Kontrowersje, odkrycia, bohaterowie i łajdacy. Fascynujące opowieści na każdy dzień od najpopularniejszego magazynu o historii w Polsce

Generic selectors
Tylko dokładne dopasowania
Szukaj w tytułach
Szukaj w treściach
Szukaj w postach
Search in pages

Agnodike podnosiła spódnicę, by zdobyć pracę. Co jeszcze musiały znosić pierwsze ginekolożki?

Średniowieczny poród (źródło: domena publiczna).Żyły w świecie zdominowanym przez mężczyzn. Panowie nie pozwalali im spełniać się zawodowo i to nawet gdy chodziło o ratowanie życia innych kobiet. Dzięki determinacji i pomysłowości przełamały bariery. Ale początki wcale nie były łatwe…

W starożytnej Grecji kobiety nie tylko były pozbawione praw obywatelskich i wyborczych. Nie mogły też zajmować się ciężarnymi. Mężczyźni wszystko wiedzieli lepiej – nawet jak rodzić dzieci.

Już pionier medycyny Hipokrates, żyjący w V wieku p.n.e., zakazał kobietom wstępu do swojej szkoły na wyspie Kos. Pozwalał im jednak na naukę położnictwa w Azji Mniejszej. Po jego śmierci Grecy całkowicie zabronili paniom praktyk medycznych pod groźbą kary pozbawienia życia.

Uważali bowiem, że kobiety-położne specjalizują się w aborcjach. Uznali za swój obowiązek odbieranie porodów. A ponieważ ciężarne bały się oddawać swe zdrowie w męskie ręce, śmiertelność okołoporodowa rosła.

Buntowniczka z misją

Przeciwko takiemu traktowaniu zbuntowała się w na przełomie IV i III wieku p.n.e. Agnodike, piękna, dobrze urodzona i półmityczna Atenka. Dziewczyna ścięła swe długie włosy i odziana w luźną tunikę zaczęła udawać młodego adepta medycyny. Uczyła się u wybitnego znawcy anatomii, wykładającego w Aleksandrii Herofilosa z Chalcedonu. Nie wzbudziła niczyich podejrzeń i prędko zdobyła wykształcenie.

Herofilos nawet się nie zorientował, że zdolny student to tak naprawdę... studentka. Relief z Wydziału Medycznego Uniwersytetu w Saragossie przedstawiający Herofilosa (fot. Ecelan, lic. CC BY-SA 3.0 es).

Herofilos nawet się nie zorientował, że zdolny student to tak naprawdę… studentka. Relief z Wydziału Medycznego Uniwersytetu w Saragossie przedstawiający Herofilosa (fot. Ecelan, lic. CC BY-SA 3.0 es).

Gdy jednak przyszło do rozpoczęcia praktyki, Atenki nie chciały korzystać z pomocy młodego medyka. Wolały rodzić same, niż zdać się na chłopca bez doświadczenia. Agnodike znalazła i na to sposób. Gdy sceptyczne panie próbowały ją zbyć, rozchylała tunikę, ujawniając przed nimi swą tożsamość.

Wieści szybko się rozniosły wśród kobiet. Wkrótce Agnodike miała pełne ręce roboty. A medycy nie potrafili zrozumieć, jakim cudem żółtodziób zyskał tyle pacjentek. Zaczęli oskarżać młodego i gładkolicego „kolegę” o rozpustę, a nawet gwałty. Skoro kobiety wolały jego usługi – rozumowali – widocznie czerpały z nich pozamedyczne korzyści. Oskarżona o deprawację Agnodike stanęła przed Areopagiem. Za całą linię obrony posłużyło jej zrzucenie ubrania.

Zmieszani członkowie trybunału nie wiedzieli, co robić z dziewczyną. Myśleli o karze śmierci albo wygnaniu. Nie wzięli jednak pod uwagę siły kobiecej determinacji. Pacjentki Agnodike gromadnie zaprotestowały, krzycząc:

Nie jesteście troskliwymi mężami, lecz wrogami! Oto bowiem znalazła sposób, by nas ratować, a wy ją potępiacie!

