Polskie Imperium

To państwo mogło dziś być na miejscu USA. Poznaj 5 powodów, dla których tak się nie stało

Autor: | 4 stycznia 2017 | 44,297 odsłon

Uwaga! Nie jesteś na pierwszej stronie artykułu. Jeśli chcesz czytać od początku kliknij tutaj.

Niestety na podobny pomysł wpadły mocarstwa europejskie, które wykorzystały zamieszanie w regionie, by powrócić na kontynent amerykański. Jak czytamy w „Nowej historii Meksyku”:

Cesarz Francuzów czuł się powołany do ocalenia latynoskich nacji przed angloamerykańskim ekspansjonizmem, a okazja nadarzała się właśnie teraz, gdy Stany Zjednoczone pogrążały się w stanie wielkiej wojny domowej.

Cesarz Maksymilian I na portrecie pędzla Avgusta Tominca (źródlo: domena publiczna).

Cesarz Maksymilian I na portrecie pędzla Avgusta Tominca (źródlo: domena publiczna).

Pod pretekstem egzekucji długów, które rząd meksykański przestał spłacać, Francuzi, którym towarzyszyli także polscy ochotnicy, wkroczyli do Meksyku. Zdobyli stolicę i ostatecznie zainstalowali na tronie tak niechętnego wcześniej Maksymiliana Habsburga.

Cesarstwo nie utrzymało się długo: upadło po czterech latach brutalnej i wykańczającej wojny domowej. Maksymiliana rozstrzelano. Jednak kolejnej okazji na wykorzystanie okresu wewnętrznej słabości Stanów Zjednoczonych Meksyk już nigdy nie dostał. Ostatnia szansa została zmarnowana.

Podsumowanie tragicznego meksykańskiego stulecia

Meksykańscy komentatorzy polityczni zastanawiali się, w jaki sposób Stany Zjednoczone mogły tak błyskawicznie zdominować silniejszego niegdyś sąsiada. Dochodzili do wniosku, że w Meksyku nie ma i nie mogło być tego, co nazywa się duchem narodowym, ponieważ nie ma narodu.

Fakty mówią za siebie: w ciągu zaledwie stu lat proporcje terytorialne między Meksykiem a Stanami Zjednoczonymi zmieniły się z 10:1 na 1:4. Meksyk zmniejszył się w tym okresie pięciokrotnie, z dziesięciu milionów kilometrów kwadratowych do dwóch, podczas gdy Stany Zjednoczone powiększyły swoje terytorium, głównie kosztem sąsiada, aż ośmiokrotnie! W drugiej połowie XIX wieku zajmowały już nie milion, a osiem milionów kilometrów kwadratowych…

Meksyk wprawdzie nie stracił niepodległości, jak Polska, która mniej więcej w tym samym czasie upadała pod ciosami zadawanymi przez Rosję, Prusy i Austrię. Na własnej piersi wyhodował jednak nowe mocarstwo, które w końcu usunęło go w cień. To Stany Zjednoczone stały się najpotężniejszym krajem na kontynencie amerykańskim. A gdyby nie to okropne stulecie, może to Meksykanin byłby pierwszym człowiekiem na Księżycu?

Bibliografia:

  1. Paweł Machcewicz, Tadeusz Miłkowski, Historia Hiszpanii, Zakład Narodowy im. Ossolińskich 1998.
  2. Maldwyn A. Jones, Historia USA, Latarnia 2016.
  3. Erik Velásquez García i in., Nowa historia Meksyku, Wydawnictwo Naukowe PWN 2016.
  4. Jarosław Wojtczak, Historyczne bitwy: Meksyk 1847, Bellona 1998.

Kup książkę z rabatem na stronie Wydawcy:

Strony: 1 2 3

Powiedz innym co myślisz:

Jakub Kuza - Z wykształcenia prawnik i filozof, zawodowo od lat związany z branżą książkową. Przez kilka lat kierował działem promocji Europejskiego Centrum Solidarności. Prywatnie fanatyk historii, piłki nożnej, giełdy i romańskiej architektury.

