Ciekawostki Historyczne

Stanowisko Tingambato, położone w centralnej części meksykańskiego stanu Michoacán, było badane od przełomu lat siedemdziesiątych i osiemdziesiątych XX wieku. Pełniło ono funkcję ważnego ośrodka, na co wskazuje zdumiewająca i zaplanowana architektura monumentalna.

Najnowsze badania oraz datowanie radiowęglowe potwierdzają jego funkcjonowanie od około 1 do 900 roku n.e. Ponadto w 2011 roku odkryto monumentalny grobowiec, w którym pochowano tylko jedną osobę: młodą kobietę, złożoną tam z licznymi cennymi darami grobowymi. Na tej podstawie badacze z INAH Michoacán nazwali ten elitarny pochówek księżniczką z Tingambato. Odkrycie to podkreśla znaczenie stanowiska w okresie klasycznym.

Tingambato i okres klasyczny w zachodnim Meksyku

Tingambato położone jest na granicy pomiędzy górskim obszarem Michoacán a tak zw.any Tierra Calienteczyli wyżynami o niekorzystnym klimacie, charakteryzującym się niskimi opadami i wysokimi temperaturami. Nazwa tego miasta w języku purepecha brzmi Tinganio i oznacza „miejsce, w którym kończy się ogień”. Tingambato jest jednym z najważniejszych stanowisk datowanych na okres klasyczny na obszarze dzisiejszego stanu Michoacán, a także w całym zachodnim Meksyku.

Rekonstrukcja biżuterii zdobiącej ciało księżniczki w grobowcu nr 2 w Tingambato
© Alejandro Valdes Herrera, José Luiz Punzo Díaz

Wykopaliska odsłoniły część stanowiska o funkcji publicznej, na której terenie wzniesiono wschodnią Piramidę Księżyca, boisko do prekolumbijskiej gry w piłkę, a także prawdopodobnie pozostałości pałacu i dwa zagłębione place z ołtarzami. Zachodnia piramida obecnie znajduje się na terenie plantacji awokado i zlokalizowana jest poza granicami parku archeologicznego Tingambato. Całość stanowiska wzniesiono na sztucznie wyrównanym tarasie. Dodatkowo na terenie przestrzeni publicznej odnaleziono dwa grobowce. W pierwszym, umiejscowionym w pobliżu piramidy, złożono co najmniej 36 osób. Natomiast w drugim znajdował się elitarny pochówek tylko jednej osoby – księżniczki.

Grobowiec i księżniczka

Oba grobowce różnią się nie tylko liczbą pochowanych osób. Pierwszy z nich miał niskie horyzontalne wejście i schody prowadzące do komory grobowej. Dzięki temu możliwe było wieloetapowe składanie kolejnych pochówków. Żadne ciało nie było ułożone w tak zwanym. układzie anatomicznym, który wskazywałby na pochówek pierwotny.

Stanowisko Tingambato. Zagłębiony plac z dwoma ołtarzami. W tle widoczna Piramida Księżyca. © A. Budziszewski, na licencji CC BY-SA 4.0

Drugi natomiast miał formę grobowca szybowego, a szczątki księżniczki ułożone były z zachowaniem układu anatomicznego. Wskazuje to na zupełnie inną formę pochówku i odrębne znaczenie obu grobów z Tingambato. Szyb prowadzący do drugiego grobowca został dodatkowo zapieczętowany ułożonymi dachówkowato płytami kamiennymi lajas. Szczątki zmarłej, a zwłaszcza miednica – szczególnie ważna przy określeniu płci w analizie antropologicznej – były silnie zniszczone. Pomimo tego na podstawie stopnia przyrośnięcia nasad kości długich możliwe było określenie wieku w chwili śmierci (między 16 a 19 rokiem życia). Szczątki zmarłej poddano także dwóm badaniom specjalistycznym. Przy zastosowaniu metody datowania radiowęglowego stwierdzono, że do pochówku doszło między 597 a 670 rokiem n.e. Analiza DNA pozwoliła natomiast na określenie płci genetycznej zmarłej z precyzją rzędu 99%.

Czaszka i zęby księżniczki poddane celowej deformacji
© Alfonso Gastelum-Strozzi, Carlos Karam, José Luiz Punzo-Díaz, Alejanro Valdez Herrera

Czaszka zmarłej w okresie dzieciństwa poddana była celowej deformacji, określanej terminem tabular erecto. Siekacze i kły zmarłej także poddano modyfikacji. Była to praktyka szeroko rozpowszechniona wśród społeczności mezoamerykańskich.

