Kontrowersje, odkrycia, bohaterowie i łajdacy. Fascynujące opowieści na każdy dzień od najpopularniejszego magazynu o historii w Polsce

Szczyt szowinizmu. Sto lat temu niemiecki lekarz „naukowo” udowodnił, że wszystkie kobiety są niedorozwinięte umysłowo i głupsze od mężczyzn

Leczenie chorej umysłowo dziewczynki na fotografii zamieszczonej w XIX-wiecznym francuskim podręczniku medycznym.

Leczenie chorej umysłowo dziewczynki na fotografii zamieszczonej w XIX-wiecznym francuskim podręczniku medycznym.

Sławny niemiecki neurolog twierdził, że wszystkie kobiety są fizjologicznie upośledzone i psychicznie otępiałe. O wielu pisał wręcz, że mają mózgi „na poły zwierzęce”. W te pseudonaukowe bzdety uwierzyła cała Europa.

W roku 1900 w Niemczech ukazała się nowa praca poważanego neurologa Paula Juliusa Möbiusa. Autor nie był jeszcze żadną gwiazdą, ale już zyskiwał sobie popularność promowanymi poglądami.

Należał do grona tych badaczy, którzy wmawiali światu, że kobiety są podatne na maciczne dystorsje, prowadzące do histerii – poważnej choroby, zaburzającej ich stan psychiczny i wymagającej (w jego opinii) leczenia elektrowstrząsami. Teraz doktor wziął na warsztat szersze zagadnienie damskiej anatomii.

Publikacja nosiła tytuł: O fizjologicznym niedorozwoju umysłowym kobiety. Na kilkudziesięciu stronach prowadzący praktykę w Lipsku lekarz dowodził, że kobiety są z natury obdarzone mniejszymi mózgami niż mężczyźni, co przekłada się na ich ogólne upośledzenie, rzutujące na każdy aspekt życia i działalności.

Umysłowo nisko stojące

W opinii Möbiusa kobiety były właściwie tworami „pośrednimi między dzieckiem a mężczyzną”. Znajdowało to wyraz w ich budowie ciała, ale też w potencjale i zdolnościach. Ich mózgi, jak oceniał, dało się porównać co najwyżej z mężczyznami „umysłowo nisko stojącymi (np. murzynami)”. Niektóre sekcje zwłok miały zaś ujawniać organy wprost na poły zwierzęce.

Paul Julius Möbius. Fotografia portretowa wykonana około 1900 roku.

Paul Julius Möbius. Fotografia portretowa wykonana około 1900 roku.

Mały mózg czynił z kobiety istotę kierującą się czysto biologicznym instynktem. Znajdowało to zdaniem Möbiusa wyraz chociażby w cechującej wszystkie panie tendencji do gadulstwa i kłótliwości. „Obracanie językiem daje kobiecie wiele zadowolenia, jest właściwym kobiecym sportem” – wnioskował lekarz, porównując niewiasty do głupich kotów, uganiających się za piłką, by trenować łapy. One, pozbawione fizycznej siły, odruchowo ćwiczyły jedno z niewielu narzędzi, jakimi obdarzyła je natura: długi jęzor.

Także w zakresie zdolności motorycznych kobiety nie przejawiały zdaniem niemieckiego eksperta szczególnej biegłości. „Z powodu swej słabości jest kobieta skazana na prace, które wymagają pewnej zręczności i stąd pochodzi wiara w zręczność kobiecych palców” – tłumaczył Möbius. – „Skoro jednak mężczyzna weźmie się do pracy kobiecej jako krawiec, tkacz, kucharz itd., to lepiej wykonywa pracę niż kobieta”.

Nawet do oceniania jakości herbaty czy sortowania wełny mężczyźni nadawali się bardziej, bo przecież kobiety mają „zmniejszoną reakcję duchową na silne bodźce”.

Czy wiesz, że ...