Okupacja
Komentarze do artykułu (8)
  1. Meksykanie byli zbyt podzieleni rasowo aby móc oprzeć się Amerykanom którzy wówczas byli głównie rasy białej. Koloniści hiszpańscy łatwo rozrzedzali swoją krew mieszając się z kolorowymi co musiało prowadzić do upadku…

    • Przede wszystkim Meksyk to był zawsze kraj w większości rolniczy, z biednym chłopstwem i wielkimi latyfundystami, podczas gdy w USA kwitł przemysł, zwłaszcza na północy. Poza tym kwestia mentalności: Hiszpanie przenieśli do Ameryki wiele postfeudalnych przyzwyczajeń i schematów społecznych, zaś Brytyjczycy w Ameryce stworzyli swoje państwo na sprzeciwie wobec arystokracji, klasowości i monarchii.

  2. Myślę że trudno jednak wskazać jeden jedyny powód, który okazał się decydujący – dlatego podoba mi się podejście autora, który przedstawia tę historyczną „klęskę” Meksyku jako wypadkową wielu czynników, bardziej lub mniej przypadkowych :)

  3. „Meksyk to był zawsze kraj w większości rolniczy, z biednym chłopstwem i wielkimi latyfundystami”

    „I choć zasiedlali tak olbrzymie obszary, byli zainteresowani przede wszystkim ich rabunkową eksploatacją. W kopalniach kruszców przed dziesiątki lat nie wprowadzali żadnych innowacji, stawiając na maksymalne wydobycie.”

    „Innymi słowy: niezależność tak, ale przede wszystkim dla… zachowania przywilejów Kościoła katolickiego! Nieprawdopodobne wręcz bogactwa Kościoła, do którego należała połowa ziemi w Meksyku”

    „W tym samym czasie Wicekrólestwo Nowej Hiszpanii obejmowało oszałamiające terytorium”

    „Patrzyli oni z niechęcią na anarchię panującą w hiszpańskojęzycznej Ameryce.”

    „Sytuacja Meksyku była tragiczna (…). Rozdarty wewnętrznie, bez środków i sojuszników z wojskiem pozbawionym niemal wszystkiego Meksyk mierzył się z profesjonalną armią, nowoczesnym uzbrojeniem i dalekosiężną artylerią, z tysiącami dobrze wyszkolonych, umundurowanych, opłaconych i odżywionych ochotników.”

    „Wobec takiej dysproporcji sił, rezultat był łatwy do przewidzenia. Przegranym złożono propozycję nie do odrzucenia: Meksyk odstąpił Stanom Zjednoczonym o wiele większe terytorium przyszłych stanów Kalifornia, Teksas, Nowy Meksyk, Arizona, Nevada, Utah, Wyoming i Kolorado”

    „Utracił na rzecz silniejszego sąsiada połowę swojego terytorium!”
    „W kolejnych latach sytuacja Meksyku nie polepszyła się. Przez północną granicę do kraju wlewały się hordy dzikusów (Indian), których rosnący w potęgę sąsiad nie mógł, a raczej nie chciał powstrzymywać.”
    „W kraju narastały też tarcia wewnętrzne, zarówno o charakterze etnicznym, jak i politycznym. Zwolennicy federalizmu ścierali się z centralistami, a republikanie – z monarchistami. Doprowadziło to w końcu do wybuchu wojny domowej.”
    „Dochodzili do wniosku, że w Meksyku nie ma i nie mogło być tego, co nazywa się duchem narodowym, ponieważ nie ma narodu.”
    „Fakty mówią za siebie: w ciągu zaledwie stu lat proporcje terytorialne między Meksykiem a Stanami Zjednoczonymi zmieniły się z 10:1 na 1:4. Meksyk zmniejszył się w tym okresie pięciokrotnie, z dziesięciu milionów kilometrów kwadratowych do dwóch, podczas gdy Stany Zjednoczone powiększyły swoje terytorium, głównie kosztem sąsiada, aż ośmiokrotnie! W drugiej połowie XIX wieku zajmowały już nie milion, a osiem milionów kilometrów kwadratowych… ”
    „Meksyk wprawdzie nie stracił niepodległości, jak Polska, która mniej więcej w tym samym czasie upadała pod ciosami zadawanymi przez Rosję, Prusy i Austrię. Na własnej piersi wyhodował jednak nowe mocarstwo, które w końcu usunęło go w cień.”
    Google: „Poland is a Mexico of Europe”
    Historia katolickiego Meksyku wyjątkowo podobna jest do historii znajdującej się na innym kontynencie wyjątkowo katolickiej Polski xDD

