Kontrowersje, odkrycia, bohaterowie i łajdacy. Fascynujące opowieści na każdy dzień od najpopularniejszego magazynu o historii w Polsce

Wojna w powietrzu

Witold Urbanowicz w czasie swojej służby na Dalekim Wschodzie. Koloryzacja Rafał Kuzak (źródło: domena publiczna).

artykuł | 20.12.2016 | Autor:

Jedyny polski żołnierz, który w II wojnie światowej walczył z… Japończykami

Japonia była jedynym państwem, któremu Polska oficjalnie wypowiedziała wojnę w XX wieku. W działania zbrojne przeciwko niej bezpośrednio zaangażowany był wyłącznie jeden polski żołnierz. Ale bić potrafił się za całą eskadrę.

Polscy pilocie myśliwcy w trakcie II wojny światowej pokazali na co ich stać. Grafika autorstwa Adama Pietrzyka.

artykuł | 14.12.2016 | Autor:

Ci cholerni Polacy. 7 największych asów polskiego lotnictwa, o których wstyd nie pamiętać!

Razem strącili niemal setkę wrogich samolotów, zebrali kolekcję orderów, codziennie igrali ze śmiercią. Jeden latał maszyną z oznaczeniami SS. Drugiego omijały pociski. Trzeci wylądował u Niemców. Zwyczajnie wstyd nie znać ich życiorysów.

Stanisław Skalski w Anglii w 1943 roku (źródło: domena publiczna).

artykuł | 01.09.2016 | Autor:

Nie tylko obrońcy Westerplatte i Wizny. Pięciu wielkich bohaterów kampanii wrześniowej

Ich nazwiska, słowa, a przede wszystkim – czyny przeszły do legendy. W obliczu śmierci dawali prawdziwy popis odwagi i brawury. Pokazywali, czym jest honor w walce. Stawali na drodze przeważającym siłom wroga i „wykonywali niewykonalne rozkazy”.

Powstańcy warszawscy z batalionu "Kiliński" (źródło: domena publiczna).

artykuł | 15.08.2016 | Autor:

Dlaczego 15 sierpnia był najważniejszym dniem Powstania Warszawskiego?

Powstańcy warszawscy żyli nadzieją, że 15 sierpnia 1944 roku doczekają się drugiego Cudu nad Wisłą. Stało się zupełnie inaczej. Dokładnie tego dnia losy powstania zostały ostatecznie przesądzone.

Osip Pietrowicz Kurilas, "Po bitwie", 1918 (źródło: domena publiczna).

artykuł | 13.08.2016 | Autor:

Ilu Polaków zginęło w czasie I wojny światowej?

Nie było masowych bombardowań, komór gazowych, cywili nie rozstrzeliwano na ulicach z broni maszynowej. Mimo to, po Wielkiej Wojnie na terenach polskich nie doliczono się aż czterech milionów osób, a straty w żołnierzach były większe, niż w czasie II wojny...

Tak miał wyglądać żołnierz radziecki... (źródło: domena publiczna).

artykuł | 16.07.2016 | Autor:

Jak NIE prowadzić wojny? Antyporadnik Armii Czerwonej

Brak rozpoznania, brak organizacji, totalny chaos – tak walczyła „niezwyciężona” Armia Czerwona. Żałosne kompromitacje radzieckiego wojska jeszcze przed II wojną światową powinny były zaalarmować dowództwo. Niewiarygodne straty w ludziach i sprzęcie nie wzbudzały jednak żadnej refleksji.

Piloci RAF-u żyli szybko i ginęli młodo (źródło: domena publiczna).

artykuł | 20.05.2016 | Autor:

Krew, pot i łzy… oraz szampańska zabawa. Tak wyglądało prawdziwe życie myśliwców RAF-u

Piekielna niepewność jutra, smród benzyny lotniczej, jazgot działek i karabinów maszynowych, odór spalonych ludzkich ciał. Do tego cysterny wypitej whisky i upojne noce z przygodnie poznanymi kobietami. Pilot myśliwski Royal Air Force żył szybko i gwałtownie. Często tak...

artykuł | 29.03.2016 | Autor:

Przedwojenny GROM. Mieliśmy swoich komandosów, kiedy Brytyjczykom jeszcze się o tym nie śniło

Tych żołnierzy trzeba uznać za pierwszy aliancki oddział specjalny drugiej wojny światowej. Mieli urządzić bezwzględne polowanie na niemieckich dowódców wojskowych i funkcjonariuszy NSDAP w Prusach Wschodnich. I byli rzecz jasna Polakami.