...Napoleon Bonaparte przywrócił we Francji niewolnictwo? Zostało ono zniesione przez jakobinów w 1794 roku. Już osiem lat później Napoleon kilkoma dekretami powstrzymał wprowadzanie tych ustaleń w życie przynajmniej w części francuskich kolonii.

...pewna amerykańska kucharka była prawdziwie zabójczą kobietą. Choć sama zdrowa jak rydz, była nosicielką tyfusu. Przenosiła się z domu do domu, zatrudniając się jako kucharka. Niedługo po tym, jak poczęstowała swoich pracodawców swoimi pysznymi potrawami, zaczynali umierać ludzie.

...największy zjazd monarchów przed I wojną światową odbył się z okazji pogrzebu króla Wielkiej Brytanii Edwarda VII? Zgromadzeni władcy dalecy byli jednak od żałobnego nastroju.

...na początku XX wieku kobiety musiały być bardzo pomysłowe, by dostać się na studia? Przykładowo utalentowana ilustratorka, Zofia Stryjeńska, przez rok studiowała na niemieckiej uczelni, posługując się dokumentami swojego brata.

Komentarze (40)

  1. Anonim Odpowiedz

    Ohyda. Ale, co ciekawe, wśród obecnych, polskich neurologów- gdy nie potrafią postawić właściwej diagnozy, często obarczają winą nerwicę i …histerię. Np. moja kuzynka dopóki nie zrobiono jej rezonansu, który wykrył stwardnienie rozsiane, była pomawiana o reakcje nerwicowe, które miały jej przejść, gdyby się postarała…

    • km. Odpowiedz

      0postawił,więc błędną diagnoze. Nerwica (istnieje również nerwica hipochondryczna) jest poważną chorobą psychiczną i nie świadczy o małym mózgu w dzisiejszych czasach.

  2. Anonim Odpowiedz

    Czy poglady Mobiusa tlumacza dlaczego PIS stoi na glosach moherow? Tak. Rzecz w dostepie postepu i edukacji do ufortyfikowanego ciemnogrodu, ktory nawet nie czyta ale slucha falszywych autorytetow.
    Mlode wyksztalcone lepiej tworza ruch czarnych parasolek i moga wiecej osiagnac od mezczyzn.
    Tak samo – czy niedouczona z historii mlodziez pojdzie do urn?
    Wart jest narod tyle co wybrane przez niego elity.

    • Anonim Odpowiedz

      A ta prawda świadczy o tym km jesteś, w jakim towarzystwie się obracasz i wychowałeś, a widać to nic ciekawego…

      • ivonn Odpowiedz

        Anonim napisal: @”Niestety to nieprawda :D”
        Anonimie tak sie sklada, ze najczesciej oceniamy otaczajaca nas rzeczywistosc na podstawie wlasnych doswiadczen, co nie zmienia faktu, iz ekstrapolacja wlasnych doswiadczen na ogol jest jednym z podstawowych bledow poznawczych. Tak wiec otaczaly Cie kobiety madre mialbys najprawdopodobniej zupelnie inne o nas kobietach zdanie. No chyba, ze uwazasz bliskie Ci kobiety za wyjatki, co rowniez jest wnioskiem nieuprawnionym, albo jestes mizoginem.

    • ivonn Odpowiedz

      Co jest prawda ? Czyzby to, ze mniejszy mozg oznacza nizsza inteligencje ? No to Cie kolego zmartwie, bo np. mozg Eisteina wazyl tyle co mozg kobiety (1230g) i byl tak samo jak kobiecy gesciej usieciowiony. Gdyby kobiecy mozg byl tak samo duzy jak meski to kobiety bylyby duzo bardziej inteligentne ;)

      • ivonn Odpowiedz

        edit: duzo bardziej inteligentne od mezczyzn rzecz jasna.
        Doprecyzuje jeszcze, ze kobiece mozgi maja scislejsza strukture, wiecej neuronalnych polaczen pomiedzy polkulami, a takze sa wydajniejsze od meskich – Irving w 2012 r.wykazal ogromna roznice rzedu d>0,72 wspolczynnika processing speed mozgow kobiet.
        Poza tym u kobiet jest wieksze „umozgowienie”, czyli wyzszy stosunek masy mozgu do masy ciała, czyli mniejsze kobiece mozgi bilansuje miedzy innymi to, ze mamy bardziej rozwiniete obszary kory odpowiedzialne za rozumowanie.

