Kontrowersje, odkrycia, bohaterowie i łajdacy. Fascynujące opowieści na każdy dzień od najpopularniejszego magazynu o historii w Polsce

Romuald Traugutt (1826-1864)

Traugutt był ostatnim dyktatorem powstania styczniowego.

fot.domena publiczna Traugutt był ostatnim dyktatorem powstania styczniowego.

Romuald Traugutt (1826-1864) – generał, ostatni dyktator powstania styczniowego. Urodził się 16 stycznia 1826 roku w Szostakowie koło Wysokiego Mazowieckiego. Po ukończeniu gimnazjum wybrał karierę wojskową. W 1845 roku wstąpił do wojska rosyjskiego, w którym służył do 1862 roku. W armii carskiej walczył podczas kampanii węgierskiej w 1849 roku; wziął też udział w wojnie krymskiej. Awansował do stopnia podpułkownika saperów. Z wojska odszedł na własną prośbę.

Początkowo był przeciwny wybuchowi powstania styczniowego. Bliżej mu było do stronnictwa białych, którzy głosili hasła pracy u podstaw i organizowania pokojowych patriotycznych manifestacji. Mimo to przystąpił do walki. W maju 1963 roku stanął na czele własnego oddziału. Mimo kilku zwycięstw, między innymi 17 maja 1863 roku pod Horkami, w lipcu jednostka się rozpadła. Traugutt udał się następnie do Warszawy. Awansowano go tam do stopnia generała i mianowano komisarzem pełnomocnym Rządu Narodowego na Galicję. W sierpniu wysłano go do Paryża, by ocenił szanse pozyskania dla Polaków francuskiej pomocy. Na miejscu przekonał się, że na wsparcie można liczyć najwcześniej wiosną 1864 roku.

Jesienią 1863 roku przez Kraków wrócił do Warszawy. 17 października na drodze zamachu stanu przejął władzę i stał się de facto dyktatorem. Starał się w miarę swoich możliwości usprawnić organizację i zaopatrzenie walczących oddziałów. Chciał zapobiec wygaśnięciu walk przed nadejściem spodziewanej pomocy z Francji. Próbował też pozyskać dla sprawy powstania chłopów, egzekwując realizację wydanego u progu powstania dekretu uwłaszczeniowego. Jednocześnie poszukiwał dalszej pomocy za granicą, między innymi we Włoszech, na Węgrzech i w Czechach. Liczył ponadto na wybuch powstania w Galicji, plany te zostały jednak udaremnione przez zdecydowane posunięcia władz austriackich, które wprowadziły tam w lutym 1864 roku stan oblężenia.

Wiosną 1864 roku carska policja wpadła na jego ślad. Został aresztowany w nocy z 10 na 11 kwietnia. Skazano go na śmierć i stracono 5 sierpnia 1864 roku na stokach Cytadeli warszawskiej wraz z innymi powstańcami.

Informujemy, że nasza strona może dostosowywać treści reklamowe do Twoich zainteresowań i preferencji. Aby to robić, potrzebujemy Twojej zgody na przechowywanie plików cookies oraz podobnych technologii w Twoim urządzeniu końcowym oraz na przetwarzanie danych w celach personalizacji treści marketingowych.

Klikając przycisk "Przejdź do serwisu" lub zamykając to okno za pomocą przycisku "x" wyrażasz zgodę na przetwarzanie, w tym poprzez profilowanie przez Społeczny Instytut Wydawniczy ZNAK Sp. z o.o. oraz naszych zaufanych partnerów, Twoich danych osobowych zapisanych w plikach cookies i innych podobnych technologiach stosowanych w serwisie przez Społeczny Instytut Wydawniczy ZNAK i zaufanych partnerów w celu marketingowym, obejmującym w szczególności wyświetlanie spersonalizowanych reklam w tym serwisie oraz w Internecie.

Pamiętaj, możesz w każdej chwili nie wyrazić zgody lub cofnąć zgodę na przetwarzanie Twoich danych osobowych. Szczegóły dotyczące wycofania i niewyrażenia zgody znajdziesz w ustawieniach.

Informujemy także, że poprzez korzystanie z serwisu bez zmiany ustawień prywatności w Twojej przeglądarce wyrażasz zgodę na przechowywanie w Twoim urządzeniu końcowym plików cookies i innych podobnych technologii służących do dopasowywania treści marketingowych i reklam.

Więcej informacji na temat zasad przetwarzania danych osobowych, w tym o Twoich uprawnieniach, znajdziesz w naszej Polityce Prywatności.