Kontrowersje, odkrycia, bohaterowie i łajdacy. Fascynujące opowieści na każdy dzień od najpopularniejszego magazynu o historii w Polsce

Elżbieta Zawacka (1909-2009)

Elżbieta Zawacka w 2006 roku została mianowana generałem.

fot.Kancelaria Prezydenta RP/GFDL 1.2 Elżbieta Zawacka w 2006 roku została mianowana generałem.

Elżbieta Zawacka „Zo”, „Zelma”, „Sulica” (1909-2009) – jedyna kobieta wśród cichociemnych, żołnierka Komendy Głównej AK, powstanka warszawska. Urodziła się 19 marca 1909 roku w Toruniu. Ukończyła tam szkołę podstawową i gimnazjum. Studiowała matematykę na Uniwersytecie Adama Mickiewicza w Poznaniu. Przed wojną pracowała jako nauczycielka. Od 1930 angażowała się w działalność Przysposobienia Wojskowego Kobiet. Została komendantką organizacji w regionie śląskim.

Uczestniczyła w kampanii wrześniowej, służąc w Kobiecym Batalionie Pomocniczej Służby Kobiet. Od października współorganizowała Służbę Zwycięstwu Polski na Śląsku. Od końca 1940 roku działała w Warszawie – została kurierką V Oddziału Komendy Głównej ZWZ/AK. Przewoziła meldunki i raporty na Zachód, organizowała też szlaki kurierskie. Do 1944 roku ponad 100 razy przekroczyła granicę Rzeszy. W lutym 1943 roku wyruszyła do Londynu. Jej podróż przebiegała przez terytoria Rzeszy, Francji, Andory, Hiszpanii i Gibraltar. W sztabie Naczelnego Wodza zdała relację z sytuacji w kraju, poświęcając najwięcej uwagi kwestiom dotyczącym kobiet-żołnierzy. Wróciła w nocy z 9 na 10 września 1943 roku, zrzucona ze spadochronem w okolicy Grodziska Mazowieckiego. W 1944 roku walczyła w powstaniu warszawskim jako działaczka Wojskowej Służby Kobiet. Jeszcze do 1946 roku działała w konspiracji.

W Polsce Ludowej przez niemal 4 lata, od września 1951 do lutego 1955 roku, przebywała w więzieniu. Po wojnie wróciła do pracy nauczycielskiej. W 1965 roku uzyskała doktorat, a w 1973 roku habilitowała się. Pracowała na Uniwersytecie Gdańskim i na Uniwersytecie Mikołaja Kopernika. Specjalizowała się w andragogice (nauczaniu dorosłych). W 1996 roku została profesorką nauk humanistycznych. Działała też na rzecz upamiętnienia walk AK – współzakładała Światowy Związek Żołnierzy Armii Krajowej i zainicjowała powstanie Fundacji „Archiwum Pomorskie AK” w Toruniu. W 2006 roku otrzymała stopień generalski. Zmarła 10 stycznia 2009 roku w Toruniu.

Dowiedz się więcej o „Zo”:

Królowa Jadwiga zdecydowanie była "babą z jajami". Zresztą silnych kobiet w historii Polski bynajmniej nie brakowało!

ranking | 13.01.2019 | Autor:

Największe twardzielki w dziejach Polski. 10 kobiet, które pokazały facetom, że mają…

Kobiety to słaba płeć? Zapomnij! W naszej historii nie brakuje pań, których niesamowita siła i męstwo zawstydziłyby niejednego faceta. Te Polki, gdy przychodziło co do czego, zakasywały rękawy i na przekór całemu (zdominowanemu przez mężczyzn) światu pokazywały, kto…

Część tablicy Most Generał Elżbiety Zawackiej znajdującej się na moście w Toruniu (fot. domena publiczna).

artykuł | 05.08.2018 | Autor:

Elżbieta Zawacka. Dlaczego jedyna kobieta wśród cichociemnych… nie znała języka polskiego?

Elżbieta Zawacka, ps. „Zo”, „Zoya” była jedyną kobietą-cichociemną, czyli żołnierką zrzuconą przez Polskie Siły Zbrojne na terenie okupowanego kraju. Ta doskonała wywiadowczyni brawurowo unikała aresztowania i odważnie wypełniała konspiracyjne zadania. Jej życiorys zawiera jednak co najmniej zaskakujące wątki…

historia obrazkowa | 27.07.2017 | Autor:

Najładniejsze dziewczyny z Armii Krajowej

Skakały ze spadochronami, przenosiły środki wybuchowe w torebkach, ukrywały uciekinierów z gett, opatrywały rannych… Żadnej z nich nie można odmówić bohaterstwa. A bardzo wielu: nie można też odmówić prawdziwie ujmującej urody!

artykuł | 14.07.2017 | Autor:

5 najodważniejszych kobiet okupowanej Polski

Uciekały z rozpędzonego pociągu, strzelały w powstaniu, produkowały materiały wybuchowe, ukrywały Żydów. Dla najodważniejszych kobiet okupowanej Polski nie było zadań nie do wykonania. Mimo młodego wieku miały nerwy ze stali. Poznaj pięć największych bohaterek.

 

Informujemy, że nasza strona może dostosowywać treści reklamowe do Twoich zainteresowań i preferencji. Aby to robić, potrzebujemy Twojej zgody na przechowywanie plików cookies oraz podobnych technologii w Twoim urządzeniu końcowym oraz na przetwarzanie danych w celach personalizacji treści marketingowych.

Klikając przycisk "Przejdź do serwisu" lub zamykając to okno za pomocą przycisku "x" wyrażasz zgodę na przetwarzanie, w tym poprzez profilowanie przez Społeczny Instytut Wydawniczy ZNAK Sp. z o.o. oraz naszych zaufanych partnerów, Twoich danych osobowych zapisanych w plikach cookies i innych podobnych technologiach stosowanych w serwisie przez Społeczny Instytut Wydawniczy ZNAK i zaufanych partnerów w celu marketingowym, obejmującym w szczególności wyświetlanie spersonalizowanych reklam w tym serwisie oraz w Internecie.

Pamiętaj, możesz w każdej chwili nie wyrazić zgody lub cofnąć zgodę na przetwarzanie Twoich danych osobowych. Szczegóły dotyczące wycofania i niewyrażenia zgody znajdziesz w ustawieniach.

Informujemy także, że poprzez korzystanie z serwisu bez zmiany ustawień prywatności w Twojej przeglądarce wyrażasz zgodę na przechowywanie w Twoim urządzeniu końcowym plików cookies i innych podobnych technologii służących do dopasowywania treści marketingowych i reklam.

Więcej informacji na temat zasad przetwarzania danych osobowych, w tym o Twoich uprawnieniach, znajdziesz w naszej Polityce Prywatności.