        Co jeszcze interesujace – oddajmy glos prof. J. Vetulani: – „Jeżeli chodzi o starzenie się, mózg męski jest w znacznie gorszej sytuacji niż mózg żeński. Starzy władcy są nie do zniesienia. Jeżeli spojrzymy na historię – szaleństwa popełniali zazwyczaj niemłodzi już królowie i cesarze. A wiekowe władczynie? Nie. Bo one, zachowując pamięć i funkcje mózgu, potrafią wykorzystać swoje doświadczenie”.
        Moze jest to jedna z przyczyn naszej dluzszej od meskiej egzystencji ? ;)

        I na koniec- jesli wciaz aktualna jest teoria mowiaca o nadreprezentacji genow odpowiedzialnych za inteligencje na chromosomie plci zenskiej X to implikowaloby to wiekszy rozrzut cech inteligencji u mezczyzn, co oznaczaloby z kolei, iz wsrod mezczyzn jest wiecej geniuszy, ale i wiecej idiotow. A geniusz od szalenstwa dzieli bardzo cienka granica. Wiekszosc geniuszy byla autystycznymi sawantami, albo schizofrenikami.

  3. rechot historii Odpowiedz

    „Artykuł powstał w oparciu o materiały i literaturę zebrane przez autora podczas prac nad książką „Niepokorne damy. Kobiety, które wywalczyły niepodległą Polskę”.”
    Nie wiem jaki ma związek treść artykułu z treścią książki.

    • Członek redakcji | Maria Procner Odpowiedz

      Serdecznie polecamy w takim razie lekturę książki – znajduje się tam wyjaśnienie powyższych wątpliwości :)

  4. Anonim Odpowiedz

    „Gdyby dało się to uskutecznić, aby kobiece właściwości rozwijały się tuż obok męskich, wówczas zmarniałyby organa matki i mielibyśmy przed sobą jakąś wstrętną, nie przynoszącą pożytku istotę dwupłciową” z jakiegoś powodu bardzo jestem zaniepokojony tym cytatem :DDDDD

    • ivonn Odpowiedz

      To wlasnie dzieki feminizmowi ( kobiety wyksztalcone o wyzszym ilorazie iinteligencji wydaja na swiat mniej potomstwa) mozna uratowac swiat przed przeludnieniem i jego katastrofalnymi skutkami. Odwazyl sie mowic o tym m.in. prof. Pawlowski.

  5. Anonim Odpowiedz

    O losie…. to takie smutne, że są/byli mężczyźni, tak zarozumiali, aroganccy i ślepi, żeby w kobiecie nie widzieć człowieka. Manipulują słowem i podają przykłady, które nie dowodzą ich teorii. Dużo jeszcze czasu potrzeba, aby świat zrozumiał, że w tej układance, do całości potrzeba dwóch równych części, a żadna z nich nie jest lepsza czy ważniejsza. Jak się czyta takie teksty czy to stare czy współczesne to ręce opadają i ma się ochotę zrobić facepalm :D

  6. lavinka (@lavinkaPL) Odpowiedz

    Jak czytam fora i grupy mło dych matek, jestem skłonna przyznać mu rację. Laski przerasta zrozumienie siatki centylowej i rzeczywiście z matematyki znają tylko rozmiar ubrań. Na pytanie o wzrost dziecka odpowiadają rozmiarem ubrań, bo nie potrafią dzieci nawet zmierzyć. Na grupach szycia częste pytanie to: jak uszyć spódnicę o planie koła. ;)

    • Evii Odpowiedz

      Nie każda kobieta to intelektualistka, nie każdy mężczyzna to intelektualista – ludzie są różni i idiotów nie brakuje wśród przedstawicieli obu płci. Twierdzenie, że dana płec predystynuje do większej głupoty jest z gruntu nieprawdziwe.
      A zjawisko tzn „madek” jest o tyle bardziej widoczne, że wcześniej sam fakt posiadania dziecka nie był premiowany i opłacany, dlatego też owe „panie” nie miały tyle wolnego czasu, by dzielic się swoimi przemyśleniami w internecie.