Fragment brytyjskiego plakatu wojennego zachęcającego kobiety do wstępowania do sił powietrznych (źródło: domena publiczna).

artykuł | 21.09.2015 | Autor:

Nie tylko nasi myśliwcy. Te Polki również dosiadały spitfire’ów

Widok pań za sterami bojowych samolotów nikogo już chyba nie dziwi. Jeszcze 75 lat temu było to jednak niewyobrażalne. Dopiero wybuch drugiej wojny światowej sprawił, że kobiety zaczęły latać myśliwcami. Wśród tych pionierek były także trzy niezwykłe Polki.

Japoński żołnierz na jednym z amerykańskich plakatów propagandowych (domena publiczna)..

artykuł | 13.08.2015 | Autor:

Piekło na lotnisku Yontan. Samobójcza misja japońskich spadochroniarzy

Późny wieczór 24 maja 1945 r. Lotnisko Yontan na Okinawie atakuje formacja japońskich spadochroniarzy samobójców. Z podziurawionego kulami i pozbawionego podwozia samolotu wyskakuje garstka komandosów ogarniętych szałem zniszczenia. Ich desperacka misja mogła mieć niespodziewanie tragiczne skutki…

Ława oskarżonych w stalinowskim więzieniu (fot. Mike Graham, CC BY 2.0).

artykuł | 07.08.2015 | Autor:

Wyrok śmierci na kiblu. Tak Stalin rozumiał sprawiedliwość

Mordy sądowe w stalinowskiej Polsce przybierały różną postać. Część fałszywie oskarżonych skazano na karę śmierci w ekspresowych procesach, które odbywały się w ich własnych celach. W trakcie rozprawy obwiniony siedział… na toalecie.

Bombardowanie napalmem na południe od Sajgonu (fot. National Archives and Records Administration, id. 542328, domena publiczna).

artykuł | 24.07.2015 | Autor:

Napalm. Chrzest ognia i historia zemsty

Napalm – broń tyleż skuteczna co okrutna – stał się jednym z najbardziej rozpoznawalnych symboli wojny wietnamskiej. Jego historia sięga jednak dużo głębiej, do czasu drugiej wojny światowej. To wtedy mieszanina paliwa, aluminium i środka żelującego po raz...

Adolf Galland zdecydowanie nie miał szczęścia do Polaków (źródło: domena publiczna).

artykuł | 02.07.2015 | Autor:

Ten Niemiec zestrzelił ponad sto samolotów. I tylko z Polakami nie potrafił sobie poradzić…

Adolf Galland, legendarny as myśliwski Luftwaffe, zwycięzca w 111 pojedynkach powietrznych. Ten słynny niemiecki pilot miał wyjątkowego pecha w starciach powietrznych z Polakami. W lecie 1941 r. nasi myśliwcy dwa razy, w przeciągu dwóch tygodni, omal nie pozbawili...

artykuł | 05.05.2015 | Autor:

Przetrwali tylko najlepsi. Morderczy trening spadochroniarzy Sosabowskiego

Stanowili elitę polskiej armii w trakcie II wojny światowej. Ich umiejętności były wynikiem bezlitosnego treningu. Niewielu było w stanie go przetrwać. Najtwardsi, którym się to udało stali się prawdziwymi maszynami do zabijania Niemców.

Myśliwiec spitfire (fot. Harry (Howard) Potts, CC BY 2.0).

artykuł | 10.03.2015 | Autor:

Wielkie strzelanie do Niemców nad Cieśniną Sycylijską. Cyrk Skalskiego w akcji

Brawurowa akcja polskich myśliwców z legendarnego Cyrku Skalskiego. Polscy piloci strącają 6 nieprzyjacielskich maszyn bez strat własnych. Dzięki temu Brytyjczycy doszczętnie niszczą wyprawę wielkich transportowców Luftwaffe. Los Afrikakorps „Lisa Pustyni” zostaje przypieczętowany.

Czołgiści 1 Dywizji Pancernej jeszcze w Anglii. Nie mają pojęcia, że za kilka miesięcy będą musieli obawiać się nie tylko Niemców, ale również własnego lotnictwa.

artykuł | 18.12.2014 | Autor:

Największy wróg polskich czołgistów w Normandii? Alianckie lotnictwo

Kiedy latem 1944 roku żołnierze generała Maczka trafili do Normandii, byli przygotowani do zażartej walki z wycofującym się Wehrmachtem. Nie wiedzieli jednak, że będą wystawieni także na ataki wyprowadzane przez własnych sojuszników. Alianccy lotnicy okazali się równie niebezpieczni co niemieckie...