  4. Czy brak w tekście choćby wzmianki o największym nieszczęściu Meksyku jakim był generał Santa Ana jest celowy? Czy w tej książce jest choć wzmianka o rebelii Komanczów, która zniszczyła niemal całkowicie hiszpańskie osadnictwo na północ od Rio Grande? Historia Texasu też wyglądała „ciut” inaczej. Czy pominięcie prawie równoległych do teksańskiej rebelii Rio Grande i Jukatanu to ma odbicie w książce? Czy brak wzmianki, że z szeregów tej „dobrze odżywionej armii” zaraz po zdobyciu Veracruz ubyło 75% stanu osobowego ze względu na epidemię cholery też oddaje ducha książki? Bo jeśli tak, to wygląda na to, że mamy do czynienia z kolejną pozycją z gatunku „nieszczęśliwy Meksyk gnębiony przez imperializm” a nie z bardziej oddającym ducha Ameryki Łacińskiej „Jak zmarnować wszystkie szanse na stanie się mocarstwem”

Dodaj swój komentarz:

Dodaj komentarz


Jeśli nie chcesz, nie musisz podawać swojego adresu e-mail, nazwy ani adresu strony www. Możesz komentować całkowicie anonimowo.
Jeśli chcesz zgłosić literówkę lub błąd ortograficzny kliknij TUTAJ.

Nasze wydawnictwo

W mrokach średniowiecza Polską rządziły kobiety. I były piekielnie skuteczne

Ich ambicja pozwoliła zbudować imperium. Ich duma unicestwiła królestwo. Bezkompromisowa opowieść przywracająca godność najważniejszym kobietom w dziejach polskiego średniowiecza. Już dzisiaj kup „Damy ze skazą” z autografem autora!

2 listopada 2016 | Czytaj dalej...

Damy ze skazą. Bez nich nie byłoby Polski

Silne, bezwzględne i żądne władzy. Oto historia kobiet, które nie czekały bezczynnie, co przyniesie los. To właśnie one sprawiły, że początki państwa polskiego wyglądały tak, a nie inaczej. Poznaj „Damy ze skazą”, bohaterki naszej najnowszej książki, którą wydajemy wspólnie ze Znakiem Horyzont.

30 października 2016 | Czytaj dalej...

Epoki

Kategorie

Facebook


Polecamy

Mala zbrodnia - pion

Czy wiesz że...

TiI
…średniowieczne kobiety znały zadziwiające sposoby na rozkochanie mężczyzn? Jednym z nich było podanie mu do wypicia wody, w której wcześniej panna się… umyła!

minimini
Polacy jako jedni z pierwszych ostrzegali przed Hitlerem? Paweł Hulka-Laskowski czy Jerzy Braun już na początku lat 30. widzieli, że zza swastyki wyziera maska kościotrupa wojny.

akmini
…w czasie okupacji hitlerowskiej bodaj jedyną grupą zawodową, która nie tylko nie odczuwała głodu, ale zarabiała bardzo przyzwoite pieniądze, byli płatni zabójcy Armii Krajowej?