  7. Alina Odpowiedz

    Wszystkie twierdzenia p. Moebiusa na temat kobiet to skutek odrzucenia i niemożności pogodzenia się czy rodzaj frustracji i histerii na tym tle ?!

  8. Bercia Odpowiedz

    Ten pan neurolog jak.dzisiejsi lekarze czy psychiatrzy maja cos wspolnego tempy leb diabel pomiszal im.we labach ..zapomnieli ze Bog stworzyl.kobiete slabsza by facet jej pomagala a nie wyszydzal ,gnoil do zwierzatka.porownywal bo wlasnie taka gadka ,mowi sam za siebie, ze to on debil i kretyn bo obraza kobiety.a jak ja widze te cale marsze czarne to te kobiety moze sa zwierzatkami i moze to o nich pan neurolog mowi ,bo ja sie dziwie ze takie chodza i.pierdziela o rownosci a do zniesienia mebla czy cieknacego.kranu chlopa wolaja ..

    • ivonn Odpowiedz

      Berciu, a co maja rowne prawa wspolnego z wniesieniem lodowki ? Czyzby silniejszy fizycznie wg. Ciebie mial miec wielsze prawa od slabszego ? Czyzby najwieksze prawa mialy przyslugiwac wylacznie – uzywajac kolokwializmu – „miesniakom” ? To juz bylo i wlasnie przez to kobiety w spolecznosciach do dzis patriarchalnych jak m.in. muzulmanie sa uwazane za nie w pelni wartosciowych ludzi. Wszystko co kobiety osiagnely w naszym euroatlantyckim kregu kulturowym osiagnely dzieki FEMINIZMOWI.
      Notabene sufrazystki tez oskarzano o nienawisc w stosunku do mezczyzn jak i histerie macic ;)

  9. Jarosław Odpowiedz

    Niestety miał rację, i żadne kpiny, wrzaski czy tupania tego nie zmienią. Wystarczy popatrzeć i posłuchać kobiet, zwłaszcza tych „nowoczesnych i niezależnych”, żeby całkowicie się z nim zgodzić. Puste, bezmyślne, bezduszne, egoistyczne istoty nie potrafiące często zrozumieć najprostszych rzeczy. Na szczęście są też kobiety które ta choroba ominęła, szkoda tylko że jest ich tak mało.

    • Ana Odpowiedz

      Jarosław, aż tak cię wynik wyborów dotknął? :)
      Kobiety rozumieją twoje zaloty tylko po prostu im się nie podobasz :)

    • ivonn Odpowiedz

      Jaroslawie mezczyzni przez tysiace lat okazywali swoja bezdusznosc, brak empatii, a przede wszystkim agresje wobec kobiet. Dzis wystarczy spojrzec na spolecznosci patriarchalne jakimi sa m.in. muzulmanie, a w przeszlosci bywalo jeszcze gorzej.
      No coz rownouprawnienie kobiet, wiaze sie z utrata przywilejow przyslugujacych tylko i wylacznie z racji odpowiedniego zestawu chromosomow,plciowych i stad tyle krzyku ;)