We wrześniu 1939 r. na gdańskie ulice spadły tylko polskie bomby.

artykuł | 01.10.2014 | Autor:

Czy mama Janka Kosa zginęła, imprezując z nazistami? Polacy bombardują Gdańsk we wrześniu 1939 r.

Pamiętacie scenę z „Czterech pancernych i psa”, w której Janek Kos opowiada, jak stracił mamę w czasie bombardowania Gdańska we wrześniu 1939 roku? Jak dla nas zdecydowanie się to kupy nie trzyma. Jedyne bomby bowiem, jakie wówczas spadły...

Latająca forteca na rysunku podpułkownika Charles Ross Greening (domena publiczna).

artykuł | 31.08.2014 | Autor:

Niezręczny epizod powstania warszawskiego. Prawda o tym, jak Amerykanie pomogli nazistom

Był 18 września 1944 r. Około godz. 14.00 niebo nad ogarniętą powstaniem stolicą wypełniło się rykiem setek potężnych silników lotniczych. Nadciągała wielka wyprawa amerykańskich bombowców. Jej zadaniem był zrzut broni i zaopatrzenia dla powstańców. Pierwsza, i niestety jedyna,...

artykuł | 26.04.2014 | Autor:

Najgłupszy nalot II wojny światowej. Dlaczego alianci zniszczyli Monte Cassino?

Jedna z największych zbrodni na kulturze w dziejach ludzkości. Przykład skrajnej głupoty i niekompetencji, która kosztowała życie tysięcy żołnierzy. A wszystko to po to, by zorganizować absurdalny spektakl, który wymyślili sobie alianccy oficerowie. Widowisko pod tytułem: bombardowanie opactwa...

Niemieckie bombowce nad Stalingradem.

artykuł | 22.10.2013 | Autor:

Stalingrad w ogniu. Największy nalot dywanowy na froncie wschodnim

Naloty dywanowe kojarzone są głównie z aliancką ofensywą powietrzną przeciw III Rzeszy. Jednak na froncie wschodnim również dochodziło do tego typu bombardowań. Największe z nich miało miejsce 23 sierpnia 1942 r. Celem był Stalingrad, a w jego wyniku...

artykuł | 29.09.2013 | Autor:

Piekło na ziemi. Najbardziej niszczycielski nalot dywanowy w historii

Symbolem morderczej skuteczności alianckich nalotów dywanowych stało się zniszczenie centrum Drezna. Jednak nie była to najbardziej zabójcza operacja tego typu. Znacznie więcej ofiar pociągnęło za sobą bombardowanie Tokio z marca 1945 roku. W jego wyniku zginęło blisko 100...

Focke-Wulfy Fw 190. Właśnie taki samolot, pilotowany przez Ernsta Reichla zniszczył post pontonowy w Zellin.

artykuł | 25.02.2013 | Autor:

Niemieccy kamikaze. Tajna broń Hitlera, o której nie słyszeliście

Samobójcze ataki w trakcie II wojny światowej to bez wątpienia domena japońskich lotników, ale nie tylko kraj Kwitnącej Wiśni miał żołnierzy-samobójców. Także Luftwaffe wysyłała swoich ludzi na straceńcze misje. Jednak ich celem nie były wrogie samoloty, czy okręty,...

artykuł | 14.12.2011 | Autor:

Pierwszy atak kamikadze podczas II wojny światowej

Japońscy piloci-samobójcy przeszli do historii, jako najsilniej przemawiający do wyobraźni symbol wojny na Pacyfiku. Kojarzą nam się z samym końcem globalnego konfliktu, ale ich pierwszy atak nastąpił już w październiku 1944 roku – podczas bitwy, która ostatecznie przypieczętowała...

ciekawostka | 02.12.2011 | Autor:

Dlaczego Napoleon przegrał pod Waterloo? Bo nie miał lotnictwa!

Historycy od dwóch stuleci prześcigają się w wyjaśnieniach ostatecznej porażki Napoleona. Jedni twierdzą, że cesarz był chory, inni że zaspał, albo po prostu był zmęczony. Na tym tle zdecydowanie wyróżnia się pogląd znanego brytyjskiego badacza, Andrew Robertsa. Jego...

Lądowanie B-24 w iście amerykańskim stylu...

artykuł | 28.11.2011 | Autor:

Jak ginęły samoloty?

Podczas II wojny światowej amerykańskie siły powietrzne straciły 35 933 samoloty. Wbrew wszelkim pozorom zdecydowana większość z nich nie została strącona w walce. Co tu wiele mówić, tylko Amerykanie potrafili zgubić, zepsuć i zniszczyć kilkadziesiąt tysięcy własnych maszyn bez...