Kontrowersje, odkrycia, bohaterowie i łajdacy. Fascynujące opowieści na każdy dzień od najpopularniejszego magazynu o historii w Polsce

Generic selectors
Tylko dokładne dopasowania
Szukaj w tytułach
Szukaj w treściach
Szukaj w postach
Search in pages

Śmiertelny marsz na wschód. Niemiecka zbrodnia w Palmnicken

Trasa większośći "mareszy śmierci" prowadziła na zachód, ale w przypadku blisko siedmiu tysięcy więźniów jednej ze wschodniopruskich filii KL Stutthof wiodła w przeciwnym kierunku. Na ilustracji rysunek jednego z więźniów KL Stutthof M. Kuzniecowa.Ostatnie miesiące wojny dla więźniów niemieckich obozów koncentracyjnych nierozerwalnie łączyły się z „marszami śmierci”. Trasa większości z nich prowadziła ze wschodu w głąb Rzeszy. Zdarzyło się jednak, że kierunek był odwrotny. Siedem tysięcy więźniów jednej ze wschodniopruskich filii KL Stutthof wysłano na wschód. Czekał ich najgorszy możliwy los.

Tragedia miała swój początek w dniach 20-21 stycznia 1945 r. W oczekiwaniu na natarcie Armii Czerwonej władze obozu – wypełniając rozkazy Himmlera – zdecydowały o ewakuacji placówki. Trasa była jednak wyjątkowa, ponieważ wiodła na wschód. Dlaczego wybrano ten – zdawać by się mogło – bezsensowny kierunek? Prawdopodobnie więźniów zamierzano przenieść do niewielkiego obozu pod Königsbergiem (obecnie Kaliningrad), a stamtąd drogą morską przetransportować na zachód.

Marsz śmierci czas zacząć

Większość z siedmiu tysięcy więźniów pochodziła z krajów bałtyckich oraz Polski. Do ich pilnowania w trakcie przymusowej ewakuacji wyznaczono ponad dwudziestu uzbrojonych po zęby esesmanów oraz około 150 członków Organizacji Todta (wśród nich byli Ukraińcy, Łotysze, Litwini, Estończycy, Belgowie oraz Francuzi).

Gmach komendantury obozu w Stutthofie. To właśnie kilka tysięcy więźniów jednej z jego wschodniopruskich filii padło ofiarą zbrodni w Palmnicken.

Gmach komendantury obozu w Stutthofie. To właśnie kilka tysięcy więźniów jednej z jego wschodniopruskich filii padło ofiarą zbrodni w Palmnicken.

Już w trakcie prowadzonej w nieludzkich warunkach wędrówki do stolicy Prus Wschodnich strażnicy zamordowali kilkuset spośród swych „podopiecznych”. W samym mieście rozstrzelali kolejnych, ale do prawdziwej orgii mordu przystąpili po wyruszeniu do nadbałtyckiej osady Palmnicken (obecnie Jantarnyj).

Podczas pięćdziesięciokilometrowego „marszu śmierci” więźniowie brnęli przez wysokie zaspy, przy siarczystym mrozie. Ci, którzy nie potrafili dotrzymać kroku głównej kolumnie byli bezlitośnie zabijani. Jak pisze Ian Kershaw, autor książki „Führer. Walka do ostatniej kropli krwi”:

Strażnicy zamordowali ponad dwa tysiące spośród nich […], porzucając ciała ofiar na poboczach. Mniej więcej dwieście-trzysta zwłok pozostało na ostatnim, dwukilometrowym odcinku tej drogi, kiedy około trzech tysięcy więźniów dotarło ostatkiem sił do Palmnicken w nocy z 26 na 27 stycznia.

Co zrobić z więźniami? Wymordować!

Na miejscu okazało się, że nie ma żadnych szans na przetransportowanie na zachód tych więźniów, którym udało się przeżyć. Pojawił się niebagatelny problem: co zrobić z tysiącami naocznych świadków Holokaustu? Przecież Reichsführer-SS jasno powiedział, że więźniowie nie mogą dostać się żywi w ręce Sowietów.

Czy wiesz, że ...

...niechlubną praktyką niemieckich okrętów podwodnych podczas II wojny światowej było ostrzeliwanie z dział i broni maszynowej ewakuujących się ze storpedowanych statków rozbitków? Ofiarą takiego postępowania była załoga brytyjskiego transportowca „Severn Leigh”. Z 43 członków załogi ocalało jedynie 10.

...Stalin lubił naśmiewać się z przesadnych ambicji swojej wierchuszki? Na liście kandydatów do odznaczenia napisał: „Gówniarze dostają order Lenina!”

...w pierwszych miesiącach II wojny światowej Departament Stanu USA wyłożył łącznie 80 milionów dolarów na pomoc dla Polski? Inicjatorem powstania tzw. Commission for Polish Relief był były prezydent Stanów Zjednoczonych, Herbert Hoover. Pieniądze posłużyły na zakup żywności, lekarstw i ubrań dla dotkniętych okupacyjną biedą Polaków. 