    • ivonn Odpowiedz

      Owszem roznimy sie, ale to nie znaczy ze roznice dotyczace mezczyzn nalezy uznac za roznice in plus, a te dotyczace kobiet in minus. Dlaczego to inteligencja lingwistyczna ma byc wartosciowana nizej (deprecjonowana) niz inteligencja przestrzenna ? Ponadto warto wspomniec, iz w teorii umyslu kobiety osiagaja wyzsze wyniki ( wyzszy stopien intencjonalnosci ) od mezczyzn, a to bardzo trudna umiejetnosc, nasi najblizsi ewolucyjni kuzyni osiagaja tylko drugi stopien ;) Co jeszcze ciekawe Irving w 2012 wykazal ogromna roznice rzedu d>0,72 wspolczynnika processing speed mozgow kobiet.
      Ogolnie swiatly umysl bedzie probowal dociec czy owe roznice sa implikacja determinantow biologicznych, czy raczej srodowiskowych, a konkretnie spoleczno-kulturowych. Kobietom jak twierdzi dzis wielu naukowcow brakuje m.in.pewnosci siebie, a odebrano nam ja w systemach patriarchalnych gdzie przywilejami obdarzani byli silniejsi czyli mezczyzni. To oni tworzyli prawa, a wiec byly one tworzone z perspektywy meskiego punktu widzenia rzeczywistosci. Kobietom odmawiano czynnego udzialu w zyciu spolecznym ( sferze zewnetrznej) w tym dostepu do edukacji zwlaszcza wyzszej, zamykajac je w domach co bylo norma spoleczna, za przekroczenie ktorej byly surowo karane poczawszy od otracyzmu spolecznego a konczywszy na karach pozbawienia wolnosci i to bardziej surowych od mezczyzn, gdyz kobiete karano dodatkowo wlasnie za zlamanie obowiazujacych w danym okresie historii norm obyczajowych.
      Tak naprade rownych praw jeszcze nie osiagnelysmy, ale mimo tego przez okres mniej wiecej tylko stu lat ( jak to sie ma do patriarchatu trwajacego tysiace lat ?) osiagnelysmy i tak bardzo duzo, a mam nadzieje, ze osiagniemy jeszcze wiecej, czego wszystkim kobietom w tym moim corkom zycze ;)

    • Evii Odpowiedz

      Ciekawe, że nie pomyślał, że jego twierdzenie, że każda kobieta to półczłowiek półzwierze zakłada, że i potomstwo przez nią wydane wcale nie przewyższy jej intelektem czy zdolnościami, gdyż nie można przekazac nikomu więcej niż się posiada.
      Przy mężczyznach posługujących się takimi „tezami” raczej trzeba założyc,że z żadną kobietą nie mieli do czynienia, a już na pewno z żadną nie nawiązali relacji. Dlatego też i ich własne matki raczej albo były nieobecne w ich życiu, albo były traktowane jako wyjątek potwierdzający założoną przez nich regułę.

      • ivonn Odpowiedz

        Evil clou problemu w tym, ze przez wieki filozofowie uwazali, iz kobieta jest tylko rola / inkubatorem, a zycie daje wylacznie mezczyzna, to przelozylo sie na ukucie filozoficznej idei „homunkulusa”
        Dzis w miare wyksztalcony czlowiek orientuje sie, ze kobieta to nie tylko inkubator jak sie naszym starozytnym przodkom wydawalo, ale rowniez DAWCA ZYCIA (komorka jajowa).
        Co wiecej oprocz DNA genomowego przekazuje mitochondrialne (mtDNa), ktore pochodzi tylko i wylacznie od matki ( mitochondria ojca sa w uproszczeniu niszczone przez specjalne organelle o nazwie lizosomy). Ponadto to „zapasy” zgromadzone w komorce jajowej daja energie zarodkowi zanim zacznie zagniezdzac sie w macicy. To organizm matki odpowiada za utrzymanie zarodka i plodu przy zyciu. Co jeszcze w tym wzgledzie istotne – wspolczesni Zydzi bardzo madrze wywodza swoje pochodzenie z linii matriarchalnej (mtDNA). Ta jest zawsze pewna ;)

