Kontrowersje, odkrycia, bohaterowie i łajdacy. Fascynujące opowieści na każdy dzień od najpopularniejszego magazynu o historii w Polsce

Odkrycia i wynalazki

Czy Benjamin Franklin na prawdę wymyślił piorunochron? Jak to właściwie było z tą maszyną parową? Kto był największym wynalazcą? Co natchnęło Darwina? Czy Alfred Nobel żałował, że wynalazł dynamit? Kto zagrał pierwsze skrzypce w wynalezieniu kina? Internetowa Akademia Nauk Ciekawostek Historycznych pozdrawia!

Śmierć Władysława Warneńczyka pozostaje jedną z najbardziej tajemniczych w historii Polski. Na ilustracji podobizna króla pędzla Jana Matejki.

artykuł | 19.05.2017 | Autor:

Gdy ten polski władca zginął, podszywały się pod niego tabuny oszustów. Dlaczego?

W filmach klasy B chorzy psychicznie nieodmiennie podają się za Napoleona. W prawdziwej, polskiej historii też mamy króla, który zapoczątkował prawdziwą modę na swoich sobowtórów. Nawet w Hiszpanii odnajdywano ludzi, który uważali się za… 

Niektórzy, tak jak przedstawieni na ilustracji Maria Skłodowska-Curie i Piotr Curie, dla nauki są gotowi poświęcić nie tylko czas i pieniądze, ale także własne zdrowie (źródło: domena publiczna).

artykuł | 12.01.2017 | Autor:

Naukowcy-masochiści. Geniusze, którzy śmiertelnie niebezpieczne eksperymenty przeprowadzali… na samych sobie!

Szpikulec wbity w oko, wielokrotne transfuzje krwi, skóra poparzona aż do mięsa… Wybitni naukowcy zrobią wszystko, by dowiedzieć się czegoś nowego. Bo kto mówił, że bycie uczonym to bezpieczna kariera?

Co tam Tokaj, Węgry stoją papryką (fot. PD-USER; lic. domena publiczna).

artykuł | 10.01.2017 | Autor:

Węgry kojarzą ci się z tokajem? Bzdura. Nie ma nic bardziej węgierskiego od… papryki!

My dostaliśmy Nobla za „Chłopów”, odkrycie radu i wiersze Szymborskiej. Węgrzy? Rzecz jasna za paprykę.

artykuł | 03.01.2017 | Autor:

Einstein kłamał. Czy to jego żona wymyśliła teorię względności?

Najwybitniejszy fizyk w dziejach czy nieuczciwy naukowiec, który okradł żonę z jej dorobku? Pewne fakty wskazują na to, że Albert Einstein nie opracował teorii względności samodzielnie. 

"Zbuduj własny telewizor". Okładka czasopisma "Science and Invention", 1928 (źródło: domena publiczna).

artykuł | 20.10.2016 | Autor:

Najbardziej kuriozalne wynalazki przedwojennej Polski

Któż nie chciałby zostać wielkim wynalazcą? Wymyślić coś nowego, rewolucyjnego, co zmieni świat. Jeśli chodzi o koło, samochód czy samolot, delikwenci z zagranicy zdążyli nas ubiec. Ale to żadna strata. Naprawdę NAJBARDZIEJ pomysłowe idee zrodziły się w Polsce.

Choć Nagrodę Nobla przyznawano na "zgniłym Zachodzie", radzieccy nobliści mieli dla władzy wartość propagandową.

artykuł | 24.09.2016 | Autorzy: i

Jak Stalin traktował radzieckich noblistów?

Naukowcy byli dla Stalina amunicją w walce ze zgniłym, kapitalistycznym Zachodem. Wielkimi odkryciami mieli udowadniać innym krajom potęgę Związku Radzieckiego. Ale w rękach czerwonego cara oraz jego następców nawet nobliści, choć propagandowo użyteczni, stanowili jedynie bezwolne narzędzia. 

artykuł | 22.09.2016 | Autor:

Druga Wojna Papieska. Watykan miał lepsze gadżety od Jamesa Bonda

Księża na spadochronach, podsłuchy w watykańskich komnatach, najsilniejszy nadajnik radiowy na świecie… Watykańska służba wywiadowcza oficjalnie nie istniała. A nieoficjalnie? Radziła sobie naprawdę przednio!

materiał promocyjny | 15.09.2016 | Autor:

Wszystko, co powinieneś wiedzieć o radzieckich naukowcach

Kim byli, jak żyli i pracowali badacze uwikłani w stalinizm? W co przeistaczały się nasiona roślin zaszyte przez genetyka w trzewiach zwierząt? Kiedy automat Kałasznikowa nabrał terrorystycznego sznytu? Dowiedz się z najnowszej książki Marty i Andrzeja Goworskich „Naukowcy spod...

