Kontrowersje, odkrycia, bohaterowie i łajdacy. Fascynujące opowieści na każdy dzień od najpopularniejszego magazynu o historii w Polsce

Michał Korybut Wiśniowiecki (1640-1673)

Michał Korybut Wiśniowiecki

fot.domena publiczna Michał Korybut Wiśniowiecki

Michał Korybut Wiśniowiecki (1640-1673) – elekcyjny król Polski w latach 1669-1673. Urodził się 31 lipca 1640 roku w Wiśniowcu na Wołyniu.  Był synem sławnego dowódcy wojskowego i wpływowego magnata, Jeremiego Wiśniowieckiego. Po śmierci ojca w 1651 roku trafił pod opiekę brata Jana Kazimierza, biskupa płockiego i wrocławskiego Karola Ferdynanda. Później przebywał na dworze królewskim. W młodości dużo podróżował, goszcząc między innymi na dworach w Dreźnie i Wiedniu. Otrzymał wszechstronne wykształcenie – pobierał nauki na uniwersytecie w Pradze. Władał przynajmniej ośmioma językami.

Wybrano go na króla w 1669 roku jako kandydat rzesz szlacheckich, pierwszy „król Piast”, a więc reprezentant narodu, a nie przybysz z zagranicy. Jego nazwisko zaproponował jako pierwszy podkanclerzy koronny Andrzej Olszowski. Wiśniowiecki pokonał w trakcie elekcji Ludwika Burbona i Filipa Wilhelma Wittelsbacha, wysuniętego przez Habsburgów. Wygrana dla niego samego była szokiem. 7 lipca 1669 roku, gdy zaprzysiągł pacta conventa, został ogłoszony królem. Koronacja odbyła się 29 września tego roku w Krakowie.

Od samego początku Wiśniowiecki musiał zmagać się z silną opozycją, tak zwanymi „malkontentami”, na której czele stali prymas Mikołaj Prażmowski i hetman wielki koronny Jan Sobieski (przyszły Jan III). Najpierw próbowali oni nie dopuścić do koronacji, a następnie – snuli plany detronizacji monarchy. Król zmagał się z obozem malkontentów niemal do końca swojego panowania. Konflikt doprowadził niemal do wojny domowej, gdy w 1672 roku zwaśnione strony zawiązały konfederacje gołąbską (wierną władcy) i szczebrzeszyńską (dążącą do jego obalenia). Pojednanie nastąpiło dopiero wiosną 1673 roku na sejmie pacyfikacyjnym.

Wiśniowiecki przejął rządy w trudnym dla Polski momencie. Jeszcze przed elekcją, w  1668 roku, Fryderyk Wilhelm zajął starostwo drahimskie. Nowy król próbował wzmocnić swoją pozycję, wchodząc w sojusz z Habsburgami. W lutym 1670 roku ożenił się z siostrą cesarza Leopolda I, Eleonorą Marią Józefą. Mimo to osłabienie Polski na arenie międzynarodowej było widoczne. Rosja – mimo postanowień rozejmu z 1667 roku – nie zwróciła Rzeczpospolitej Kijowa, co miało nastąpić w 1669 roku. Również stosunków z Prusami Książęcymi nie udało się ułożyć po myśli monarchy – ostatecznie w 1672 roku odnowiono traktaty welawsko-bydgoskie, znoszące zależność lenną książąt pruskich od Polski.

Największe niepowodzenie spotkało jednak monarchę na froncie tureckim. Najazd sułtana Mehmeda IV zakończył się utratą przez Polskę Kamieńca Podolskiego w 1672 roku. Zawarty w październiku tego roku traktat w Buczaczu nie dość, że oddawał Turcji Podole, to jeszcze zmuszał Polaków do płacenia sułtanowi corocznego haraczu. Stawiało to Rzeczpospolitą na równi z innymi lennikami Turcji. Wiosną 1673 roku król wyruszył na kolejną wyprawę przeciwko Turcji. Nie doczekał jednak jej zakończenia. Zmarł 10 listopada 1673 roku na skutek zatrucia żołądkowego.

Dowiedz się więcej o Michale Korybucie Wiśniowieckim:

wideo | 17.03.2019 | Autor:

Pięciu NAJGORSZYCH królów elekcyjnych w historii Polski

Jeden uciekł z Polski w przebraniu, udając że idzie na miasto, uwodzić kobiety. Inny też chciał zwiać, ale zamiast tego wplątał Rzeczpospolitą w najbardziej niszczycielską wojnę w dziejach. Był też nieudacznik, który umarł z przejedzenia i rosyjski figurant,…

W trakcie ucztowania monarcha musiał uważać nie tylko na truciznę, ale również na to, aby się po prostu nie przejeść na śmierć (źródło: domena publiczna).

artykuł | 30.12.2016 | Autor:

Pięciu polskich władców, którzy umarli z przejedzenia i przepicia

Piętnaście kurczaków i morze wina. Tysiąc pomarańczy. Albo zabójcza mieszanka ogórków i miodu pitnego. Ci monarchowie sobie nie żałowali. Również na swojej ostatniej wieczerzy.

Możemy tylko zgadywać, co chodziło po głowie Sobieskiemu w 1672 roku...

artykuł | 30.03.2014 | Autor:

Gwałty, rabunki, zamach stanu! Wstydliwa przeszłość Jana Sobieskiego

Wiktoria wiedeńska sprawiła, że Jan Sobieski zapisał się na kartach światowej historii. Zdobył też przydomek „Lwa Lechistanu”. Jednak nie wszystkie jego czyny były godne tytułu męża stanu. Parę lat wcześniej Sobieski wysłał na Warszawę bandy uzbrojonych żołdaków i…

Ciekawe materiały o Michale Korybucie Wiśniowieckim z portalu TwojaHistoria.pl:

Najmniej popularny polskich władca na XIX-wiecznej litografii.

artykuł | 17.10.2017 | Autor:

Sześciu polskich władców, którzy absolutnie nikogo nie obchodzą. Kto jest na szarym końcu listy?

Są w tym gronie jedne z najbarwniejszych postaci w polskich dziejach. Twarde dane nie pozostawiają jednak wątpliwości: tymi królami i książętami nikt się nie interesuje.