  10. Kinga Odpowiedz

    niestety niektore obserwacje doktaora sa prawdziwe, jak gadulstwo, nasladownictwo, brak kreatwywnosci, brak pedu, jak mmniejszy rozmiar mozgu ale wnoiski jakie wyciagnal swiadcza o jego uposledzeniu, kobiety zecydowanie sa inne od mezczyzn, bo posiadaja takie cachy jakich brak jest zupelnie mezczyznom, pamiec do szczegolow, zdolnosci do prowadzenia domu, wychowania dzieci itd mezczyzna i kobieta maja sie uzupelniac dlaytego Bog obdarzyl ich roznymi talenatami i nie ma tutaj plci lepszej i gorszej, jest jednak jedna rzecz ktorej mezczyzna nigdy nie zrobi tj urodzenie dziecka

      • ivonn Odpowiedz

        Anonim, niemiecki antropolog Rainer Knussmann ogłosił cykl głośnych artykułów, w których dowodził, powołując się na liczne badania naukowe z różnych dziedzin, iż „mężczyzna jest błędem natury”. Swój tekst (opublikowany w tygodniku Stern w 1982 roku) zakończył tak: „Mężczyzna nigdy nie wyszedł poza zwierzęce stadium rozwoju, pozostanie zawsze małpim paszą. Kobieta natomiast jest prawdziwym człowiekiem i w niej to widzimy człowieka przyszłości”
        Ponadto polecam kapitalna pozycje prof. M.Konnera: „Women After All: Sex, Evolution, and the End of Male Supremacy”
        Z zasobow sieci tekst dr. Szymborskiego „Mezczyzna niepotrzebny”.

        Ps: mizoginizm jest choroba ktora mozna wyleczyc.

        http://www.medonet.pl/zdrowie,mizoginizm—przyczyny–objawy–leczenie,artykul,1728822.html

      • ivonn Odpowiedz

        Anonim, niemiecki antropolog Rainer Knussmann ogłosił cykl głośnych artykułów, w których dowodził, powołując się na liczne badania naukowe z różnych dziedzin, iż „mężczyzna jest błędem natury”. Swój tekst (opublikowany w tygodniku Stern w 1982 roku) zakończył tak: „Mężczyzna nigdy nie wyszedł poza zwierzęce stadium rozwoju, pozostanie zawsze małpim paszą. Kobieta natomiast jest prawdziwym człowiekiem i w niej to widzimy człowieka przyszłości”
        Ponadto polecam kapitalna pozycje prof. M.Konnera: „Women After All: Sex, Evolution, and the End of Male Supremacy”
        Z zasobow sieci tekst dr. Szymborskiego „Mezczyzna niepotrzebny”.

        Ps: mizoginizm jest choroba ktora mozna wyleczyc.

        Wbij sobie prosze: mizoginizm przyczyny objawy leczenie

  11. Selene Odpowiedz

    Jezeli kobiety sa slabsza plcia to mezczyzni powinni sie nimi opiekowac i je ochraniac a tak sie nie dzieje niestety.Wspolczesni mezczyzni sami wymagaja opieki jak uposledzone dziec i albo udaja niedorozwinietych zeby przerzucic swoje obowiazki na kobiety ktore swiadomie lub nie zgadzaja sie na to.Winne sa feministki ktore zrobily z kobiet babo chlopy a z mezczyzn nieudoloty.

  12. KI Odpowiedz

    Dobrze ze mnie to omineło te feministki babo chłopy „nieudoloty”(choć dokonca chyba nie rozumiem tego terminu) wracam po pracy całuje Żone i Dzieci i słysze co tam zmajstrowala w ogrrutku i przy domie jak tam zwierzaki. Ja pracuje na budowie moja zona ma naprawde wiele spraw do ogarniecia jak to na wiosce ale zawsze czeka na mnie gorący obiad i szczery całus Ja zawsze znajdę coś słodkiego by okazać wdzięczność bo moja Myszka lubi łakocie:P.
    yin i yang

Dodaj komentarz

Jeśli nie chcesz, nie musisz podawać swojego adresu email, nazwy ani adresu strony www. Możesz komentować całkowicie anonimowo.

Jeśli chcesz zgłosić literówkę lub błąd ortograficzny kliknij TUTAJ.