Radzieccy naukowcy, jak Olga Lepieszynska, nie przejmowali się takimi bzdurami jak metodologia... Wynik badań miał pasować do przyjętej tezy (domena publiczna).

artykuł | 07.09.2016 | Autor:

Najbardziej absurdalne tezy radzieckich naukowców

Opętani marksistowsko-leninowską wizją świata. Bezwzględni i oderwani od rzeczywistości. W ich „pracy naukowej” prawda plasowała się bardzo nisko w hierarchii priorytetów. Niektóre z osiągnięć byłyby śmieszne… gdyby nie były straszne.

ranking | 19.06.2016 | Autor:

8 wielkich Polaków, o których prawdopodobnie nigdy nie słyszałeś

Naród bohaterów czy… naród niewdzięczników? Możemy się pochwalić setkami geniuszy i odkrywców. Dlaczego więc tak rzadko to robimy? Poniżej ośmiu ludzi, o których osiągnięciach raczej nie wiedziałeś. A powinieneś.

historia obrazkowa | 14.05.2016 | Autor:

8 Polaków, którzy nie dostali Nobla. A powinni!

To dzięki nim wiemy, że istnieją różne grupy krwi, a warzywa i owoce zawierają witaminy. Zawdzięczamy im szczepionki na polio i tyfus. Niestety, są jak Leonardo di Caprio przed 2016 rokiem – niby zasłużyli na główne wyróżnienie w...

artykuł | 26.04.2016 | Autor:

Aż wstyd przyznać, w jakie rzeczy wierzyli polscy geniusze. Ale czy na pewno?

Należeli do wąskiego grona najwybitniejszych polskich naukowców. W dzień konstruowali wynalazki, prowadzili badania, poszerzali królestwo rozumu. Wieczorem… wywoływali duchy. Czy byli głupcami? A może to my nimi jesteśmy, śmiejąc się z tego, co robili?

Mało kto zdaje sobie sprawę jaką w podboju kosmosu odegrali naukowcy polskiego pochodzenia w kosmicznym wyścigu (źródło: domena publiczna).

artykuł | 19.04.2016 | Autor:

Czy bez Polaków ludzkość poleciałaby w kosmos?

Teza ryzykowna – każdy wie, że jedynym Polakiem w kosmosie był Mirosław Hermaszewski. A jednak bez niektórych polskich naukowców i konstruktorów podbój przestrzeni pozaziemskiej byłby niemożliwy. Nie słyszałeś o nich? Najwyższy czas to zmienić!

Plakat filmu "Le Joueur d'échecs" z 938 roku, który opowiadał historię pojedynku Turka z Katarzyną Wielką.

artykuł | 10.04.2016 | Autor:

Katarzyna Wielka. Łowczyni androidów

250 lat temu nikomu nie śniło się jeszcze, że sztuczna inteligencja przejmie władzę nad światem. A w każdym razie nikomu poza rosyjską carycą. Bez wahania wypowiedziała ona wojnę robotom. I podobno nawet posunęła się do przeprowadzenia egzekucji na...

Artystyczna wizja rakiety startującej z powierzchni księżyca Saturna (rys. DasWortgewand, CC0 Public Domain).

historia obrazkowa | 12.03.2016 | Autor:

[Galeria] Najbardziej szalone pomysły podboju kosmosu

70-osobowy lot na Marsa w 1965 roku. Stałe bazy załogowe na Czerwonej Planecie i Srebrnym Globie. Laserowe stacje kosmiczne. Statki czterokrotnie cięższe od Międzynarodowej Stacji Kosmicznej (ISS). To tylko niektóre z najbardziej ambitnych planów podboju kosmosu. Żaden nie...

artykuł | 06.03.2016 | Autor:

Chiński Leonardo da Vinci… którego biła żona

Mówi się, że Leonardo Da Vinci wyprzedził swoją epokę o pięćset lat. Shen Kuo „prześcignąłby” w tej konkurencji renesansowego mistrza o pół tysiąclecia! Ten genialny Chińczyk z XI wieku miał wiele talentów: był wynalazcą, politykiem, wojskowym, naukowcem, poetą… tylko...