Dary grobowe i znaczenie odkrycia

Wraz ze szczątkami zmarłej do grobowca złożono ponad 18 000 muszli, pochodzących zarówno z Zatoki Meksykańskiej, jak i wód Oceanu Spokojnego. Z części muszli wykonano piękną biżuterię, którą udekorowano ciało zmarłej (pierścienie, naszyjniki, zausznice i diadem). Dodatkowo dwie kolie z muszli księżniczka miała umieszczone na nogach. Co więcej, w grobowcu złożono ponad 800 paciorków, tworzących naszyjniki, wykonanych z drogocennych kamieni, takich jak amazonit, turkus, nakryt, malachit, chryzokola, kwarc oraz kaolinit. Przy boku zmarłej umieszczono także atlatl, czyli prekolumbijską broń: miotacz oszczepów.

Rekonstrukcja pochówku księżniczki z Tingambato wraz z darami grobowymi © Santiago Ferreira ADV Arquitectura, José Luiz Punzo Díaz

Tak bogaty grobowiec w centrum miasta Tingambato wskazuje na szczególną pozycję młodej kobiety. Należała ona najprawdopodobniej do lokalnej arystokracji, a do chwili obecnej nie znaleziono na tym stanowisku równie spektakularnego pochówku, pomimo funkcjonowania miasta przez około 900 lat. Księżniczka z Tingambato jest najzamożniejszym znanym pochówkiem datowanym na okres klasyczny nie tylko na terenie stanu Michoacán, ale też jednym z najzasobniejszych w zachodnim Meksyku.

Źródło: Archeowieści 

  1. Autor: Adam Budziszewsk
  2. Redakcja: J.M.C.
  3. Korekta językowa: A. J.

Na podstawie:

Punzo Díaz, José Luis, Valdes Herrera, Alejandro, La Tumba II de Tingambato: una morada para una joven mujer de élite en el Epiclásico mesoamericano, „Americae” 5 (2020).

Literatura uzupełniająca:

Valdes Herrera, Alejandro, Elementos marinos y piedras verde-azules como ajuar funerario en la Tumba II de Tingambato, Michoacán, Ciudad de México, ENAH, 2018.

Chan, Román Piña, i Kuniakí Oi, Exploraciones arqueológicas en Tingambato, Michoacán, México, D.F., Instituto Nacional de Antropología e Historia, 1982.

KOMENTARZE

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Wymagane pola są oznaczone *

W tym momencie nie ma komentrzy.

Zobacz również

Starożytność

Muszelki, kakao i kawałki drewna –...

Sprawny przepływ towarów pozwolił na rozwój cywilizacji. Dziś jest dla nas oczywiste, że za kupowane dobra płacimy pieniędzmi, ale dawniej handlarze musieli sięgać po bardziej...

5 października 2021 | Autorzy: Michał Procner

Średniowiecze

Aztekowie nie tylko składali ofiary z...

Niewiele dziś wiadomo na temat cywilizacji starożytnych Azteków. Nieliczne znaleziska archeologiczne pozwalają jednak sądzić, że była równie krwawa, co... zaawansowana medycznie!

29 sierpnia 2021 | Autorzy: Michał Procner

Nowożytność

Tenochtitlán – piękna i… śmierdząca trupią...

Gdy Hernan Cortes wraz ze swymi ludźmi dotarł do stolicy państwa Azteków na spotkanie z Montezumą, jego oczom ukazało się potężne, błyszczące miasto, rozciągające się...

24 sierpnia 2021 | Autorzy: Marcin Moneta

Nowożytność

Zamordowała swojego brata. Była zakonnicą, lesbijką...

Zakonnica, konkwistadorka, zabójczyni własnego brata, bohaterka walk z Indianami, wyjęta spod prawa rozbójniczka, hazardzistka, lesbijka – te wszystkie określenia dotyczą tylko jednej osoby – Cataliny...

25 lipca 2021 | Autorzy: Paweł Filipiak

Jeśli chcesz zgłosić literówkę lub błąd ortograficzny kliknij TUTAJ.



Najciekawsze historie wprost na Twoim mailu!

Zapisując się na newsletter zgadzasz się na otrzymywanie informacji z serwisu Lubimyczytac.pl w tym informacji handlowych, oraz informacji dopasowanych do twoich zainteresowań i preferencji. Twój adres email będziemy przetwarzać w celu kierowania do Ciebie treści marketingowych w formie newslettera. Więcej informacji w Polityce Prywatności.