...brytyjski wywiad – po tym, jak pojmał Rudolfa Hessa, który przybył na Wyspy z "misją pokojową" – zarekwirował współpracownikowi Hitlera jego wełniane kalesony? Agenci przypuszczali, że wysoko postawiony nazista ma na sobie coś luksusowego lub kompromitującego. Byli w błędzie.

Komentarze (19)

  1. Beata Odpowiedz

    Ogrom popełnionych zbrodni przeraża. Przeraża również to, że tak szybko się o nich zapomina. Coraz mniej świadków, a co raz więcej ignorantów historii tamtych lat.

  2. Marek Kachel Odpowiedz

    Prawda jest okrutna!!.Bohaterowie,obroncy ojczyzny ktorym udalo sie przezyc, byli przesladowani i mordowani przez polskiego oprawce z SB.Dzisiaj w 2014tym roku 25 lat po obaleniu komunizmu w Polsce byli oprawcy nigdy nie odpowiedzieli za swoje zbrodnie i sa pod ochrona rzadu polskiego

    • Polka Odpowiedz

      „Dzisiaj w 2014tym roku 25 lat po obaleniu komunizmu w Polsce byli oprawcy nigdy nie odpowiedzieli za swoje zbrodnie i sa pod ochrona rzadu polskiego”

      Pod ochroną rządu? Toż to kosmiczny bełkot!!! Wstydziłbyś się :P ale skoro to napisałeś, to wstyd jest ci obcy…

      • van Odpowiedz

        Amerykańscy żołnierze we Władywostoku podczas alianckiej interwencji w Rosji, 1 sierpnia 1918 r.Niezdecydowana interwencja w Rosji była zwiastunem wszystkich błędów popełnionych pół wieku później w Wietnamie, lecz Ameryka wolała puścić arktyczne fiasko w niepamięć.W czasie zwycięskiego marszu od plaż Normandii aż po Łabę żołnierze Stanów Zjednoczonych dopuścili się całej masy zbrodni. Na większość z nich przymykano oko, a niektóre odbywały się za przyzwoleniem dowódców. Nigdy nie zostały rozliczone.Naśladowcy Hitlera? Amerykanie traktowali więźniów obozów koncentracyjnych jak bydło.Jak podkreśla w swojej książce „Sąsiedzi naziści. Jak Ameryka stała się bezpiecznym schronieniem dla ludzi Hitlera” Eric Lichtblau, alianci zupełnie nie mieli pomysłu, co zrobić z dotychczasowymi więźniami. W efekcie:

        Tysiące osób nadal tkwiących w obozach umierały z powodu chorób i niedożywienia jeszcze długo po klęsce Niemiec. Pozostawały uwięzione za ogrodzeniem wybudowanych przez Hitlera obozów w Dachau, w Bergen-Belsen i w dziesiątkach podobnych miejsc, przekształconych w obozy dla dipisów. Ocalałych otaczał smród śmierci i nędzy…Chociaż trudno nam sobie to dzisiaj wyobrazić stłoczeni, niedożywieni więźniowie, którzy przeżyli wojnę, wciąż musieli nosić obozowe pasiaki. Jakby tego jeszcze było mało w niektórych obozach ofiary brunatnego reżimu przebywały w tych samych barakach co schwytani hitlerowcy! Zdarzały się wręcz wypadki, że tym ostatnim powierzano zadanie: pilnowania umieszczonych w alianckich obozach Żydów, przez co panowali nad nimi nawet po własnej klęsce.

  3. Eli Odpowiedz

    Szacunek dla autora..za uswiadamianie i pamiec wszystkim tym ,ktorym nie pozwolono zyc..!
    Polecam tez,malo znana historie Zamku Smierci Hartheim w Austrii i jego Ofiarom..
    ok.2000 tys. Polakow,zagazowanych i zmielonych w pyl..Oni czekaja na odnalezienie
    do dzis..!

  4. Czytacz Odpowiedz

    Ważny i potrzebny artykuł. Zapomina się o zbrodniach świadkowie wymierają, część osób chce wymazać te fakty z pamięci zbiorowej. Dziękuję Panie Rafale za ten tekst.

  5. Kampi Odpowiedz

    a teraz niemieccy rewizjoniści sycą się obrazem bohaterskich niemców z Nazi Matki , nazi ojcowie i jak PiS walczy o dobre imię ofiar z ZDF, to komunistyczne lewicowe gadziny spod znaku GazWyb krzyczą, że to oni faszyści…

  6. Charlie Odpowiedz

    w sumie to człowiek nie zmienił się od czasu Holocaust. Ludobójstwo w ówczesnej Jugosławii w latach `90 ubiegłego wieku czy zbrodnie ISIS na terenie Syrii w XXI wieku, które dalej trwają. Niczego nie nauczył Holocaust a najgorsze, że nie zmienił niczego w ludziach na lepsze.

Dodaj komentarz

Jeśli nie chcesz, nie musisz podawać swojego adresu email, nazwy ani adresu strony www. Możesz komentować całkowicie anonimowo.

Jeśli chcesz zgłosić literówkę lub błąd ortograficzny kliknij TUTAJ.