Napis na tym plakacie propagandowym głosił: „Urodziliśmy się, by bajki uczynić rzeczywistością!” (rys. W. Wiktorow, domena publiczna).

artykuł | 24.02.2016 | Autor:

Radziecki Elon Musk. Zapomniana historia jednego z największych geniuszy XX wieku

Elon Musk zapragnął łatwych płatności przez Internet, więc wymyślił PayPala. Gdy zachciało mu się elektrycznego samochodu, powołał do życia Teslę. Teraz rewolucjonizuje loty kosmiczne. Rozmach jego wizji dorównuje największym pionierom ubiegłych dekad. Wśród nich był też człowiek, któremu drogę...

Radio dało wiele radości rodzinom na całym świecie. Któż jednak stoi za tym wynalazkiem?

historia obrazkowa | 16.02.2016 | Autor:

Edison kłamał. Wszyscy inni „geniusze” też. Przedstawiamy zapomnianych twórców wielkich wynalazków

Powszechne jest przekonanie, że wielkie XIX-wieczne wynalazki rodziły się nagle, za sprawą olśnienia doznanego przez jednego geniusza. Edison, Morse czy Marconi to bohaterowie zbiorowej wyobraźni. Najwyższa pora przypomnieć, że ich sukcesy miały wielu ojców, a do historii przechodzili nie ci...

Plakat reklamujący jeden z samochodów elektrycznych firmy Baker Motor Vehicle (źródło: domena publiczna).

artykuł | 09.02.2016 | Autor:

Były ciche, proste w obsłudze i nie śmierdziały. Jakim cudem auta elektryczne przegrały ze spalinowymi?

Samochód elektryczny funkcjonuje jako symbol nowoczesności, wynalazek rodem z fantastyki naukowej. Niewiele osób wie, że koncepcja napędzania pojazdu elektrycznością jest tak stara, jak sama motoryzacja. Czy przegrała przez spisek producentów paliwa?

Wszystko zaczęło się od świeczek. Ale nawet na nie mogli sobie pozwolić tylko najbogatsi.

artykuł | 24.12.2015 | Autor:

Pierwsze kosztowały tyle, co pół samochodu. Prawdziwa historia lampek choinkowych

Pamiętacie czasy, gdy jedna spalona żarówka wystarczała, by zgasł cały komplet światełek? Krew gotuje wam się w żyłach na wspomnienie godzin spędzanych na poszukiwaniu pechowej lampki? Oto historia człowieka, który był wszystkiemu winny. I opowieść o obsesji, którą...

Wilhelm Schickard i jego maszyna licząca (fot. repliki Herbert Klaeren, CC BY-SA 3.0).

artykuł | 01.12.2015 | Autor:

Nasi Żydzi potrafili liczyć. I Polska mogła na tym zbić miliardy!

Pierwsze maszyny liczące powstały na ziemiach polskich za sprawą żydowskich uczonych i wynalazców. Tyle że nikt ich nie docenił, a urządzeniami „zajęli się” Rosjanie…

historia obrazkowa | 14.09.2015 | Autorzy: i

Polskie rekordy. Z tych rodaków naprawdę możesz być dumny

Polacy byli pionierami w wielu dziedzinach. Ich działania przyczyniały się do rozwoju nauki i poznania świata. A konstrukcje naszych rodaków sprawiały, że inni przecierali tylko oczy ze zdumienia. W naszej infografice znajdziecie wybór rekordowych Polaków i Polek, którzy...

artykuł | 18.08.2015 | Autor:

Edisonowie znad Wisły. 7 Polaków, z których wynalazków korzystają wszyscy

Pierwsza kamera filmowa, kamizelka kuloodporna, a nawet kasownik do biletów… Wynalazki, które wpłynęły zarówno na wielką historię, jak i życie codzienne milionów. Komu je zawdzięczamy? Oczywiście Polakom!

Bombardowanie napalmem na południe od Sajgonu (fot. National Archives and Records Administration, id. 542328, domena publiczna).

artykuł | 24.07.2015 | Autor:

Napalm. Chrzest ognia i historia zemsty

Napalm – broń tyleż skuteczna co okrutna – stał się jednym z najbardziej rozpoznawalnych symboli wojny wietnamskiej. Jego historia sięga jednak dużo głębiej, do czasu drugiej wojny światowej. To wtedy mieszanina paliwa, aluminium i środka żelującego po raz...

news | 13.06.2015 | Autor:

Okłamali Was. Pierwsze wibratory wcale nie służyły do tego, co myślicie…

„Histerię leczono poprzez masaże [łechtaczki]. I wibrator został wynaleziony do tego samego celu”. Tak autorytatywnie stwierdza Rachel P. Maines, właściwie jedyna na świecie specjalistka w dziedzinie historii wibratorów. Za nią to samo powtarzają historycy,  dziennikarze, a nawet filmowcy. Prawda...