Kontrowersje, odkrycia, bohaterowie i łajdacy. Fascynujące opowieści na każdy dzień od najpopularniejszego magazynu o historii w Polsce

Ulubienice carów. Polki, które kochali władcy Rosji

Miłość cara mogła być dla jego wybranki wygraną na loterii lub przekleństwem. Przynosiła władzę i bogactwo lub poniżenie i okrutną śmierć. Przychylność panów na Kremlu była bowiem niestała, a ich gusta i upodobania – często, delikatnie mówiąc, kontrowersyjne.

1. Maryna Mniszchówna – tragiczna caryca dwóch samozwańców

20 czerwca 1605 roku na ulicach Moskwy zapanowała wielka radość – oto powrócił uważany za zmarłego syn Iwana IV, Dymitr. Mieszkańcy jednak szybko ochłonęli. W jego wielkim orszaku roiło się od Polaków, katolików i luteranów, których Rosjanie nienawidzili niemal równie mocno, co pogan ze stepów. Co więcej, Dymitr dogadał się rodem Mniszchów obiecując, że jeśli zostanie carem, poślubi piękną Marynę.

Zaślubiny per procura w Krakowie Maryny Mniszchówny pełne były przepychu. Dziewczyna jednak nie spieszyła się do męża do Moskwy... (fot. Shakko, lic. CC BY-SA 3.0).

Zaślubiny per procura w Krakowie Maryny Mniszchówny pełne były przepychu. Dziewczyna jednak nie spieszyła się do męża do Moskwy… (fot. Shakko, lic. CC BY-SA 3.0).

W listopadzie 1605 roku w Krakowie odbył się ślub, na którym cara reprezentował przedstawiciel. Maryna nie spieszyła się do męża – była zima i podróż do Rosji nie należała do najprzyjemniejszych. Wraz z ojcem i liczną świtą wyruszyła dopiero w marcu i pod koniec kwietnia dotarli pod mury Kremla. Jako pierwsza kobieta w rosyjskiej historii Maryna została koronowana na carycę.

Wkrótce potem odbyły się zaślubiny w obrządku prawosławnym, a Maryna została Marią. Niedługo jednak cieszyła się carską koroną. Dymitr zginął we własnym pałacu w 1606 roku, uciekając przez okno przed wściekłą tłuszczą. W wyniku rewolty moskiewskie pospólstwo zabiło kilkuset Polaków i Litwinów, którzy przybyli do stolicy na uroczystości koronacyjnej i weselne Maryny Mniszchówny.

Piękna Maryna Mniszchówna na obrazie z Wiśniowca (fot. Tomasz Leśniowski, lic. CC BY-SA 3.0).

Piękna Maryna Mniszchówna na obrazie z Wiśniowca (fot. Tomasz Leśniowski, lic. CC BY-SA 3.0).

Zgodnie z legendą, spalono pogrzebane za miastem ciało samozwańca, by jego duch nie straszył mieszkańców, a prochy wystrzelono z armaty w kierunku Polski, skąd przybył. Marynie udało się uniknąć straszliwego losu – najpierw schowała się pod spódnicami garderobianej, a potem w domu ojca.

Co ciekawe, została żoną kolejnego fałszywego Dymitra, w którym publicznie rozpoznała cudownie ocalonego męża. U jego boku skarżyła się polskiemu królowi na życie gorsze od losu niewolnicy: Pochodząc z polskiej szlachty, wyniesiona na tron moskiewski, a potem strącona zeń, popadłam w najgorszą niewolę. W innym liście pisała, że musi uciekać, by uniknąć jeszcze gorszej biedy i poniżenia.

Na tej rycinie Maryna występuje jeszcze z pierwszym mężem. Powstała w czasie jej największej chwały jako carycy Rosji (źródło: domena publiczna).

Na tej rycinie Maryna występuje jeszcze z pierwszym mężem. Powstała w czasie jej największej chwały jako carycy Rosji (źródło: domena publiczna).

