Kontrowersje, odkrycia, bohaterowie i łajdacy. Fascynujące opowieści na każdy dzień od najpopularniejszego magazynu o historii w Polsce

Jan Karol Chodkiewicz (1570/1571–1621)

Jan Karol Chodkiewicz (1570/1571–1621), polski hetman, niezwykle uzdolniony dowódca.

fot.domena publiczna Jan Karol Chodkiewicz (1570/1571–1621), polski hetman, niezwykle uzdolniony dowódca.

Jan Karol Chodkiewicz (1570/1571–1621) – dowódca wojskowy, hetman polny litewski. Jako datę jego narodzin podaje się zwykle rok 1560, prof. Marian Chadaj wykazał jednak, że urodził się w 1570 albo 1571 roku. Syn magnata, od najmłodszych lat zafascynowany wojskiem. Kształcił się we Włoszech, gdzie poznał sposoby prowadzenia bitew stosowane na zachodzie Europy. Po powrocie do kraju kontynuował naukę, praktykując i walcząc pod zwierzchnictwem Stanisława Żółkiewskiego, Jana Zamoyskiego i Krzysztofa Radziwiłła. W 1602 roku objął dowództwo nad siłami Rzeczypospolitej na Inflantach.

Szybko zyskał szacunek podwładnych żołnierzy. Był znany z nadzwyczajnych zdolności oratorskich. Zasłynął zwycięstwami w bitwach toczonych przeciwko przeważającym siłom wroga. Przeciwnicy bali się polskiej husarii i nie potrafili stawić skutecznego oporu podczas szarży, a Chodkiewicz wykorzystywał ten fakt, zręcznie wymanewrowując wrogie oddziały i zyskując miażdżącą przewagę. Stąd spektakularne zwycięstwa, takie jak odsiecz przy zamku Rakvere (1603), bitwa pod Białym Kamieniem (1604, obecnie Paide w Estonii), czy bitwa pod Kircholmem (1605). Tę ostatnią zalicza się do największych taktycznych zwycięstw w historii.

W 1609 roku Chodkiewicz zajął Rygę, wykorzystując statki zdobyte wcześniej w Parnawie. Była to jedyna w historii bitwa stoczona przez hetmana na wodzie. Wkrótce konflikt na Inflantach przycichł, a Chodkiewicz zgodził się przenieść na front wschodni, gdzie podjął walkę z wojskami z Moskwy. W 1612 roku poniósł pierwszą porażkę – nie udało mu się dotrzeć do polskiej załogi na Kremlu, gdzie miał dostarczyć żywność. W 1618 roku szturmował Moskwę – nie odniósł sukcesu, ale w konsekwencji walk podpisano rozejm dywiliński.

Schorowany Chodkiewicz liczył na odpoczynek od wiecznej wojaczki, wkrótce musiał jednak wrócić na front, by bronić kraju przed najazdem armii sułtana Osmana II. Polacy zajęli pozycje w obozie pod Chocimiem w 1621 roku.  Hetmanowi udało się odeprzeć natarcie Turków, lecz nie doczekał podpisania układu pokojowego – 23 września oddał buławę regimentarzowi Stanisławowi Lubomirskiemu, wypowiedział słowa In manus tuas Domine (W twoje ręce, Panie) i zmarł.

O tym gdzie krył się sekret sukcesów naszych największych wodzów przeczytacie w książce „Polscy bogowie wojny”.

Dowiedz się więcej o Janie Karolu Chodkiewiczu:

Hetman Jan Karol Chodkiewicz miał gadane jak mało kto.

ciekawostka | 06.07.2019 | Autor:

Ten złotousty hetman jak nikt potrafił zagrzać żołnierzy do walki. Jak dobrym mówcą był Jan Karol Chodkiewicz?

Na polu bitwy nie miał sobie równych. Jednak jego wielki talent objawiał się nie tylko w trafnych decyzjach, ale również w słowach, którymi porywał żołnierzy do walki, a także… przeciągał wrogów na swoją stronę!

Chodkiewicz pod Kircholmem na obrazie Januarego Suchodolskiego.

artykuł | 02.04.2019 | Autor:

Sztuka wojny Jana Karola Chodkiewicza. Dzięki tej taktyce hetman był niepokonany na polu walki

Do historii przeszedł jako pogromca Szwedów, wielki wygrany bitwy pod Kircholmem w 1605 roku. Nie raz udało mu się pokonać wielokrotnie silniejszego wroga. W czym tkwiła tajemnica jego sukcesów?

Bitwa pod Warną pędzla Stanisława Chlebowskiego.

artykuł | 07.05.2017 | Autor:

Nasi górą. Pięć bitew, w których spuściliśmy łomot Turkom

Polacy z pełną powagą traktowali rolę obrońców przedmurza chrześcijaństwa. Zamiast wspominać Warnę i inne porażki, warto powiedzieć o triumfalnych potyczkach. Bo nasi przodkowie przynajmniej pięciokrotnie pokazali, że „Pohańca” można pobić. I to tak, by mu aż w pięty…

artykuł | 28.02.2016 | Autor:

Podobno Polacy nie potrafią wykorzystywać swoich zwycięstw? Udowodnimy ci, że to kłamstwo

Grunwald, Kircholm, Kłuszyn… świetne zwycięstwa. Szkoda tylko, że w polskiej świadomości noszą łatkę zmarnowanych. Uważamy, że walczący wówczas Polacy byli wprawdzie bitni i odważni, ale też trochę ciamajdowaci, nie potrafiący postawić kropki nad i. Czy słusznie obrażamy naszych…

Najważniejsze bitwy Jana Karola Chodkiewicza:

Ciekawe materiały o Janie Karolu Chodkiewiczu z portalu TwojaHistoria.pl:

Informujemy, że nasza strona może dostosowywać treści reklamowe do Twoich zainteresowań i preferencji. Aby to robić, potrzebujemy Twojej zgody na przechowywanie plików cookies oraz podobnych technologii w Twoim urządzeniu końcowym oraz na przetwarzanie danych w celach personalizacji treści marketingowych.

Klikając przycisk "Przejdź do serwisu" lub zamykając to okno za pomocą przycisku "x" wyrażasz zgodę na przetwarzanie, w tym poprzez profilowanie przez Lubimyczytać.pl sp. z o.o. oraz naszych zaufanych partnerów, Twoich danych osobowych zapisanych w plikach cookies i innych podobnych technologiach stosowanych w serwisie przez Lubimyczytać.pl sp. z o.o. i zaufanych partnerów w celu marketingowym, obejmującym w szczególności wyświetlanie spersonalizowanych reklam w tym serwisie oraz w Internecie.

Pamiętaj, możesz w każdej chwili nie wyrazić zgody lub cofnąć zgodę na przetwarzanie Twoich danych osobowych. Szczegóły dotyczące wycofania i niewyrażenia zgody znajdziesz w ustawieniach.

Informujemy także, że poprzez korzystanie z serwisu bez zmiany ustawień prywatności w Twojej przeglądarce wyrażasz zgodę na przechowywanie w Twoim urządzeniu końcowym plików cookies i innych podobnych technologii służących do dopasowywania treści marketingowych i reklam.

Więcej informacji na temat zasad przetwarzania danych osobowych, w tym o Twoich uprawnieniach, znajdziesz w naszej Polityce Prywatności.