Czy wiesz, że ...

...18 lipca nikomu z obywateli starożytnego Rzymu nie wolno było nikomu z obywateli zawierać małżeństw ani składać ofiar? Wszystko przez Brennusa, wodza celtyckiego plemienia Senonów, który tego dnia w 387 roku przed naszą erą rozbił wojska rzymskie pod Alią. 

...jeden ze starożytnych cesarzy rzymskich, Heliogabal, uprawiał z kochankami analingus? Był to dość specyficzny rodzaj analnych pieszczot polegający na stymulacji obszaru odbytu ustami. Tym samym gorszył on nie tylko dwór, ale wszystkich poddanych.

Komentarze (10)

  1. Anonim Odpowiedz

    Witam, chciałabym się zapytać, jak dokładnie wyglądała w tym wypadku rola kobiet w Sparcie, ponieważ artykuł opiera się głównie na polis ateńskim, jednak początek artykułu mówi ogólnie o całej starożytnej Grecji. Czy także w Sparcie kobieta nie mogła być lekarzem? Wiadomo, że mimo iż nie kobiety nie miały tam praw obywatelskich, ich rola dla samego polis była bardzo duża. Czy może coś zmieniło się po wprowadzeniu przez Likurga zwyczaju zabierania lekarzy na wojnę?

  2. Tomek Odpowiedz

    Jeżeli już cokolwiek zamieszczacie, to może to sprawdzicie? Obraz Jean-Léon Gérôme to „Fryne przed Areopagiem”. Nie ma nic wspólnego z tym artykułem.

    • Nasz publicysta | Autor publikacji |Agnieszka Wolnicka Odpowiedz

      Panie Tomku, rozumiem, że chciałby Pan widzieć ilustracje dokładnie pokazujące to, co jest w tekście, ale nie wszystkie postacie i wydarzenia doczekały się obrazów. W tej sytuacji posłużyliśmy się dziełem, na którym Areopag sądzi inną nagą kobietę – czyli sytuacja jest bardzo podobna wizualnie do tej przedstawionej w artykule. Żeby nie było wątpliwości, podpis pod obrazem będzie poprawiony.

  3. Paloma Odpowiedz

    Wpomniana w bibliografii książka p. Ducret naprawdę jest warta uwagi, znajdziecie tam więcej takich ciekawostek o kobietach i o postrzeganiu ich seksualności.

    • EK47 Odpowiedz

      Ginekolożka, kartografka, dyrektorka, pilotka – musisz się dostosować, że społeczeństwo się zmienia. To ty masz ganiać za społeczeństwem, a nie ono cofać za tobą.

        • -m

          @Klamot: reguły są takie, że my decydujemy, a ty dostajesz furii, i dobrze. Wiemy, kto niewart rozmowy. Do furii się przyzwyczaisz, do poprawnych form feminatywnych również. Formy żeńskiej nie ma tylko rzeczownik: głupiec.

        • Pigwa

          Języki nowożytne to nie martwa łacina ,ewoluują w miarę zmieniającego się świata. Dlatego na środek komunikacji mówimy teraz samochód a nie automobil (jak przed ponad 100 laty) Chodzisz do kina czy do kinematografu? Mówisz kobieta czy niewiasta lub bialogłowa? Położna czy akuszerka? Proszę pana czy acan? Język jest właśnie jak pogoda, niektóre słowa znikną, inne zapiszą się na stałe. I Twoje oburzenie (z resztą na wyrost) tego nie zmieni .

    • Ditto88 Odpowiedz

      Człowieku zastanów się nad sobą, artykuł mówi w sumie o dyskryminacji kobiet a Ty dalej nie rozumiesz, że w braku żeńskich końcówek tez tkwi owa dyskryminacja?

Dodaj komentarz

Jeśli nie chcesz, nie musisz podawać swojego adresu email, nazwy ani adresu strony www. Możesz komentować całkowicie anonimowo.

Jeśli chcesz zgłosić literówkę lub błąd ortograficzny kliknij TUTAJ.