Kilka lat później trafiła do niewoli i wraz z trzyletnim synem osadzono ją w więzieniu. To jednak nie był koniec jej cierpień – dziecko uduszono i powieszono na bramie kremlowskiej. Ta okrutna śmierć rzuciła cień na dynastię Romanowów. I choć nie wiemy, jaki koniec spotkał Marynę (być może także została zamordowana), doprowadziła do narodzin przepowiedni o krwawym końcu dynastii zrodzonej z przelewu krwi.

2. Dumna carowa Agata Gruszecka

Fiodor Aleksiejewicz miał zaledwie czternaście lat, gdy wstąpił na tron potężnego państwa. 18 czerwca 1676 roku koronował się na cara „Wielkiej, Małej i Białej Rusi”. Fiodor ulegał początkowo wpływom zwalczających się dworskich koterii, wskutek których doprowadzono do jego małżeństwa z Polką Agafią (Agatą) Siemienowną Gruszecką.

Fiodor i Agata przedstawieni wspólnie na ikonie z 1681 roku (fot. Shakko, lic. CC BY-SA 3.0).

Fiodor i Agata przedstawieni wspólnie na ikonie z 1681 roku (fot. Shakko, lic. CC BY-SA 3.0).

Agafia Siemionowna była córką czerkaskiego dworianina Siemiona Fiodorowicza Gruszeckiego. Nazywano ją „nieznaną dziewczyną z ludu”, a car ujrzał ją na uroczystej procesji i zapragnął poznać. Formalnością był późniejszy, zgodny z tradycją, „przegląd kandydatek” – Fiodor już wiedział, kogo pojmie za żonę.

Tymczasem inna frakcja postanowiła pokrzyżować plany cara i rozpowszechniła oszczerstwa pod adresem wybranki. Miała być ponoć urodzona z nieznanej matki w obozie wojskowym. Fiodor mocno przeżywał te kłamstwa. Popadł w taką zgryzotę, że nikogo do siebie nie dopuszczał, modlił się w samotności, nie jadł i nie spał. Na szczęście potwarze zdemaskowano i 18 czerwca 1680 roku odbyła się ceremonia ślubna i koronacyjna.

Ten artykuł ma więcej niż jedną stronę. Wybierz poniżej kolejną, by czytać dalej.

Czy wiesz, że ...

...za konstrukcję wodociągu między podnóżem Wawelu a zamkiem odpowiadał Jan z Dobruszki? Określano go w źródłach mianem ”magister cannalium” czy „rurmistrzem”. Do jego obowiązków należało również utrzymanie wszystkich instalacji kanalizacyjnych w dobrym stanie.

...najsłynniejsze burdelmamy w Chicago, po zamknięciu swojego przybytku rozpusty, założyły Klub Czytelnika? Widocznie na stare lata uznały, że dobra książka jest zdecydowanie lepszym biznesem niż dom publiczny.

...XIX-wieczni mężczyźni powszechnie przyjmowali, że seks to sprawa, która nie dotyczy ich partnerek? Kobietom odmawiano prawa do jakiejkolwiek erotycznej satysfakcji. Święcie wierzono, że bez penisa nie da się osiągnąć orgazmu.

...w lipcu 1918 roku bolszewicy stracili nie tylko najbliższą rodzinę cara Mikołaja II? W nieczynnej kopalni pod Ałapajewskiem kolejnej nocy zostało zatłuczonych na śmierć pięciu krewnych władcy oraz wdowa po jego stryju.

Komentarze (7)

  1. Anonim Odpowiedz

    Chodzi o zupełnie innego Sergiusza – Michajłowicza:))) Jego stryjem był car Aleksander II. Kochanek Matyldy został zamordowany w 1917 r. gdy mąż , siostry carycy, Elżbiety – Sergiusz Aleksandrowicz (syn cara Aleksandra II) już nie żył (zginął w zamachu w 1905r.) trochę zagmatwane ale lepiej najpierw sprawdzić niż pisać głupoty.

Dodaj komentarz

Jeśli nie chcesz, nie musisz podawać swojego adresu email, nazwy ani adresu strony www. Możesz komentować całkowicie anonimowo.

Jeśli chcesz zgłosić literówkę lub błąd ortograficzny kliknij TUTAJ.