wojennej wdowy, Anny Lindhorst, łąkę w Altensalzkoth niedaleko Celle i zaczął… hodować kurczaki. „Praca była ciężka, ale relacje międzyludzkie były bardzo serdeczne. Pilnie oszczędzając byłem w stanie, przez lata, zdobyć wystarczającą ilość pieniędzy na zamorską podróż” – opowiadał po latach.

Czy wiesz, że ...

...aby zmusić władze PRL do rozpoczęcia słynnego procesu wymierzonego w przywódców opozycji, Jacek Kuroń rozpoczął głodówkę? Liderzy KSS "KOR" i NSZZ "Solidarność" byli więzieni przez ok. 2,5 roku do momentu rozprawy, która zakończyła się klęską rządzących.

...we współczesnych środowiskach mafijnych zjawisko pobierania haraczu nadal ma się dobrze? Północnowłoskie przedsiębiorstwa, prowadzące działalność w Kalabrii, nawet nie zgłaszają prób wymuszeń na policję. Haracz jest określany jako „wydatki na bezpieczeństwo”.

...Stalin był tak zbulwersowany "zbyt namiętnym" pocałunkiem w jednej z rosyjskich komedii, że nakazał wycięcie nieprzyzwoitej sceny z filmu? Jego urzędnicy w obawie przed powtórką incydentu zakazali jakichkolwiek pocałunków we wszystkich radzieckich produkcjach kinowych.

...w Republice Rosyjskiej w latach 80. rocznie umierało z powodu powikłań poaborcyjnych 600-700 kobiet? Wiele pacjentek po zabiegach w ogóle nie mogło już mieć dzieci. Inne, gdy zachodziły w kolejną ciążę i decydowały się ją donosić, rodziły przed terminem.

Komentarze (16)

  1. ewa Odpowiedz

    Co największy nazistowski zbrodniarz robił na emeryturze?
    Droga autorko ani nie największy i nie na emeryturze (po wojnie miał 39 lat).

    • Jan Odpowiedz

      Niemiecki prokurator Fritz Bauer umożliwił wywiadowi izraelskiemu sfotografowanie teczki Eichmanna co doprowadziło do jego ujęcia. Wydal go własny syn chwaląc się swojej dziewczynie kim jest jego ojciec. TV ARTE wczoraj wyświetliła film: Peter Hartl, Andrzej Klamt: Mörder unter uns – Fritz Bauers Kampf, 2013 polecam.

  2. jamie Odpowiedz

    Hannah arendt – eichmann w jerozolimie. O banalnosci zla. to nie byl najwiekszy zbrodniarz. Ciezko jednoznacznie ocenic jego postepowanie. On zajmowal sie logistyka. Wiedzial co z nimi sie stanie ale nie mial na to wplywu. To raczej glupek niz zbrodniarz. Trybik. Wazny trybik ale to nie on byl inicjatorem tego szalenstwa. Oczywiscie dobrze, ze zawisl. Nikt nie zabronil mu wycofac sie z tej roli.

  3. Anonim Odpowiedz

    Eichmann to był parszywy żyd. Po egzekucji, izraelscy Chazarzy żałowali że go zabili i był to ostatni żyd ze zbrodniarzy hitlerowskich na którym wykonali wyrok śmierci.

  4. Anonim Odpowiedz

    „Parszywy zyd”? Co sie tu dzieje? Gdzie jest Admin? Kiedyś to było forum miłośników historii. A teraz? Zjazd NSDAP?!

  5. fanhistorii Odpowiedz

    „(…) duńskiemu naziście, Willemowi Sassenowi”
    O ile mi wiadomo, był to Holender, i zdaje się, że wynika to nawet z jednego z waszych wcześniejszych artykułów o Eichmannie.
    Dlaczego nikt nie sprawdza tutaj artykułów pod kątem zawartości merytorycznej?

    • Członek redakcji |Maria Procner Odpowiedz

      Drogi Fanie Historii – Sassen przyszedł na świat w Holandii, jednak nazistowską „karierę” (o ile w ogóle można tak to nazwać) zaczął robić w duńskiej armii, w której służył – stąd określenie „duński” – z Belgii (gdzie studiował) został wydalony właśnie za prohitlerowskie poglądy. Jego biografia i przynależność jest więc nieco skomplikowana, jednak sformułowania zastosowane w artykułach nie są błędne.
      Pozdrawiamy serdecznie

Dodaj komentarz

Jeśli nie chcesz, nie musisz podawać swojego adresu email, nazwy ani adresu strony www. Możesz komentować całkowicie anonimowo.

Jeśli chcesz zgłosić literówkę lub błąd ortograficzny kliknij TUTAJ.



Informujemy, że nasza strona może dostosowywać treści reklamowe do Twoich zainteresowań i preferencji. Aby to robić, potrzebujemy Twojej zgody na przechowywanie plików cookies oraz podobnych technologii w Twoim urządzeniu końcowym oraz na przetwarzanie danych w celach personalizacji treści marketingowych.

Klikając przycisk "Przejdź do serwisu" lub zamykając to okno za pomocą przycisku "x" wyrażasz zgodę na przetwarzanie, w tym poprzez profilowanie przez Społeczny Instytut Wydawniczy ZNAK Sp. z o.o. oraz naszych zaufanych partnerów, Twoich danych osobowych zapisanych w plikach cookies i innych podobnych technologiach stosowanych w serwisie przez Społeczny Instytut Wydawniczy ZNAK i zaufanych partnerów w celu marketingowym, obejmującym w szczególności wyświetlanie spersonalizowanych reklam w tym serwisie oraz w Internecie.

Pamiętaj, możesz w każdej chwili nie wyrazić zgody lub cofnąć zgodę na przetwarzanie Twoich danych osobowych. Szczegóły dotyczące wycofania i niewyrażenia zgody znajdziesz w ustawieniach.

Informujemy także, że poprzez korzystanie z serwisu bez zmiany ustawień prywatności w Twojej przeglądarce wyrażasz zgodę na przechowywanie w Twoim urządzeniu końcowym plików cookies i innych podobnych technologii służących do dopasowywania treści marketingowych i reklam.

Więcej informacji na temat zasad przetwarzania danych osobowych, w tym o Twoich uprawnieniach, znajdziesz w naszej Polityce Prywatności.